Komisja Europejska podjęła decyzję: Polska dostanie 5 miliardów euro zaliczek z KPO

Budynek Berlaymont w Brukseli, siedziba Komisji Europejskiej/fot. EmDee - Praca własna, CC BY-SA 4.0

Komisja Europejska pozytywnie oceniła zmieniony polski Krajowy Plan Odbudowy o wartości 59,8 mld euro. Zatwierdzenie przez Radę umożliwi Polsce otrzymanie płatności zaliczkowych w wysokości 5,1 mld euro z funduszy REPowerEU.

Na 59,8 mld euro polskiego KPO składają się pożyczki (34,5 mld euro) i dotacje (25,3 mld euro). Plan przewiduje 55 reform i 56 inwestycji.

– Trzy „nadrzędne kamienie milowe”, związane ze wzmocnieniem ważnych aspektów niezawisłości polskiego sądownictwa i wykorzystaniem Arachne, narzędzia informatycznego wspierającego państwa członkowskie w zwalczaniu nadużyć finansowych, pozostają bez zmian w zmienionym planie Polski. Oznacza to, że po otrzymaniu wniosku o płatność w ramach RRF (Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności – przyp.) wypłata będzie możliwa dopiero wtedy, gdy Polska osiągnie w zadowalający sposób te trzy „nadrzędne kamienie milowe” – podała Komisja Europejska.

Cel: uniezależnienie Europy od rosyjskich paliw
Polski rozdział REPowerEU składa się z siedmiu nowych reform, siedmiu nowych inwestycji i trzech inwestycji przeniesionych z pierwotnego planu (dwie z nich zostały rozszerzone). Ich wdrożenie ma pomóc osiągnąć cel planu REPowerEU, jakim jest uniezależnienie Europy od rosyjskich paliw kopalnych na długo przed 2030 roku.

Reformy mają usprawnić procedury wydawania pozwoleń na odnawialne źródła energii, usunąć bariery utrudniające przyłączanie odnawialnych źródeł energii do sieci oraz promować umiejętności ekologicznych. Nowe inwestycje mają na celu wspieranie transformacji energetycznej, w tym sieci przesyłu i dystrybucji energii elektrycznej oraz morskich farm wiatrowych.

Rada będzie miała teraz cztery tygodnie na zatwierdzenie oceny przedstawionej przez Komisję. Zatwierdzenie przez Radę umożliwi Polsce otrzymanie płatności zaliczkowych w wysokości 5,1 mld euro z funduszy REPowerEU.

Dalsze wypłaty zależne od kamieni milowych
Komisja podała, że zatwierdzi dalsze regularne wypłaty w oparciu o zadowalające osiągnięcie trzech „nadrzędnych kamieni milowych dotyczących ważnych aspektów niezależności polskiego sądownictwa oraz wykorzystania Arachne, narzędzia informatycznego, które wspiera państwa członkowskie w zwalczaniu nadużyć finansowych, oraz w oparciu o zadowalające osiągnięcie innych kamieni milowych i wartości docelowych, określonych w zmienionym polskim planie odbudowy i zwiększania odporności, odzwierciedlających postępy w realizacji inwestycji i reform”.

KE podała, że zmiany wprowadzone przez Polskę w pierwotnym planie wynikają z konieczności uwzględnienia: obiektywnych okoliczności utrudniających realizację niektórych środków zgodnie z pierwotnym planem (takich jak wysoka inflacja odnotowana w latach 2022 i 2023 oraz zakłócenia w łańcuchu dostaw, spowodowane agresją Rosji przeciwko Ukrainie), wniosku o zaciągnięcie dodatkowych pożyczek o wartości 23 mld euro oraz korekty w dół maksymalnego przydziału dotacji w ramach Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności z 23,9 mld euro do 22,5 mld euro.

Korekta ta wynika z aktualizacji klucza przydziału dotacji w ramach RRF z czerwca 2022 r. i odzwierciedla stosunkowo lepsze wyniki gospodarcze Polski w latach 2020 i 2021 niż pierwotnie przewidywano.