Były generał KGB: Putin nie odda Krymu; może być wojna, ale między Ukrainą a Rosją

Były generał KGB Oleg Kaługin uważa, że inwazja na Krym może doprowadzić do wojny domowej na Ukrainie, ale nie sądzi, by doszło do konfliktu zbrojnego Rosji z Zachodem. Jego zdaniem prezydent Putin nie może sobie pozwolić na utratę Krymu, bo zostałby usunięty ze stanowiska.

"Cel Putina jest jasny: utrzymać Krym, przyłączyć go do Rosji, i osłabić Ukrainę politycznie i ekonomicznie. W dalszym ciągu będzie stosował +taktykę salami+, próbując oderwać od Ukrainy jej wschodnie terytoria. Grozi to wojną, która pochłonie wiele tysięcy ofiar” - powiedział w rozmowie z PAP Kaługin, który ponad 20 lat temu zerwał z KGB, został jednym z krytyków tej instytucji i na początku lat 90. osiedlił się w USA.

Generał jest zdania, że Putin chciałby odbudować ZSRR pod inną nazwą, ale zdaje sobie sprawę, że doprowadzi to do konfrontacji z Zachodem, więc „będzie postępował ostrożnie”.

„To człowiek inteligentny i działający racjonalnie. Na pewno nie +oderwany od rzeczywistości+, jak go określiła niemiecka kanclerz Angela Merkel. Rozumie, że odbudowa całego ZSRR jest nierealna. Wie, że nie może pójść za daleko” - powiedział.

Zgadzając się z byłym doradcą Putina, Andriejem Iłłarionowem, Kaługin ocenia, że reakcja Zachodu na inwazję jest za słaba, i wątpi, by zapowiadane sankcje przeciw Moskwie odegrały znaczącą rolę.

„Rzeczywiście, planowane sankcje są zbyt słabe i może być na nie za późno. Zależy zresztą, jakie sankcje ostatecznie zostaną wprowadzone. Mogą mieć chwilowy efekt, ale nie rozstrzygający. Postawa USA nie jest dość stanowcza, więc nie sądzę, by odegrały one decydującą rolę. W jeszcze większym stopniu dotyczy to Unii Europejskiej. Rosja jest głównym dostawcą gazu ziemnego do Europy, więc sankcje mogą sprawić jej co najmniej tyle samo kłopotu co Rosji” - powiedział generał.

Wątpi także, by Zachód zaoferował nowemu rządowi Ukrainy pomoc gospodarczą współmierną do jej ogromnych potrzeb.

„USA, Unia Europejska, MFW będą obiecywały, ale w realnym życiu nie udzielą wystarczającej pomocy. Wtedy Ukrainie może grozić kolejna rewolucja” - mówi. Jego zdaniem skutki kryzysu ekonomicznego, zaostrzonego wojną handlową, mogą także odbić się na innych krajach, m.in. na Polsce.

Kaługin przewiduje, że może dojść do konfliktu zbrojnego także we wschodnich regionach Ukrainy poza Krymem, np. w rejonie Charkowa i Doniecka. Największą nadzieję pokłada w dyplomacji i porozumieniu między Ukrainą a Rosją.

„Wojna może trwać długo, aż na Ukrainie pojawi się przywódca skłonny do ustępstw na rzecz niektórych żądań Rosji. Zachodnie mocarstwa powinny w tym pomóc, proponując im jakieś kompromisowe rozwiązania. Krymu w każdym razie Putin nie odda, bo zapłaciłby za to – rosyjskie elity polityczne pozbędą się go. Krym zawsze był częścią rosyjskiego imperium” - mówi.

Militarne posunięcia USA i NATO – wysłanie samolotów F-16 i AWACS do regionu – generał uważa za demonstrację siły mającą przestraszyć Rosję. Nie wierzy jednak, by doszło do wojny między Rosją a Ameryką.

„Mówienie o trzeciej wojnie światowej to przesada. Ani Rosja ani Ameryka nie pójdą tak daleko. Obie strony mają dość zdrowego rozsądku” - mówi.

Kaługin zerwał z KGB i pozostał na Zachodzie, gdzie opisywał zbrodnicze metody działania tej instytucji; w Rosji został zaocznie skazany na 15 lat więzienia. USA nie mają z Rosją układu o ekstradycji. Putin nazwał Kaługina zdrajcą; z kolei rosyjskiego prezydenta generał napiętnował jako zbrodniarza wojennego za krwawe stłumienie powstania w Czeczenii.

Kaługin mieszka w Waszyngtonie, gdzie prowadzi firmę konsultingową Center for Security Studies. Jest także członkiem zarządu miejscowego Międzynarodowego Muzeum Szpiegowskiego.

Tomasz Zalewski (PAP)