Zginęli tego samego dnia z rąk UB. Żołnierze AK pośmiertnie odznaczeni

Podczas uroczystości 19 stycznia ordery w imieniu Prezydenta RP wręczył sekretarz stanu Kancelarii Prezydenta RP Andrzej Dera. W uroczystości uczestniczyli zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski i zastępca dyrektora IPN Gdańsk, prof. Mirosław Golon /fot. IPN

Ordery Odrodzenia Polski zostały przyznane pośmiertnie trzem  zamordowanym w Bydgoszczy przez UB żołnierzom Armii Krajowej. Uroczystość wręczenia odznaczeń dla Ludwika Augustyniaka, Floriana Dutkiewicza i Tadeusza Ośki odbyła 19 stycznia w Pałacu Prezydenckim w Warszawie. 

Ludwik Augustyniak (pseudonim „Cygan”), Florian Dutkiewicz (pseudonim „Wiktor”) i Tadeusz Ośko vel Wojciech Kossowski (pseudonim „Sęp”) zostali skazani w procesie pokazowym przeciwko członkom Okręgu Pomorskiego AK-WiN na karę śmierci. Wyroki wykonano w więzieniu karno-śledczym WUBP w Bydgoszczy w listopadzie 1946 roku.

Z inicjatywy Instytutu Pamięci Narodowej prezydent odznaczył ich pośmiertnie Krzyżami Oficerskimi Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej.

Podczas uroczystości 19 stycznia ordery w imieniu Prezydenta RP wręczył sekretarz stanu Kancelarii Prezydenta RP Andrzej Dera. W uroczystości uczestniczyli zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski i zastępca dyrektora IPN Gdańsk, prof. Mirosław Golon

Ludwik Augustyniak walczył w bitwie nad Bzurą, gdzie został ranny. Od 1942 był wywiadowcą AK, w lutym 1945 został aresztowany przez NKWD. Po ucieczce z transportu i akcji odbicia więźniów, w której zginęło trzech milicjantów, został skazany  przez Wojskowy Sąd na śmierć za współudział w „morderstwie milicjantów”. Pod tym samym zarzutem na karę śmierci skazano również Floriana Dutkiewicza, komendanta rejonu kolejowego AK w Bydgoszczy.

Tego samego dnia, 27 listopada 1946 r., wykonano karę śmierci także na Tadeuszu Ośce. Podporucznik AK kierował akcjami likwidacji konfidentów, odbił osadzonych w Biłgoraju. W Bydgoszczy jako rzekomy kapitan UB „wizytował” komisariaty MO. Ośko był pierwowzorem  bohatera filmu Kazimierza Kutza „Pułkownik Kwiatkowski”. – Był tak twardym konspiratorem, że nawet w obliczu śmierci nie przyznał i nie podał funkcjonariuszom UB swoich prawdziwych danych osobowych. Funkcjonował na fałszywych papierach od 1944 roku, kiedy zgłosił się na ochotnika do Ludowego Wojska Polskiego. Był związany ze Związkiem Walki Zbrojnej, Armią Krajową, najpierw w okolicach Łowicza, potem w lubelskim. Zmieniał nie tylko swoją tożsamość dokumentową, ale również swój wizerunek: raz nosił brodę, raz wąsy, przebierał się, zajmując strój osób wykonujących bardzo różne zawody – to była taka jego trochę aktorska natura – tak opisywano Tadeusza Ośkę w reportażu Żanety Walentyn „Ziarna losu”. – Był bardzo dowcipny, lubił malować, grać na gitarze. Trzymały się go kawały – wspominała w reportażu jego siostrzenica.

Szczątki Ludwika Augustyniaka (pseudonim „Cygan”), Floriana Dutkiewicza (pseudonim „Wiktor”) i Tadeusza Ośki zostały odnalezione w 2018 r. na cmentarzu przy ul. Kcyńskiej w Bydgoszczy. W 2021 roku zostali pochowani podczas państwowych uroczystości.