Zachowane i niezachowane nagrania, czyli Archiwum Polskiego Radia PiK [film]
Marek Rzepa, autor scenariusza. Kadr z filmu (jw)
1 maja 1945 r. na Wzgórzu Dąbrowskiego w Bydgoszczy uruchomiony został pierwszy powojenny nadajnik radiowy. Dwa miesiące później, 1 lipca, miało miejsce uroczyste otwarcie rozgłośni regionalnej w Bydgoszczy. Sama radiofonia na Kujawach i Pomorzu funkcjonuje już 86 lat. Przy tej okazji publikujemy film o Archiwum Polskiego Radia PiK.
- Musimy nie tylko zachowywać same nagrania, ale także katalogować je i udostępniać – mówi Marek Rzepa, kierownik Działu Zasobów Fonicznych i Archiwalnych w Polskim Radiu PiK.
Archiwum to pamięć miejsca, nie tylko w sensie geograficznym, ale także instytucjonalnym. Oprócz nagrań które się zachowały, sporo wiemy o tych, które uległy zniszczeniu na przestrzeni lat. Potrafimy odtworzyć, na podstawie różnych źródeł, kto, co i kiedy wykonywał przed mikrofonem radiowym w Toruniu czy Bydgoszczy. To także ma swoją istotną, archiwalną wartość. Z okresu przedwojennego nie zachowało się prawie nic, a jednak wiemy jakich nagrań dokonano. Wiemy także jakie audycje wybrzmiały na antenie po 1945 r., gdy warunki techniczne nie pozwalały na rejestrację koncertów i wystąpień.
Zachowała się za to, w dobrym stanie, pierwsza taśma nagrana po wojnie. Taśma nr 1 została pokazana w filmie, a fragment jej zawartości można usłyszeć. Mamy też bogate zbiory nagrań Orkiestry Radiowej Polskiego Radia w Bydgoszczy. Jest o niej także mowa. W ciągu 5 lat zarejestrowano ponad 100 godzin muzyki, co stanowi ponad 1000 utworów. To muzyka, która ukazywała się na antenie w programach lokalnym, ogólnopolskim i była transmitowana za granicę. Niestety część także i z tych wykonań nie została utrwalona.
- Okazuje się, że wiele nagrań, szczególnie po roku 1989 r., nie mogło być zachowanych i zarchiwizowanych z powodu braku praw do rejestracji czy nawet jednorazowej transmisji. Wiele też, nawet tych nagranych, zostało skasowanych z powodu prawdopodobnie braku taśm - wyjaśnia w filmie Marek Rzepa, odpowiedzialny za nasze radiowe archiwum. Jest on również autorem scenariusza prezentowanego obrazu.
Film został wyprodukowany przez Polskie Radio PiK w marcu 2021. - Praca była bardzo intensywna. To wiele godzin gromadzenia materiałów archiwalnych, kręcenia scen współczesnych a później montażu, poprawek i dokrętek - powiedział autor zdjęć i montażysta, Janusz Wiertel.
Archiwum dostępne jest na stronie archiwum.radiopik.pl, jego zasoby prezentujemy na naszej antenie w cotygodniowej audycji pod tym samym tytułem, w każdą środę o godz. 19.05.
![Polscy Nobliści patronami szkoły w Łążynie. Wojewódzka inauguracja roku w Grudziądzu [zdjęcia]](public/info/2025/thumb_480_0/2025-09-01_175673367810.jpg)
