Dziennikarze PR PiK na tropie średniowiecznych toruńskich witraży. Od lat nikt nie wiedział, gdzie są

2026-01-16, 17:15  Michał Zaręba/Robert Duliński/Redakcja
Witraże ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu/ fot. Michał Zaręba

Witraże ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu/ fot. Michał Zaręba

Średniowieczne witraże z kościoła Najświętszej Marii Panny, które w XIX wieku wywieziono z Torunia do Malborka, zostały odnalezione w Gdańsku. Od zakończenia II wojny światowej ich los pozostawał nieznany.

Po przeprowadzonych badaniach potwierdzono, że witraże pochodzą z około 1380 roku. Informacje te potwierdził w rozmowie z dziennikarzami Polskiego radia PiK Marcin Tymiński, rzecznik Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

- Wszystko na to wskazuje, że pierwotnie te dwa nasze witraże przebyły bardzo długą drogę - Marcin Tymiński. - Po wojnie ich los był nieznany. Kilkadziesiąt lat później w naszej składnicy konserwatorskiej zostały zakonserwowane. Możemy ze spisu strat wojennych te witraże wykreślić, co jest dosyć dużą sensacją - dodaje.

W XIX w kościół pw. NMP był miejscem, w którym składowane były witraże z innych, nieistniejących już świątyń znajdującego się na terenie miasta, m.in. Kościoła św. Mikołaja. Czy jest szansa, żeby odnalezione zabytki wróciły do miejsca, z którego zostały wywiezione, czyli do Torunia?

- Rzeczywiście mamy tutaj właścicieli średniowiecznych i pytanie teraz komu te witraże także się należą. Wojewódzki konserwator zdecydował, że zostaną przekazane do Muzeum Zamkowego w Malborku.

Aleksandra Mierzejewska, dyrektorka Muzeum Okręgowego w Toruniu, liczy na współpracę w tej sprawie kilku instytucji.

- Mam nadzieję, że uda się wystąpić do pani minister z prośbą o wsparcie w tych działaniach, żebyśmy mogli taką weryfikację przeprowadzić wspólnie z Wydziałem Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika po to, żeby mieć stuprocentową pewność, że to są nasze toruńskie witraże i mieć pełne wsparcie władz miasta - po weryfikacji oczywiście - żeby można było te witraże sprowadzić do Torunia - mówi Aleksandra Mierzejewska.

Wg naszych informacji wynika że podczas prac konserwatorskich prowadzonych w kościele p.w. Przemienienia Pańskiego w Nowym Dworze Gdańskim zostały zdemontowane dwie kolejne kwatery witraży które miały być pierwotnie zamontowane w kościele na zamku wielkim w Malborku. Obecnie są one zabezpieczone i przechowywane w jednej z pracowni witraży w Gdańsku.



Średniowieczne witraże z Torunia zostały zabrane w XIX wieku przez Konrada Steinbrechta do Malborka. Tam umieszczono je w oknach kościoła Najświętszej Marii Panny na Zamku Wielkim. W styczniu 1945 roku, w obawie przed ostrzałem artyleryjskim Armii Czerwonej, witraże zostały zdemontowane i ukryte w drewnianych skrzyniach. Wciąż pozostaje wiele pytań, gdzie są pozostałe. Jeden z niewielkich elementów znajduje się w muzeum w Detroit, kolejny w Niemczech. Część zbiorów posiada również Muzeum Okręgowe w Toruniu. Do tego tematu będziemy wracać.

Sprawę badają Michał Zaręba i Robert Duliński.

Relacja Michała Zaręby

Toruń

Region

Podtrucie tlenkiem węgla na terenie byłej toruńskiej Elany. Policja podejmuje kolejne kroki

Podtrucie tlenkiem węgla na terenie byłej toruńskiej Elany. Policja podejmuje kolejne kroki

2026-02-20, 17:46
To prawdopodobnie ostatnie tchnienie zimy. Na drogach i chodnikach w regionie znów zrobi się ślisko

To prawdopodobnie ostatnie tchnienie zimy. Na drogach i chodnikach w regionie znów zrobi się ślisko

2026-02-20, 17:01
To będzie wielki hit reformy edukacji zapowiedziała w Tucholi Paulina Piechna-Więckiewicz

„To będzie wielki hit reformy edukacji!” zapowiedziała w Tucholi Paulina Piechna-Więckiewicz

2026-02-20, 16:10
Tygrys, Rekin, Orka i Foka kruszą lód. Pokazujemy, jak na Wiśle pracują lodołamacze [film z drona]

Tygrys, Rekin, Orka i Foka kruszą lód. Pokazujemy, jak na Wiśle pracują lodołamacze [film z drona]

2026-02-20, 16:00
Mieszkańcy mogą wskazać, jak powinien działać Forteczny Park Kulturowy w Toruniu

Mieszkańcy mogą wskazać, jak powinien działać „Forteczny Park Kulturowy” w Toruniu

2026-02-20, 15:20
Wiceministra Gromadzka spotkała się z rolnikami w regionie. Sytuacja jest dramatyczna - usłyszała

Wiceministra Gromadzka spotkała się z rolnikami w regionie. „Sytuacja jest dramatyczna” - usłyszała

2026-02-20, 14:30
Po wielkiej awarii ciepłowniczej we Włocławku pytamy prezydenta o stan sieci

Po wielkiej awarii ciepłowniczej we Włocławku pytamy prezydenta o stan sieci

2026-02-20, 13:15
Uwagę policjantów zwróciło foliowe zawiniątko. Zakazanych środków Hubert F. miał więcej

Uwagę policjantów zwróciło foliowe zawiniątko. Zakazanych środków Hubert F. miał więcej

2026-02-20, 12:30
Trwa rozbudowa wojewódzkiej komendy straży pożarnej. Pożar nie spowodował drastycznych opóźnień

Trwa rozbudowa wojewódzkiej komendy straży pożarnej. „Pożar nie spowodował drastycznych opóźnień”

2026-02-20, 11:42
Wpadli do sklepu w Toruniu. Jeden z nich groził ochroniarzowi nożem [wideo]

Wpadli do sklepu w Toruniu. Jeden z nich groził ochroniarzowi nożem [wideo]

2026-02-20, 11:30
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę