Uroczystość w rocznicę wywózek. Sybir był tak straszny, że zesłańcy przez lata bali się wspominać

2025-02-10, 16:55  Monika Kaczyńska/Redakcja
Toruń pamięta o Sybirakach w rocznicę wywózek na nieludzką ziemię/fot. © UMT 2024, autor: Agnieszka Bielecka, licencja: CC BY-NC 4.0

Toruń pamięta o Sybirakach w rocznicę wywózek na nieludzką ziemię/fot. © UMT 2024, autor: Agnieszka Bielecka, licencja: CC BY-NC 4.0

W Toruniu upamiętniono 85. rocznicę pierwszej masowej deportacji Polaków na Syberię. Uroczystości rozpoczęła msza św. Potem złożono kwiaty i zapalono znicze pod pomnikiem Sybiraków na terenie VI Liceum Ogólnokształcącego im. Zesłańców Sybiru. Była też akademia w szkole i spotkanie Sybiraków z uczniami.

- Rodziców wieziono w bydlęcych wagonach. Ładowali do nich po 40 - 60 osób. Rodzice trafili do rosyjskiej osady Kwitok. Zostali osadzeni w więzieniu w wyrokiem: sześć lat. Później w ogóle nic nie wspominali. Dopiero jak myśmy naciskali, to dopiero gdzieś w latach 80. zaczęli coś nam opowiadać... - to wspomnienie syna.

- Dzisiaj jest bardzo ważne święto i okazja do rozmowy z Sybirakami, do wsparcia, wysłuchania historii ich ciężkich przeżyć - mówi Konrad Berej z VI Liceum Ogólnokształcącego im. Zesłańców Sybiru. - Mój dziadek był wywiezionym na Sybir, nie pamiętam dokładnie, w którym roku go wywieziono, lecz wiem, że wrócił w 1953 roku. Było to dla niego bardzo tragiczne przeżycie. Babcia zawsze opowiadała, że dziadek nie wrócił już taki sam.



Pierwsza z masowych deportacji Polaków na Syberię, najbardziej tragiczna, przeprowadzona została przez władze sowieckie na początku lutego 1940 roku. W zimową noc wywieziono blisko 140 tysięcy ludzi. Były to głównie rodziny urzędników państwowych, m.in. sędziów, prokuratorów, policjantów, leśników, a także wojskowych, w tym uczestników wojny polsko-bolszewickiej, i właścicieli ziemskich. Trafiły do północnych regionów ZSRR, w okolice Archangielska i Irkucka oraz do Kraju Krasnojarskiego i Komi.

Historycy szacują, że w sumie na Syberię wywieziono od trzystu tysięcy do ponad miliona Polaków. Wielu deportowanych nie przetrwało podróży, wielu nigdy nie wróciło z zesłania.

Reprezentowaniem interesów oraz upamiętnianiem losów polskich zesłańców na Syberię zajmuje się Związek Sybiraków. W naszym regionie jego oddziały działają w Bydgoszczy, Toruniu i Włocławku.

Więcej w relacji Moniki Kaczyńskiej.

Relacja Moniki Kaczyńskiej

Region

Zwłoki mężczyzny w rzece w Cierpicach koło Torunia. Śledztwo wykaże, jak zginął 41-latek

Zwłoki mężczyzny w rzece w Cierpicach koło Torunia. Śledztwo wykaże, jak zginął 41-latek

2026-02-28, 09:57
Zwłoki kobiety znalezione na klatce schodowej bloku na bydgoskim Osiedlu Leśnym

Zwłoki kobiety znalezione na klatce schodowej bloku na bydgoskim Osiedlu Leśnym

2026-02-28, 09:38
Książnica Kopernikańska wystrzeliła w kosmos. Takiej biblioteki jeszcze w regionie nie mieliśmy [zdjęcia, wideo]

„Książnica Kopernikańska wystrzeliła w kosmos”. Takiej biblioteki jeszcze w regionie nie mieliśmy [zdjęcia, wideo]

2026-02-28, 08:00
W Tucholi szukali pracy i podziwiali strój pirotechnika. Młodzi ludzie chcą zakładać mundury [zdjęcia]

W Tucholi szukali pracy i podziwiali strój pirotechnika. Młodzi ludzie chcą zakładać mundury [zdjęcia]

2026-02-27, 21:10
Tak będzie przebiegać trasa S10 we Włocławku. Buldożery wjadą do ogródków działkowych

Tak będzie przebiegać trasa S10 we Włocławku. Buldożery wjadą do ogródków działkowych

2026-02-27, 20:15
Nastoletni nożownik zaatakował w Bydgoszczy. Uciekał, ale jest już w rękach policji

Nastoletni nożownik zaatakował w Bydgoszczy. Uciekał, ale jest już w rękach policji

2026-02-27, 19:30
Natalia uciekała przed wojną, a Agnieszka pomagała uchodźcom. Stworzyły polsko-ukraińską rodzinę

Natalia uciekała przed wojną, a Agnieszka pomagała uchodźcom. Stworzyły polsko-ukraińską rodzinę

2026-02-27, 19:00
Toruński Kaszownik czeka rewitalizacja. Fajnie, gdyby było jak w bydgoskim Myślęcinku

Toruński Kaszownik czeka rewitalizacja. „Fajnie, gdyby było jak w bydgoskim Myślęcinku”

2026-02-27, 18:01
W Białych Błotach uczczono pamięć Żołnierzy Wyklętych. Byli niezłomni, wierni wolnej Polsce [zdjęcia, wideo]

W Białych Błotach uczczono pamięć Żołnierzy Wyklętych. „Byli niezłomni, wierni wolnej Polsce” [zdjęcia, wideo]

2026-02-27, 16:58
Co to za brudy płyną w Chrystkowie - pyta Słuchaczka, która mieszka nieopodal zanieczyszczonej wody [wideo]

Co to za brudy płyną w Chrystkowie? - pyta Słuchaczka, która mieszka nieopodal zanieczyszczonej wody [wideo]

2026-02-27, 16:02
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę