Z Kłóbki pochodzi jeden z inicjatorów powstania zabajkalskiego. Konferencja w 160. rocznicę zrywu

2026-07-04, 08:00  Marek Ledwosiński/KB
W podwłocławskiej Kłóbce odbywa się dwudniowa konferencja naukowa, poświęcona powstaniu zabajkalskiemu, zwanemu ostatnią romantyczną batalią/fot. materiały organizatorów

W podwłocławskiej Kłóbce odbywa się dwudniowa konferencja naukowa, poświęcona powstaniu zabajkalskiemu, zwanemu ostatnią romantyczną batalią/fot. materiały organizatorów

W podwłocławskiej Kłóbce odbywa się dwudniowa konferencja naukowa, poświęcona Powstaniu Zabajkalskiemu, zwanemu ostatnią romantyczną batalią. Miejsce nie jest przypadkowe.

Obchodzona jest właśnie 160. rocznica wybuchu powstania zabajkalskiego. To mało znany zryw polskich zesłańców, osadzonych na Syberii za udział w powstaniu styczniowym. Ich celem nie było wywalczenie niepodległości, ale zbrojne przedarcie się do Chin, gdzie odzyskaliby wolność, o czym mówił jeden z prelegentów konferencji, dr Piotr Głuszkowski z Uniwersytetu Warszawskiego:

- Powstańcy zabajkalscy nie mieli za bardzo szansy, aby wzniecić powstanie ogólnorosyjskie, natomiast ciągle była możliwość, aby spróbować uciec. I teraz pytanie: czy łatwiej uciec indywidualnie, czy może w związku z tym próbować w kilkadziesiąt albo nawet w kilkaset osób przedrzeć się przez Chiny do Chanatu Buchary i później niektórzy pewnie myśleli o powrocie do ojczyzny, choć pewnie do innych zaborów, bo w zaborze rosyjskim prędzej czy później zostaliby wyłapani. Postanowili zaryzykować - mówił dr Głuszkowski.

Ryzyko się nie opłaciło. Po kilku tygodniach krwawej drogi przez tajgę i góry powstanie zostało krwawo stłumione.


To ciekawe, że na czele wojsk carskich, wysłanych do stłumienia powstania, stał Polak, carski generał-major Bolesław Kukiel.

Kukiel wywodził się z wileńskiej szlachty. Otrzymał staranne wykształcenie - zarówno klasyczne jak i wojskowe. W chwili wybuchu Powstania Zabajkalskiego dowodził wschodniosyberyjskim okręgiem wojskowym.

Czy rodowity Polak mógł zachować się inaczej? Zapytaliśmy profesora Jana Wiśniewskiego z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika:

- To było powstanie, które wybuchło na jego terytorium, na obszarze, którym on w pewien sposób zarządzał pod względem wojskowym. Jako szef sztabu okręgu zabajkalskiego musiał po prostu podjąć działania. Jego polskość uwidoczniła się w późniejszych staraniach dotyczących uniewinnienia lub polepszenia bytu tych zesłańców, bo rzeczywiście po powstaniu zabajkalskim ci zesłańcy mieli lepiej - mówi prof. Wiśniewski.



  • Miejsce obrad konferencji, muzeum w Kłóbce, nie jest przypadkowe. W dawnym majątku Lutobórz, odległym od Kłóbki o kilka kilometrów, urodził się jeden z inicjatorów i przywódców powstania zabajkalskiego, Narcyz Celiński. Po powstaniu Celiński został schwytany i rozstrzelany w Irkucku.

Mówi dr Piotr Głuszkowski

Mówi prof. Jan Wiśniewski

Region

Ciężarówka stanęła w poprzek na autostradzie A1. Droga była zablokowana [aktualizacja]

Ciężarówka stanęła w poprzek na autostradzie A1. Droga była zablokowana [aktualizacja]

2026-05-30, 08:07
Rynarzewo jest małe, ale ważne dla obrony ludzi. W regionie powstaną magazyny ochrony ludności

Rynarzewo jest małe, ale ważne dla obrony ludzi. W regionie powstaną magazyny ochrony ludności

2026-05-30, 08:07
Wielkopolskie: Po wypadku w powiecie gnieźnieńskim S5 zablokowana w kierunku Bydgoszczy

Wielkopolskie: Po wypadku w powiecie gnieźnieńskim S5 zablokowana w kierunku Bydgoszczy

2026-05-29, 20:40
Wojska Obrony Terytorialnej świętowały swój kilkuletni pobyt w Grudziądzu

Wojska Obrony Terytorialnej świętowały swój kilkuletni pobyt w Grudziądzu 

2026-05-29, 20:11
Pożar restauracji w Gniewkowie to było podpalenie Właściciel: Nie mam wątpliwości

Pożar restauracji w Gniewkowie to było podpalenie? Właściciel: Nie mam wątpliwości

2026-05-29, 19:05
Jest termin rozpoczęcia procesu Wenezuelczyka oskarżonego o zabójstwo Klaudii w toruńskim Parku Glazja

Jest termin rozpoczęcia procesu Wenezuelczyka oskarżonego o zabójstwo Klaudii w toruńskim Parku Glazja

2026-05-29, 13:50
O nowoczesnej szkole dyskutowali eksperci w Świeciu. Mówią wprost - potrzeba zmiany

O nowoczesnej szkole dyskutowali eksperci w Świeciu. Mówią wprost - potrzeba zmiany

2026-05-29, 13:43
Więźniowie składają meble i pracują w urzędzie. Wypłatą bywa przepustka do domu [zdjęcia]

Więźniowie składają meble i pracują w urzędzie. Wypłatą bywa przepustka do domu [zdjęcia]

2026-05-29, 12:56
Koniec śledztwa w sprawie prania brudnych pieniędzy. Beneficjentami były podmioty z Rosji i Białorusi

Koniec śledztwa w sprawie prania brudnych pieniędzy. Beneficjentami były podmioty z Rosji i Białorusi

2026-05-29, 12:03
Święto polskich weteranów. W regionie jest ich ponad trzy tysiące Gen. dyw. Bogdan Rycerski ma wątpliwości

Święto polskich weteranów. W regionie jest ich ponad trzy tysiące? Gen. dyw. Bogdan Rycerski ma wątpliwości

2026-05-29, 11:24
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę