Komisja ustawodawcza za uchwałą PiS ws. powołania komisji śledczej ds. VAT

Sejmowa komisja ustawodawcza opowiedziała się we wtorek za przyjęciem, z poprawkami, uchwały PiS ws. powołania komisji śledczej ds. VAT. Jednocześnie komisja ta negatywnie zaopiniowała projekt uchwały dotyczącej powołania takiej komisji przygotowany przez posłów Kukiz'15.

Za odrzuceniem projektu Kukiz'15 opowiedziało się 10 posłów, przeciw zagłosowało 9, a jedna osoba wstrzymała się od głosu.

Jednocześnie komisja w głosowaniu opowiedziała się za przyjęciem projektu uchwały przygotowanego przez PiS. Za głosowało 16 posłów, nikt nie był przeciw, a 7 posłów wstrzymało się od głosu. Do projektu tego wprowadzono poprawki sugerowane przez Biuro Legislacyjne, uwzględniające także uwagi zgłoszone przez Biuro Analiz Sejmowych.

Debatę nad projektami na posiedzeniu plenarnym Sejmu przeprowadzono 9 maja br., po czym oba dokumenty skierowano do komisji ustawodawczej.

Wniosek PiS dotyczy powołania Komisji Śledczej do zbadania prawidłowości i legalności działań oraz występowania zaniedbań i zaniechań organów i instytucji publicznych w zakresie zapewnienia dochodów Skarbu Państwa z tytułu podatku od towarów i usług i podatku akcyzowego.

Do zakresu działania Komisji należałoby zbadanie i ocena prawidłowości, i legalności działań oraz zaniedbań i zaniechań Skarbu Państwa związanych z VAT i podatku akcyzowego w okresie od grudnia 2007 r. do listopada 2015 r.

We wtorek Komisja Ustawodawcza dodała do tytułu uchwały wskazany w projekcie zakres czasowy prac komisji śledczej. Ponadto posłowie zgodzili się, aby zawęzić katalog organów, które miałyby być poddane analizie komisji. Pierwotnie w projekcie wskazano, że ocena komisji miałaby się odnosić "w szczególności" w odniesieniu do działań: członków rządu (zwłaszcza ministra finansów), prezesa Najwyższej Izby Kontroli, Prokuratury oraz organów powołanych do ścigania przestępstw, w szczególności szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz Komendanta Głównego Policji i podległych im funkcjonariuszy.

Zdaniem sejmowych legislatorów użycie sformułowania "w szczególności" oznacza, że katalog podmiotów będących przedmiotem badania komisji będzie otwarty, tymczasem - zgodnie z orzecznictwem TK - powinien on być określony w uchwale. "To nie sama komisja powinna decydować w toku prowadzonego śledztwa, jakich podmiotów badaniem się zajmuje, tylko to powinno być z góry ustalone w uchwale" - argumentowano.

Zgodnie z uzasadnieniem do projektu posłów PiS, zmiana rządu w 2015 r. przyniosła zdecydowane odwrócenie trendu, luka w VAT zaczęła się dynamicznie zmniejszać. Zgodnie z szacunkami NBP w ciągu dwóch lat zmalała o ok. 9 proc., co oznacza, że wynosi ok. 15 proc. i plasuje się w okolicach unijnej średniej.

"W toku prac komisja powinna wskazać osoby odpowiedzialne, określić stopień winy – od niekompetencji i zaniedbania po działanie umyślne oraz sformułować wnioski w zakresie konsekwencji politycznych i karnych kierując wnioski do odpowiednich organów" - postulują pomysłodawcy powołania komisji.

Natomiast projekt uchwały przygotowanej przez posłów Kukiz'15 mówi o powołaniu "Komisji Śledczej do zbadania prawidłowości i legalności działań organów i instytucji publicznych podejmowanych celem zapobieżenia zaniżonym wpływom do budżetu państwa z podatku od towarów i usług i podatku akcyzowego od 2007 r.".

Zgodnie z projektem działania komisji śledczej powinny skupić się m.in. na ustaleniu, jakie kroki podejmowały i podejmują organy władzy państwowej w celu zapobieżenia powstawaniu i wzrostowi luki w VAT i zaniżonych wpływów z akcyzy. Należałoby też ustalić, czy możliwe było lub jest podjęcie skuteczniejszych działań, a jeśli tak, to czy brak ich podjęcia wynikał z niekompetencji osób za nie odpowiedzialnych, czy też celowych zaniechań.

Posłowie Kukiz'15 uważają, że należy ustalić osoby ewentualnie odpowiedzialne za zaniechania oraz to, kto skorzystał pośrednio lub bezpośrednio na luce w VAT i wyłudzeniach podatku akcyzowego, "a w szczególności czy wśród beneficjentów zjawiska nie było prominentnych polityków, urzędników państwowych i członków ich rodzin".

"Prace komisji powinny skupić się przede wszystkim na działalności resortu finansów, odpowiedzialnego za politykę finansową państwa, jak również na działalności NBP, NIK, organów powołanych do ścigania przestępstw, w tym przestępstw skarbowych oraz posłów i senatorów RP" - napisano w uzasadnieniu do wniosku.

Zgodnie z oboma wnioskami komisja śledcza miałaby liczyć 9 członków. (PAP)