Dziennikarze PR PiK na tropie średniowiecznych toruńskich witraży. Od lat nikt nie wiedział, gdzie są

2026-01-16, 17:15  Michał Zaręba/Robert Duliński/Redakcja
Witraże ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu/ fot. Michał Zaręba

Witraże ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu/ fot. Michał Zaręba

Średniowieczne witraże z kościoła Najświętszej Marii Panny, które w XIX wieku wywieziono z Torunia do Malborka, zostały odnalezione w Gdańsku. Od zakończenia II wojny światowej ich los pozostawał nieznany.

Po przeprowadzonych badaniach potwierdzono, że witraże pochodzą z około 1380 roku. Informacje te potwierdził w rozmowie z dziennikarzami Polskiego radia PiK Marcin Tymiński, rzecznik Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

- Wszystko na to wskazuje, że pierwotnie te dwa nasze witraże przebyły bardzo długą drogę - Marcin Tymiński. - Po wojnie ich los był nieznany. Kilkadziesiąt lat później w naszej składnicy konserwatorskiej zostały zakonserwowane. Możemy ze spisu strat wojennych te witraże wykreślić, co jest dosyć dużą sensacją - dodaje.

W XIX w kościół pw. NMP był miejscem, w którym składowane były witraże z innych, nieistniejących już świątyń znajdującego się na terenie miasta, m.in. Kościoła św. Mikołaja. Czy jest szansa, żeby odnalezione zabytki wróciły do miejsca, z którego zostały wywiezione, czyli do Torunia?

- Rzeczywiście mamy tutaj właścicieli średniowiecznych i pytanie teraz komu te witraże także się należą. Wojewódzki konserwator zdecydował, że zostaną przekazane do Muzeum Zamkowego w Malborku.

Aleksandra Mierzejewska, dyrektorka Muzeum Okręgowego w Toruniu, liczy na współpracę w tej sprawie kilku instytucji.

- Mam nadzieję, że uda się wystąpić do pani minister z prośbą o wsparcie w tych działaniach, żebyśmy mogli taką weryfikację przeprowadzić wspólnie z Wydziałem Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika po to, żeby mieć stuprocentową pewność, że to są nasze toruńskie witraże i mieć pełne wsparcie władz miasta - po weryfikacji oczywiście - żeby można było te witraże sprowadzić do Torunia - mówi Aleksandra Mierzejewska.

Wg naszych informacji wynika że podczas prac konserwatorskich prowadzonych w kościele p.w. Przemienienia Pańskiego w Nowym Dworze Gdańskim zostały zdemontowane dwie kolejne kwatery witraży które miały być pierwotnie zamontowane w kościele na zamku wielkim w Malborku. Obecnie są one zabezpieczone i przechowywane w jednej z pracowni witraży w Gdańsku.



Średniowieczne witraże z Torunia zostały zabrane w XIX wieku przez Konrada Steinbrechta do Malborka. Tam umieszczono je w oknach kościoła Najświętszej Marii Panny na Zamku Wielkim. W styczniu 1945 roku, w obawie przed ostrzałem artyleryjskim Armii Czerwonej, witraże zostały zdemontowane i ukryte w drewnianych skrzyniach. Wciąż pozostaje wiele pytań, gdzie są pozostałe. Jeden z niewielkich elementów znajduje się w muzeum w Detroit, kolejny w Niemczech. Część zbiorów posiada również Muzeum Okręgowe w Toruniu. Do tego tematu będziemy wracać.

Sprawę badają Michał Zaręba i Robert Duliński.

Relacja Michała Zaręby

Toruń

Region

Wypadek na autostradzie A1 w gminie Lubicz. Dwie osoby zostały zabrane do szpitala

Wypadek na autostradzie A1 w gminie Lubicz. Dwie osoby zostały zabrane do szpitala

2025-05-09, 09:55
Ks. Iwański: Papieżowi Leonowi XIV dobrze z oczu patrzy. Będzie języczkiem u wagi [Rozmowa Dnia]

Ks. Iwański: Papieżowi Leonowi XIV dobrze z oczu patrzy. Będzie języczkiem u wagi [Rozmowa Dnia]

2025-05-09, 09:07
W Ptasiej Wiosce w Adamkowie stanie sowia ławeczka. Trwa plener rzeźbiarski [wideo]

W Ptasiej Wiosce w Adamkowie stanie sowia ławeczka. Trwa plener rzeźbiarski [wideo]

2025-05-09, 06:50
Magdalena Biejat do młodych w Bydgoszczy: Głosujcie z myślą o zmianie na lepsze

Magdalena Biejat do młodych w Bydgoszczy: Głosujcie z myślą o zmianie na lepsze!

2025-05-08, 21:30
Zwozili ludzi ciężarówkami i mordowali ich. Pamiętają o ofiarach II wojny światowej [wideo, zdjęcia]

Zwozili ludzi ciężarówkami i mordowali ich. Pamiętają o ofiarach II wojny światowej [wideo, zdjęcia]

2025-05-08, 20:06
Toruń stawia na tramwaje. Za 225 mln zł powstanie m.in. nowa zajezdnia

Toruń stawia na tramwaje. Za 225 mln zł powstanie m.in. nowa zajezdnia

2025-05-08, 19:24
Szymon Hołownia w Ciechocinku: Film z morderstwa na UW lata po sieci, a państwo jest bezbronne

Szymon Hołownia w Ciechocinku: Film z morderstwa na UW lata po sieci, a państwo jest bezbronne

2025-05-08, 18:31
Magdalena Biejat w rozmowie z PR PiK: Spotkania z ludźmi napędzają mnie. Oni wierzą w mój program

Magdalena Biejat w rozmowie z PR PiK: Spotkania z ludźmi napędzają mnie. Oni wierzą w mój program

2025-05-08, 18:00
Maciej Jastrzębski o paradzie zwycięstwa w Rosji. Wieści ze Wschodu w Polskim Radiu PiK

Maciej Jastrzębski o paradzie zwycięstwa w Rosji. „Wieści ze Wschodu” w Polskim Radiu PiK

2025-05-08, 17:24
Biegły oceni, kto kierował hulajnogą podczas tragicznego wypadku w Przydworzu

Biegły oceni, kto kierował hulajnogą podczas tragicznego wypadku w Przydworzu

2025-05-08, 16:31
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę