Sobota, 16 października 2021 r.   Imieniny: Gawła, Ambrożego
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
NCK
2018-06-16, 18:41 Polska Agencja Prasowa/Tadeusz Zachurski

Opubllikowane zapiski Einsteina ujawniają "ciemną stronę" genialnego uczonego

Opublikowany w tym tygodniu w USA "Dziennik podróży" Alberta Einsteina z lat 1922-23, ujawnia "ciemną stronę" genialnego fizyka i pod koniec życia wielkiego autorytetu moralnego ruchu praw obywatelskich: dawną dyktowaną europocentryzmem ksenofobię i rasizm.
W zapiskach z podróży, która wiodła z Hiszpanii przez Bliski Wschód do Chin i Japonii, 43-letni wówczas fizyk, którego teorie miały zasadniczy wpływ na współczesne rozumienie wszechświata, prezentuje się jako elitarny europejski intelektualista, patrzący z pogardą, a nawet z odrazą na narody azjatyckie, a w szczególności na Chińczyków.

"Biada, jeśli ci Chińczycy zastąpią wszystkie inne rasy. Dla takich jak my (tj. Europejczyków - PAP) już samo myślenie o tym jest niewypowiedzianie smutne" - napisał twórca teorii względności. Według niego, "gdy Chińczycy jedzą, nie siedzą na ławach, ale kucają jak Europejczycy, kiedy chcą sobie ulżyć w gęstym lesie".

Einstein zacytował też opinię portugalskich nauczycieli w Hongkongu, iż "Chińczyków nie da się nauczyć logicznego myślenia i w szczególności nie mają oni żadnego talentu do matematyki".

Te powielające kulturowe stereotypy zapiski, dostępne dotąd w całości tylko w niemieckim oryginale, ukazały się teraz w pełnej wersji angielskiej nakładem prestiżowego wydawnictwa Princeton University Press. Są plonem trwającej pięć i pół miesiąca podróży, jaką Einstein odbył w towarzystwie swej drugiej żony Elsy na przełomie 1922 i 1923 roku.

Szereg komentatorów tłumaczy szokujące dziś opinie Einsteina tym, że były one typowe dla ówczesnej epoki. Nikogo wtedy nie bulwersował pogardliwy stosunek Europejczyków do mieszkańców innych kontynentów.

Hołdowanie przez genialnego fizyka w różnych okresach jego życia kontrowersyjnym poglądom uwidaczniało się także w innych okolicznościach. Jak pisze w swej biograficznej książce "Einstein. Jego życie, jego wszechświat" były redaktor naczelny tygodnika "Time" Walter Isaacson, gdy w trwającym 11 lat pierwszym małżeństwie Einsteina z jego naukową współpracownicą Milevą Marić pojawił się kryzys, uczony przedstawił żonie mizoginiczny zestaw zaleceń mających uratować ich związek. Domagał się między innymi, by sprzątała mieszkanie, serwowała mu trzy posiłki dziennie i przerywała mówienie na każde jego żądanie. W 1919 para się rozwiodła.

Usprawiedliwianie szokujących przekonań słynnego naukowca "duchem epoki" nie do końca przekonuje Ze’eva Rosenkranza, redaktora angielskiej wersji językowej podróżniczych zapisków Einsteina. Jak napisał w przedmowie do tej publikacji, "przedstawianie innych narodowości jako biologicznie podrzędnych jest wyraźnym przejawem rasizmu" zaznaczając, że "takie poglądy (jak Einsteina - PAP) nie były w tym czasie powszechne, były inne poglądy bardziej tolerancyjne".

Wypowiadając się dla dziennika "Washington Post" Rosenkranz zwrócił uwagę na ewolucję poglądów Einsteina po tym, gdy ze względu na swe żydowskie pochodzenie opuścił Niemcy po dojściu Hitlera do władzy i w roku 1933 osiedlił się w Stanach Zjednoczonych.

Einstein związał się z ruchem emancypacji czarnoskórej ludności Stanów Zjednoczonych, podpisywał petycje przeciw dyskryminacji mniejszości rasowych i z własnej inicjatywy bronił prawości charakteru czarnoskórego socjologa, dziennikarza i radykalnego działacza społecznego W.E.B. Du Boisa, który w roku 1950 został oskarżony o współpracę ze Związkiem Radzieckim.

Występując w roku 1946 na Uniwersytecie im. Lincolna w Pensylwanii, jednej z najstarszych w Stanach Zjednoczonych uczelni dla afroamerykańskiej mniejszości, Einstein powiedział, że obowiązująca wtedy segregacja rasowa "jest chorobą białej ludności Ameryki".

Z Waszyngtonu Tadeusz Zachurski (PAP)

Kraj - świat

2021-10-16, godz. 16:05 Donald Tusk reaguje na słowa prezesa PiS: Przepraszam, Jarku „Przepraszam, Jarku. A teraz datę i miejsce debaty poproszę. Z góry dziękuję” - napisał w sobotę na Twitterze Donald Tusk, odnosząc się do słów prezesa Prawa ... » więcej 2021-10-16, godz. 11:00 Koronawirus w Polsce: 3236 nowych przypadków zakażenia, 109 w Kujawsko-Pomorskiem Badania potwierdziły 3236 nowych przypadków zakażenia koronawirusem, najwięcej na Lubelszczyźnie i na Mazowszu. Zmarły 44 osoby z COVID-19 - podało w sobotę M ... » więcej 2021-10-15, godz. 22:30 MZ: zaledwie 0,12 proc. w pełni zaszczepionych zostało zakażonych Zaledwie 0,12 proc. osób w pełni zaszczepionych przeciw COVID-19 zostało zakażonych. Wśród wszystkich zgonów osób zakażonych koronawirusem 2,03 proc. stanowił ... » więcej 2021-10-15, godz. 20:49 Do Wietnamu dotarły szczepionki przekazane przez Polskę. Władze powoli znoszą obostrzenia Ambasada RP w Hanoi poinformowała w piątek o dotarciu 887 tys. dawek szczepionki AstraZeneka, które polski rząd przekazał władzom Wietnamu. » więcej 2021-10-15, godz. 12:45 Incydent w czasie projekcji filmu Agnieszki Holland w Moskwie. Interweniuje MSZ Podejmiemy stosowne działania w związku z wtargnięciem na pokaz filmu Agnieszki Holland w Moskwie - oświadczyło Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Atak na sied ... » więcej 2021-10-15, godz. 11:00 Koronawirus w Polsce: 2771 nowych przypadków zakażenia, 97 w Kujawsko-Pomorskiem Badania potwierdziły 2771 nowych przypadków zakażenia koronawirusem, najwięcej na Lubelszczyźnie i na Mazowszu. Zmarło 49 osób z COVID-19 - podało w piątek Mi ... » więcej 2021-10-14, godz. 22:20 PiS, PSL, Porozumienie za ustawą o zabezpieczeniu granicy; przeciw - KO i Lewica Za ustawą o budowie zabezpieczenia na granicy zagłosowali w czwartek wszyscy obecni na sali sejmowej posłowie: PiS, PSL, Porozumienia, Kukiz'15, Konfederacji ... » więcej 2021-10-14, godz. 17:45 W strefie przy granicy z Białorusią znaleziono zwłoki mężczyzny W okolicach miejscowości Klimówka, na terenie objętym stanem wyjątkowym, znaleziono na polu ciało młodego mężczyzny. Dokumenty wskazują, że jest to 24-letni S ... » więcej 2021-10-14, godz. 10:43 Zmarło kolejnych 60 osób z COVID-19. Już 3 tysiące nowych zakażeń w kraju - Badania potwierdziły 3 tysiące nowych zakażeń koronawirusem, w Kujawsko-Pomorskich zachorowało 60 osób - poinformowało w czwartek Ministerstwo Zdrowia. » więcej 2021-10-14, godz. 09:52 Życzenia od pary prezydenckiej dla nauczycieli i pracowników oświaty - Dziękujemy za codzienny trud kształcenia, wychowywania i wspierania rozwoju milionów młodych Polaków. Życzymy licznych sukcesów oraz satysfakcji z pełnienia ... » więcej
1234567