Trzeba chwalić za pracę i trud, a nie za efekt [CYKL ABC LUDZKIEJ NATURY]

Ewa Dąbska (z lewej) i Nadia Kostrzewa-Nowak/fot. Facebook

- Jak ważna jest pochwała w naszym życiu – tłumaczyła Nadia Kostrzewa-Nowak w materiale Ewy Dąbskiej z cyklu „ABC ludzkiej natury” w audycji „PiKtogramy”.

Mówi Nadia Kostrzewa-Nowak, psycholożka i psychoterapeutka:
- Kiedy myślimy o pochwale, to tak naprawdę myślimy o motywacji. Zadajemy sobie pytanie, jak to zrobić, żeby dostrzec wysiłek swój lub cudzy i zmotywować kogoś do utrzymania tego wysiłku? Pochwała jest właśnie takim narzędziem, które może temu służyć. Jestem jednak trochę sceptyczna, jeśli chodzi o to narzędzie i sposób jego używania. Ważne jest żeby w procesie dostrzegać wysiłek i za to chwalić, a nie za efekt. Z psychologicznego punktu widzenia nie ma wielkiego znaczenia, jak coś nam wyjdzie. Ważniejsze jest to, żeby dostrzec ile pracy i trudu zostało włożone, żeby coś osiągnąć.

Najnowsze badania pokazują, w jaki sposób pochwała wpływa na motywację dzieci. Chwalono dzieci w przedszkolu – jedne za efekt, inne za wysiłek, czyli za proces. Dzieci chwalone za efekt z miesiąca na miesiąc wykazywały mniejszą chęć do tego, żeby na nowo podejmować wysiłek. Natomiast te dzieci, u których dostrzegano wysiłek i chwalono za koncentrację energii, skupienie, garnęły się, aby podejmować wyzwania na nowo i dostawać pochwały.

Kiedy szef mówi: „Słuchaj, widzę, że ty się z tym zmagasz i widzę że poświęcasz temu czas, ale efektów nie ma. Zastanówmy się wspólnie, co tu nie działa”; wtedy pracownik czuję się nie tylko zauważony, ale też zmotywowany. A kiedy on usłyszy: „Robisz, robisz ale nic z tego nie ma!”, to taka rozmowa nie działa na niego motywująco a wręcz odwrotnie. Nie chce się drugi raz do tego wracać, bo jak robię i nie wychodzi, to jeszcze długo ciągnie się to za nami i wpływa na obniżenie własnej wartości.

Posłuchaj materiału Ewy Dąbskiej » więcej