Walczyli o autonomię wyższych uczelni i niepodległość Polski. Uczcili 40-lecie NZS

Kwiaty pod tablicą złożył w środę, w towarzystwie profesora Wojciecha Polaka, wicemarszałek Zbigniew Ostrowski/fot. Adriana Andrzejewska-Kuras

Niezależne Zrzeszenie Studentów obchodzi w środę (17 lutego) 40. rocznicę zarejestrowania. Była to pierwsza tego rodzaju organizacja w krajach bloku komunistycznego.

Wydarzenia z Torunia przypomina tablica na Urzędzie Marszałkowskim. Przypomina o dniach 17-18 lutego 1981 roku, kiedy w obecnym budynku UM studenci UMK, na wezwanie NZS, zorganizowali strajk walcząc o autonomię wyższych uczelni, prawa człowieka i niepodległość Polski. Kwiaty pod tablicą złożył w środę, w towarzystwie profesora Wojciecha Polaka, wicemarszałek Zbigniew Ostrowski.

- Ten gmach był dla ruchu NZS miejscem niezwykle ważnym. Tu właśnie – w dawnym wydziale ekonomicznym UMK - odbywał się 17 i 18 lutego strajk studentów. To był wtedy - w tym bardzo dziwnym kraju, czekającym za chwilę na stan wojenny - krzyk wolności – mówił wicemarszałek. - Ludzie, których ukształtował duchowo i moralnie NZS, dzisiaj w wolnej Polsce pełnią bardzo ważne funkcje. To jest dowód, jak bardzo ważne było to środowisko ludzi mądrych i zaangażowanych – dodał.

Niezależne Zrzeszenie Studentów powstało we wrześniu 1980 w wyniku wydarzeń i strajków robotniczych z sierpnia 1980. Skupiało młodych ludzi chcących niezależnej od władz państwowych organizacji studenckiej oraz demokratyzacji życia akademickiego. Na UMK w Toruniu NZS powstał 17 września 1980 roku, na Akademii Techniczno-Rolniczej w Bydgoszczy - 16 października 1980 r. W tym samym okresie struktury niezależnego ruchu studenckiego zostały utworzone również w Wyższej Szkole Pedagogicznej, Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Bydgoszczy oraz bydgoskiej filii Akademii Medycznej w Gdańsku.
 
NZS UMK, wraz z uczelnianą Solidarnością, doprowadził do przeprowadzenia w kwietniu 1981 roku po raz pierwszy wyborów władz uniwersytetu przez reprezentantów całej społeczności uczelni, bez ingerencji władz politycznych i partyjnych.