Rząd przyjął projekt dot. oceniania uczniów i przeprowadzania egzaminów

Szczegółowe wytyczne dotyczące zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów - zawiera projekt nowelizacji ustawy o systemie oświaty, który przyjął we wtorek rząd. Projekt stanowi wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

We wrześniu 2013 r. Trybunał orzekł, że zawarte obecnie w ustawie upoważnienie ministra edukacji do wydania rozporządzenia w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania, promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych, jest zbyt ogólne. Uznał, że powinno ono zawierać szczegółowe wytyczne dotyczące treści rozporządzenia. Dał 18 miesięcy na wydanie nowego upoważnienia.

Dlatego przygotowany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej projekt nowelizacji zawiera dwa nowe obszerne rozdziały. Jeden z nich dot. propozycji przepisów dotyczących oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów, drugi - przeprowadzania egzaminów zewnętrznych, czyli m.in. sprawdzianu dla szóstoklasistów, egzaminu gimnazjalnego i matury.

W regulacjach dotyczących oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów, nie zaproponowano zasadniczych zmian w stosunku do obowiązujących, zawartych w rozporządzeniu regulującym tę materię. Zapisano jednoznacznie obowiązek udostępniania uczniowi i jego rodzicom sprawdzonych i ocenionych pisemnych prac ucznia. Zaproponowano też wprowadzenie zasady, że w klasach I-III szkoły podstawowej wszystkie oceny mają charakter opisowy. Z kolei w klasach wyższych ocenom w dotychczasowej skali od 1 do 6, będą mogły towarzyszyć oceny opisowe.

Także jeśli chodzi o regulacje dotyczące egzaminów zewnętrznych nie zaproponowano zasadniczych zmian wobec obecnie obowiązujących, zapisanych w rozporządzeniu. Oznacza to, że w roku szkolnym 2014/2015 i w latach następnych egzamin gimnazjalny będzie przebiegał na zasadach obowiązujących od roku szkolnego 2011/2012 r., czyli z wyodrębnionymi z testów humanistycznych i matematyczno-przyrodniczych zadaniami z języka polskiego i matematyki.

Sprawdzian dla szóstoklasistów i matura będą przeprowadzone z kolei w formule opisanej rozporządzeniem z 2013 r.; wiosną 2015 r. w takim kształcie będą przeprowadzone po raz pierwszy. I tak sprawdzian będzie składał się z dwóch części. Pierwsza z nich sprawdzać będzie wiadomości i umiejętności z języka polskiego i z matematyki, w tym wykorzystywanie wiadomości i umiejętności z tych przedmiotów w zadaniach osadzonych w kontekście historycznym lub przyrodniczym. W drugiej części sprawdzana będzie znajomość języka obcego.

Jeśli chodzi o maturę to wiosną 2015 r. abiturienci będą musieli zdać - tak jak dotąd - trzy obowiązkowe pisemne egzaminy maturalne: z języka polskiego, z języka obcego i z matematyki. Nowością będzie dodatkowy, co najmniej jeden obowiązkowy pisemny egzamin z grupy tak zwanych przedmiotów do wyboru (będzie przeprowadzany tylko na jednym poziomie, odpowiadającym obecnemu rozszerzonemu). Dotychczas abiturient mógł poprzestać tylko na języku polskim, języku obcym i matematyce.

Maturzyści będą musieli - też tak jak dotąd - przystąpić do dwóch egzaminów ustnych: z języka polskiego i języka obcego, przy czym egzamin z języka polskiego będzie miał zmienioną formułę; odejdzie się od przedstawiania przygotowywanych wcześniej przez uczniów prezentacji. Zamiast tego zdający będzie losował zadanie przygotowane przez Centralną Komisję Egzaminacyjną.

W stosunku do obecnego stanu prawnego, jeśli chodzi o egzaminy zewnętrzne, w projekcie noweli zaproponowano m.in. zmianę polegającą na określeniu trybu postępowania w przypadku unieważnienia egzaminu po stwierdzeniu niesamodzielnego rozwiązywania zadań przez ucznia. Zgodnie z nią zdający będzie miał prawo ustosunkowania się do stawianego mu zarzutu.

Zaproponowano też wprowadzenie możliwości przeprowadzania egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe przez podmiot prowadzący kwalifikacyjny kurs zawodowy. Obecnie takie egzaminy mogą być przeprowadzane tylko w szkole lub u pracodawcy.

W projekcie znalazły się także propozycje zmian w prawie oświatowym niezwiązane z wyrokiem Trybunału m.in. propozycja, zgodnie z którą możliwe będzie za zgodą rady rodziców zwiększenie liczby uczniów w klasach I-III szkoły podstawowej powyżej 25, jeśli w trakcie roku szkolnego zgłosi się kolejny uczeń zamieszkały w rejonie szkoły. Zapisano, że w przypadku konieczność zwiększenia liczebności klasy o więcej niż dwóch uczniów niż ustawowe odgraniczenie do 25 uczniów szkoła będzie miała obowiązek zatrudnienia asystenta nauczyciela do pomocy w klasie.

W projekcie noweli doprecyzowano również przepisy dotyczące m.in. rekrutacji do szkół sportowych i dwujęzycznych, wyboru rad rodziców, organizacji i dofinansowywania wypoczynku dzieci ze środków budżetu państwa oraz uznawania świadectw szkolnych i dokumentów wydanych za granicą.

Nowe przepisy spowodują m.in. skrócenie czasu postępowania niezbędnego w sprawie uznania wykształcenia uzyskanego za granicą. Katalog świadectw uznawanych w Polsce z mocy prawa, czyli bez konieczności przeprowadzania postępowania administracyjnego przez kuratorów oświaty, zostanie poszerzony o świadectwa maturalne wydane w państwach Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub należących do Organizacji Europejskiej Współpracy Gospodarczej.

Zaproponowano też zwiększenie kwot dotacji celowej na sfinansowanie podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych dostosowanych do potrzeb edukacyjnych i możliwości psychofizycznych uczniów niepełnosprawnych z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego.

W projekcie znalazły się również zapisy mające na celu ułatwienie finansowania zajęć realizowanych przez nauczycieli w ramach projektów i programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz zapisy służące doprecyzowaniu trybu sprawowania nadzoru pedagogicznego. (PAP)