Kwesta na cmentarzu św. Jerzego w Toruniu. Kolejny rok z nagrobkiem rodziny Jankowskich

2025-10-24, 19:25 Michał Zaręba/Redakcja

Kontynuacja renowacja kwatery rodziny Jankowskich - to cel tegorocznej kwesty na cmentarzu Św. Jerzego w Toruniu/fot. torun.pl

Renowacja kwatery rodziny Jankowskich - to cel tegorocznej kwesty na cmentarzu Św. Jerzego w Toruniu. Co roku na rzecz ratowania zabytkowych nagrobków kwestują znani torunianie, samorządowcy i artyści.

- W tym roku kontynuujemy kwestę na rzecz miejsca pochówku Jozefata Jankowskiego, czyli dużego nagrobka, który wymaga prac w drugim sezonie konserwatorskim - mówi Arkadiusz Kierys z Towarzystwa Miłośników Torunia. - Przypomnę, że był to nie tylko radny miasta Torunia - zaraz po powrocie Torunia do Macierzy, ale także wiceprezydent miasta w latach 1922-1926. Nagrobek ten, ze względu na swoje rozmiary usytuowanie i przede wszystkim konstrukcję - odkryliśmy pod nim kryptę - wymaga dalszych prac i to dosyć skomplikowanych, kosztownych. Odnawiając te groby utwierdzamy tożsamość miasta. Niezależnie od poglądów, religii, wyznania, języka - ważne, że ta osoba tworzyła naszą toruńską kulturę.

Dodatkowo, w roku 2025 we współpracy z Katedrą Konserwacji i Restauracji Architektury i Rzeźby, Wydział Sztuk Pięknych UMK w Toruniu, przeprowadzono społecznie prace zabezpieczająco-porządkujące przy nagrobku Herminy Libhart, dyrektorki seminarium nauczycielskiego, żeńskiego w Toruniu. Prace obejmowały oczyszczenie zabytku ze śladów kolonizacji mikrobiologicznej, dezynfekcję, pionizację przewróconych oraz przekrzywionych elementów ogrodzenia, zabezpieczenie elementów metalowych przed korozją oraz przywrócenie ozdobnych łańcuchów. Prace nie były finansowane ze środków zebranych podczas ubiegłorocznej kwesty.

23. kwesta odbędzie się 1 listopada, w godz. 8:00-14:00, na cmentarzu św. Jerzego.

Kwesta jest organizowana od 2003 roku przez Urząd Miasta Torunia i Towarzystwo Miłośników Torunia. Dzięki społecznym funduszom przywracana jest świetność jednego z zabytkowych pomników - wartościowych artystycznie bądź upamiętniających zasłużone dla miasta postaci, których grobami nie opiekują się już najbliżsi. Cel zbiórki jest wskazywany przez członków ToMiTo, mieszkańców lub społeczników, a prace przy nagrobkach przeprowadzają, w ramach wakacyjnych praktyk, studenci Wydziału Sztuk Pięknych - Zakładu Konserwacji Elementów i Detali Architektonicznych UMK. Łącznie do tej pory odnowionych zostało ponad pojedynczych 30 pomników.

W 2024 roku zbierano fundusze na odnowę nagrobka rodziny Jankowskich. Okazały pomnik, obficie porośnięty bluszczem, znajduje się przy jednej z alejek w części cmentarza należącej do parafii śś. Janów. Pochowani są tutaj Jozefat Jankowski (1867- 1926) i Jadwiga Jankowska z Budzińskich (1875-1906). Jozefat Jankowski przybył do Torunia w 1899 r. Był kupcem, działaczem miejscowych organizacji społecznych i narodowych w ostatnich latach zaboru pruskiego. Z chwilą powrotu Torunia w granice II Rzeczypospolitej 18 stycznia 1920 r. wszedł w skład pierwszej Rady Miejskiej, a w latach 1922-1926 pełnił funkcję wiceprezydenta Torunia.

Podczas ubiegłorocznej kwesty udało się zebrać 24 177 zł.