W czwartek pierwsze czytanie projektu nowelizacji ustawy o TK [wideo]

Pierwsze czytanie projektu kolejnej nowelizacji ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, autorstwa PiS, odbędzie się w czwartek na sali plenarnej - zdecydowały Prezydium Sejmu i Konwent Seniorów. W środę w Dzienniku Ustaw opublikowano orzeczenie TK z 3 grudnia ws. czerwcowej ustawy o Trybunale.

Zgodnie ze złożonym we wtorek wieczorem projektem PiS, Trybunał Konstytucyjny co do zasady ma orzekać w pełnym składzie; pełny skład - zgodnie z propozycją - ma liczyć co najmniej 13 sędziów (obecnie jest to co najmniej dziewięciu sędziów). Orzeczenia mają zapadać większością 2/3 głosów, a nie jak dotychczas zwykłą większością. Zgodnie z projektem, jeżeli postępowania wszczęte przed wejściem nowelizacji w życie nie są prowadzone przez skład określony w noweli, postępowania wszczyna się na nowo. Projekt przewiduje też wykreślenie przepisu stanowiącego, że siedziba TK znajduje się w Warszawie.

Szef klubu PiS Ryszard Terlecki powiedział, że zmiany w ustawie o TK mogą być przyjęte jeszcze przed Bożym Narodzeniem. "Chcielibyśmy przeciąć sytuację, w której ważna instytucja państwa jest sparaliżowana i w ogniu sporów politycznych" - powiedział.

Według szefa klubu PO Sławomira Neumanna projekt PiS sparaliżuje Trybunał. Zwrócił też uwagę, że w nocy pojawiła się informacja, że projekt nowelizacji ustawy o TK wpłynął do Sejmu, a rano na posiedzeniu Konwentu Seniorów jest wprowadzany do porządku obrad.

Premier Beata Szydło oceniła, że projekt ustawy o Trybunale Konstytucyjnym może załagodzić i wyjaśnić sytuację, doprowadzić do tego, żeby zostało wprowadzone konstruktywne rozwiązanie, jest także testem na wiarygodność opozycji. "Będziemy rozmawiać nie tylko o TK, bo czas wreszcie uspokoić sytuację i znaleźć rozwiązanie, które pozwoli wyjść z tego pata politycznego, jest projekt ustawy (o TK), który może tę sytuację załagodzić, wyjaśnić i może doprowadzić wreszcie do tego, żeby zostało wprowadzone konstruktywne rozwiązanie" - przekonywała szefowa rządu.

Szef sejmowej komisji sprawiedliwości i praw człowieka Stanisław Piotrowicz (PiS), który jest jednocześnie sprawozdawcą projektu, powiedział, że projekt podwyższa "standardy orzekania w Trybunale Konstytucyjnym, w trosce o demokratyczne państwo prawne, w trosce o prawa obywateli". "Zrozumiałe jest, że silniejszą legitymizację ma orzeczenie (TK) wydane w bardziej liczebnym składzie, zdecydowaną przewagą głosów, niż np. przez trzech sędziów" - komentował projekt .

Paweł Kukiz (Ruch Kukiz'15) uważa, że to zaproponowane przez jego klub zmiany w konstytucji, dotyczące TK, dają szanse na zakończenie sporu wokół Trybunału. Jak dodał, pozostałe partie nie chcą rozmawiać o tych pomysłach, ponieważ są zainteresowane przeciąganiem kryzysu. Kukiz'15 zaproponował wybór sędziów TK kwalifikowaną większością 2/3 głosów, zwiększenie składu TK z 15 do 18 członków oraz badanie zgodności ustawy o TK z konstytucją przez Sąd Najwyższy.

W środę w Dzienniku Ustaw opublikowano wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 grudnia w sprawie ustawy o TK z czerwca tego roku. Zgodnie z konstytucją, wyrok TK wchodzi w życie po publikacji w dzienniku urzędowym.

3 grudnia TK uznał, że niekonstytucyjny jest zapis ustawy, który był podstawą wyboru przez poprzedni Sejm dwóch sędziów TK - w miejsce tych, których kadencje wygasają w grudniu. Przepis ten uznano zaś za konstytucyjny jako podstawę wyboru trzech sędziów mających zastąpić tych, których kadencje mijały 6 listopada (czyli za kadencji poprzedniego Sejmu). Sędziowie uznali też, że obowiązkiem prezydenta jest niezwłoczne odebranie ślubowania od sędziego TK wybranego przez Sejm. Dodali, że osoba wybrana przez Sejm jest sędzią TK "w pełnym tego słowa znaczeniu".

Prezydencki minister Andrzej Dera powiedział PAP, że publikacja orzeczenia TK z 3 grudnia nie ma wpływu na decyzję prezydenta, który nie odebrał ślubowania od sędziów TK wybranych przez Sejm poprzedniej kadencji.

Przypomniał, że prezydent mówił już wcześniej, że Sejm poprzedniej kadencji w sensie proceduralnym wybrał sędziów w sposób wadliwy, z naruszeniem prawa. Zaznaczył, że w sensie prawnym tamte decyzje zostały uchylone przez obecny parlament; Sejm tej kadencji wybrał pięciu sędziów, a prezydent przyjął od nich ślubowanie.