Konsorcjum jak farbowany lis. Surowa kara UOKiK za zmowę przetargową

Lis rudy( łac. vulpes vulpes)./fot. Commons.wikimedia.org

Sześciu przedsiębiorców, zdaniem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, „dogadało się" w sprawie wspólnego świadczenia usług lotniczych. Chodziło o zrzut szczepionek dla lisów. UOKiK zmowę wytropił i nałożył karę - 2,7 mln zł - na sześć firm, w tym jedną kujawsko - pomorską.

Lisy rude (łac. vulpes vulpes) są głównymi nosicielami wirusa wścieklizny. Jednym z najskuteczniejszych sposobów walki z tą chorobą są szczepionki zrzucane z samolotów do miejsc bytowania lisów – m.in. lasów i łąk.

UOKiK wydał decyzję, w której stwierdził, że sześciu przedsiębiorców, którzy zajmowali się taką działalnością, zawarło zmowę przetargową. Są to: Airbus Poland (dawniej PZL „Warszawa-Okęcie”) z Warszawy, Adriana Aviation z Watorowa (kujawsko -pomorskie), Aeroklub Podhalański z Łososiny Dolnej, Aeroklub Ziemi Lubuskiej z Zielonej Góry, Blue Star i Gwiazda PPHU - obaj z Pruszcza Gdańskiego.

- Dowody zdobyte przez UOKiK jednoznacznie wskazują, że przedsiębiorcy zawarli porozumienie, w którym wspólnie uzgodnili warunki startu w przetargach na zrzut szczepionek dla lisów organizowanych przez Wojewódzkie Inspektoraty Weterynarii. Ustalili, że nie będą ze sobą konkurować i złożą wspólne oferty. Jeśli któryś z nich chciał samodzielnie ubiegać się o zamówienie lub zostać podwykonawcą innego podmiotu, musiał uzyskać zgodę pozostałych. Za złamanie ustaleń groziła wysoka kara umowna, nawet milion złotych - mówi prezes UOKiK Marek Niechciał.

Porozumienie trwało w latach 2014-2015. W pierwszym roku należało do niego sześciu ukaranych przedsiębiorców. W 2015 roku zmniejszyło się do czterech uczestników. Byli to: Adriana Aviation, Aeroklub Podhalański, Aeroklub Ziemi Lubuskiej i Blue Star.

W czasie, gdy trwało porozumienie w niektórych województwach nie było we wcześniejszym okresie przypadków wścieklizny, dlatego tamtejsze inspektoraty nie organizowały przetargów. Oznaczało to mniej zamówień i konieczność większej rywalizacji o pozostałe.

- Nadeszły gorsze czasy na rynku, ale zamiast walczyć o umowy, przedsiębiorcy postanowili się zmówić. Ustalili, że nie będą konkurować i podzielili zyski. Stracić mogły na tym Wojewódzkie Inspektoraty Weterynarii, które mogły płacić więcej, niż w warunkach konkurencji. To instytucje finansowane ze środków publicznych, więc negatywne skutki porozumienia odczuli wszyscy podatnicy - mówi wiceprezes UOKiK Michał Holeksa.

Straty WIW mogły być tym większe, że zmowę zawarło większość przedsiębiorców zdolnych do świadczenia usługi zrzutu szczepionek z samolotów. Uczestnicy zmowy mieli w przetargach zazwyczaj tylko jednego konkurenta – konsorcjum złożone z dwóch innych spółek.

W 2014 r. uczestnicy zmowy wyeliminowali między sobą konkurencję i nie konkurowali ze sobą we wszystkich 12 przetargach organizowanych przez WIW na terenie całego kraju. W 2015 r. wystąpili wspólnie w dziewięciu na 10 przetargów na usługę zrzutu szczepionki.

Kary dla poszczególnych uczestników zmowy*

Airbus Poland - 1 867 591,44 zł
Adriana Aviation - 277 216,79 zł
Aeroklub Podhalański - 76 643,44 zł
Aeroklub Ziemi Lubuskiej - 420 556,03 zł
Blue Star - 144 235,53 zł
Gwiazda PPHU - 41 791,21 zł

Decyzja nie jest prawomocna, przysługuje od niej odwołanie do sądu.