Uroczystość w rocznicę wywózek. Sybir był tak straszny, że zesłańcy przez lata bali się wspominać

2025-02-10, 16:55  Monika Kaczyńska/Redakcja
Toruń pamięta o Sybirakach w rocznicę wywózek na nieludzką ziemię/fot. © UMT 2024, autor: Agnieszka Bielecka, licencja: CC BY-NC 4.0

Toruń pamięta o Sybirakach w rocznicę wywózek na nieludzką ziemię/fot. © UMT 2024, autor: Agnieszka Bielecka, licencja: CC BY-NC 4.0

W Toruniu upamiętniono 85. rocznicę pierwszej masowej deportacji Polaków na Syberię. Uroczystości rozpoczęła msza św. Potem złożono kwiaty i zapalono znicze pod pomnikiem Sybiraków na terenie VI Liceum Ogólnokształcącego im. Zesłańców Sybiru. Była też akademia w szkole i spotkanie Sybiraków z uczniami.

- Rodziców wieziono w bydlęcych wagonach. Ładowali do nich po 40 - 60 osób. Rodzice trafili do rosyjskiej osady Kwitok. Zostali osadzeni w więzieniu w wyrokiem: sześć lat. Później w ogóle nic nie wspominali. Dopiero jak myśmy naciskali, to dopiero gdzieś w latach 80. zaczęli coś nam opowiadać... - to wspomnienie syna.

- Dzisiaj jest bardzo ważne święto i okazja do rozmowy z Sybirakami, do wsparcia, wysłuchania historii ich ciężkich przeżyć - mówi Konrad Berej z VI Liceum Ogólnokształcącego im. Zesłańców Sybiru. - Mój dziadek był wywiezionym na Sybir, nie pamiętam dokładnie, w którym roku go wywieziono, lecz wiem, że wrócił w 1953 roku. Było to dla niego bardzo tragiczne przeżycie. Babcia zawsze opowiadała, że dziadek nie wrócił już taki sam.



Pierwsza z masowych deportacji Polaków na Syberię, najbardziej tragiczna, przeprowadzona została przez władze sowieckie na początku lutego 1940 roku. W zimową noc wywieziono blisko 140 tysięcy ludzi. Były to głównie rodziny urzędników państwowych, m.in. sędziów, prokuratorów, policjantów, leśników, a także wojskowych, w tym uczestników wojny polsko-bolszewickiej, i właścicieli ziemskich. Trafiły do północnych regionów ZSRR, w okolice Archangielska i Irkucka oraz do Kraju Krasnojarskiego i Komi.

Historycy szacują, że w sumie na Syberię wywieziono od trzystu tysięcy do ponad miliona Polaków. Wielu deportowanych nie przetrwało podróży, wielu nigdy nie wróciło z zesłania.

Reprezentowaniem interesów oraz upamiętnianiem losów polskich zesłańców na Syberię zajmuje się Związek Sybiraków. W naszym regionie jego oddziały działają w Bydgoszczy, Toruniu i Włocławku.

Więcej w relacji Moniki Kaczyńskiej.

Relacja Moniki Kaczyńskiej

Region

Utrudnienia na drodze krajowej nr 80. Wielki korek na wjeździe do Bydgoszczy

Utrudnienia na drodze krajowej nr 80. Wielki korek na wjeździe do Bydgoszczy

2026-02-09, 07:51
Ponad 14 tysięcy osób w regionie z wyższą emeryturą. ZUS przelicza świadczenia

Ponad 14 tysięcy osób w regionie z wyższą emeryturą. ZUS przelicza świadczenia

2026-02-09, 07:40
Jak dawniej gotowano na ziemi bydgoskiej Jakie zioła wykorzystywano Oto kuchnia o posmaku etno

Jak dawniej gotowano na ziemi bydgoskiej? Jakie zioła wykorzystywano? Oto kuchnia o posmaku etno

2026-02-09, 06:50
Toruńscy ratownicy wodni zawieźli karmę psom ze schroniska w Ostrowitem. Chłopaki na medal [zdjęcia]

Toruńscy ratownicy wodni zawieźli karmę psom ze schroniska w Ostrowitem. „Chłopaki na medal” [zdjęcia]

2026-02-08, 21:30
W toruńskim Młynie Wiedzy można dotykać, próbować, sprawdzać naukowe teorie. To propozycja na ferie

W toruńskim Młynie Wiedzy można dotykać, próbować, sprawdzać naukowe teorie. To propozycja na ferie!

2026-02-08, 20:00
Cenne ślady historii na dawnej pruskiej ujeżdżalni koni w Toruniu. Przetrwały choćby koniowiązy

Cenne ślady historii na dawnej pruskiej ujeżdżalni koni w Toruniu. Przetrwały choćby koniowiązy

2026-02-08, 18:30
W poszukiwaniu przyszłych medalistów wybraliśmy się na lodowisko. Łyżwy dają wolność [zdjęcia, wideo]

W poszukiwaniu przyszłych medalistów wybraliśmy się na lodowisko. „Łyżwy dają wolność” [zdjęcia, wideo]

2026-02-08, 16:00
Prawie 140 osób wystartowało w ostatnim biegu na orientację w tym sezonie. Las był ich [zdjęcia]

Prawie 140 osób wystartowało w ostatnim biegu na orientację w tym sezonie. Las był ich! [zdjęcia]

2026-02-08, 14:30
Wypadek na DK 10 pod Toruniem. Zderzyły się cztery auta - aktualizacja [zdjęcia]

Wypadek na DK 10 pod Toruniem. Zderzyły się cztery auta - aktualizacja [zdjęcia]

2026-02-08, 13:09
Bydgoszczanka przyszła po pomoc do remizy. Strażacy użyli szlifierki, żeby uwolnić jej palec [zdjęcia, wideo]

Bydgoszczanka przyszła po pomoc do remizy. Strażacy użyli szlifierki, żeby uwolnić jej palec [zdjęcia, wideo]

2026-02-08, 12:50
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę