Dr Agnieszka Bryc (UMK): Izrael odpowie Iranowi mocno, ale poniżej progu agresji

Irańczycy mijają mural przedstawiający irańskiego najwyższego przywódcę ajatollaha Alego Chameneiego (na górze po lewej) i zmarłego najwyższego przywódcy Iranu ajatollaha Ruhollaha Chomeiniego (na górze po prawej) w Teheranie /fot. PAP/EPA/ABEDIN TAHERKENAREH

- Irański nalot na Izrael i poprzedzający go atak na irański konsulat w Damaszku to przekroczenie czerwonej linii po obu stronach i nowy poziom eskalacji długoletniego konfliktu - mówi dr Agnieszka Bryc, specjalistka ds. stosunków międzynarodowych.

Ekspertka dodaje, że teraz wszystko zależy od tego, czy Izrael zdecyduje się na odpowiedź i jak ona będzie wyglądała.

Reakcja odwleczona w czasie
- Możemy się spodziewać, że jeżeli Izrael zdecyduje się na reakcję, to będzie się przy niej kierował tą samą logiką, co Iran przy przeprowadzonym w nocy z soboty na niedzielę nalocie - czyli będzie to odpowiedź mocna, ale ciągle poniżej progu agresji - zaznacza Bryc. Dodaje, że na taki krok Izrael nie musi się decydować od razu, ale reakcja na cios Iranu może zostać odwleczona w czasie.

Ekspertka zastrzega, że do odpowiedzi Izraela dojdzie, jeżeli władze tego państwa nie uznają, że atak Iranu był rewanżem i załatwieniem sprawy. Czyli: był atak na irański konsulat w stolicy Syrii i była odpowiedź Iranu w postaci ostrzału rakietowo-dronowego Izraela - rachunki zostały wyrównane.
- Izrael nie przyznał się oficjalnie do przeprowadzenia 1 kwietnia powszechnie przypisywanego mu nalotu na Damaszek, w którym zginęło kilku wysokich dowódców irańskiego Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej. Iran przedstawia weekendowy atak - pierwsze bezpośrednie uderzenie tego państwa w Izrael - jako zemstę za ten nalot.

Irańczycy jasno dali do zrozumienia, że był to odwet; przygotowany i zapowiedziany przez państwo, które słynie z umiejętności strategicznych i dyplomatycznych, obliczony bardziej na efekt symboliczny, z jasnym przesłaniem, że sprawa jest zakończona - komentuje politolog z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
- Nalot miał być bolesny, ale jednocześnie nie dawać Izraelowi możliwości, przynajmniej w założeniu, takiej bardzo jasnej odpowiedzi - uzupełnia.

Nikt nie chce eskalacji
Bryc dopowiada, że pod względem militarnym Iran przetestował obronę Izraela - w stronę tego państwa poleciało ponad 300 dronów, pocisków manewrujących i rakiet balistycznych - ale nie użył swojego najlepszego uzbrojenia, by zamanifestować, że wciąż jest zdolny do jeszcze większej eskalacji, i w ten sposób odstraszyć Izrael. Przeważająca większość irańskich pocisków i bezzałogowców została strącona przez izraelską obronę powietrzną i stacjonujące w regionie siły amerykańskie, brytyjskie i francuskie.
- Można jednak założyć, że nikt nie chce wielkiej eskalacji na Bliskim Wschodzie - podkreśla Agnieszka Bryc. Zauważa jednocześnie, że obecna sytuacja jest już i tak poważną intensyfikacją trwającego od wielu lat, prowadzonego pośrednio konfliktu między Izraelem i Iranem.

- Teraz wszystko zależy od tego, na co ewentualnie zdecyduje się Izrael; może być tak, że te dwa państwa wrócą do logiki wojny zastępczej (ang. proxy war), czyli wymiany ciosów ze strony irańskiej przy pomocy pośredników, a od strony Izraela - na miejsca i infrastrukturę tych zależnych od Teheranu sił - zaznacza dr Bryc (...).