Sylwester był dniem wróżb, psot i figli, co widać na tej toruńskiej wystawie

2022-12-31, 16:15  Iwona Muszytowska-Rzeszotek/Redakcja
Muzeum Etnograficzne w Toruniu przygotowało wystawę o kociewskich zwyczajach sylwestrowych./fot. Muzeum Etnograficzne Toruń

Muzeum Etnograficzne w Toruniu przygotowało wystawę o kociewskich zwyczajach sylwestrowych./fot. Muzeum Etnograficzne Toruń

Nie mieli petard ani sztucznych ogni, ale stary rok żegnali równie głośno. Hałas zapewniały im garnki kuchenne i łańcuchy z obory. Obrzędy i obyczaje noworoczne ilustruje jedna z aranżacji w skansenie w Muzeum Etnograficznym w Toruniu.

W chałupie z Kociewia prezentowane są tradycje sylwestrowe. Ten wyjątkowy wieczór spędzano na dobrej zabawie, lecz głównym punktem programu było przepowiadanie przyszłości. Zwłaszcza młode dziewczyny sprawdzały czy w Nowym Roku pojawi się wymarzony kawaler. W szczegółach mówią w relacji Iwony Muszytowskiej-Rzeszotek Marta Domachowska i Barbara Bukowska.

Aranżacje w Muzeum Etnograficznym w Toruniu prezentowane są do 8 stycznia.



Sylwester był to dzień wróżb, psot i figli. To jeden z tych tajemniczych wieczorów
kiedy bardzo łatwo można było poznać przyszłość. Młode dziewczyny wróżyły tego dnia
o zamążpójściu w przyszłym roku. Ustawiały więc 4 talerze, kładąc na nich po kolei gałązkę mirtu, piasek, pieniądze i wylewając trochę wody. Każda z nich z zawiązanymi oczami podchodziła do stołu i sięgała do jednego z talerzy. W zależności, na który talerz trafiła, dowiadywała się o swoim ślubie, śmierci, bogactwie lub utonięciu. Do misy z wodą panny wrzucały 2 łupiny orzecha, wkładały w nie trochę wełny i zapalały. Jeżeli łupiny podpłynęły do siebie, wróżyło to zamążpójście w przyszłym roku. Topiono też powszechnie ołów, lejąc go do miski z zimną wodą. Zastygłe w niej fantazyjne kształty Chłopcy w sylwestrowy wieczór z zapałem oddawali się różnym psotom i figlom.
Smarowali drzwi domów gliną i błotem. Wyjmowali furtki z płotów, wynosili je poza zagrodę i chowali. Doskonale bawili się demontując wozy i przednie ich części wkładając na dachy domów. Kominy często zatykali słomą i gałganami. Zdarzało się, że na dach domu ekspediowano nawet psa w budzie (...).
O północy – żeby odpędzić Stary Rok – czyniono ogromny hałas, trzaskano z batów,
uderzano w stare patelnie i garnki, potrząsano łańcuchami. Bywało i tak, że strzelano nawet z pistoletów i karabinów.

źr. Muzeum Etnograficzne

mówią Marta Domachowska i Barbara Bukowska

Kultura

Krzysztof Zanussi miał wypadek w Toruniu. Doszło do niego w trakcie robienia zdjęć do Całopalenia

Krzysztof Zanussi miał wypadek w Toruniu. Doszło do niego w trakcie robienia zdjęć do „Całopalenia”

2026-06-07, 20:35
W Świeciu otwarto pierwszą w mieście Galerię Sztuki Nowoczesnej. Wylało mi się

W Świeciu otwarto pierwszą w mieście Galerię Sztuki Nowoczesnej. „Wylało mi się”

2026-06-07, 17:59
Czego nośnikiem jest ludzkie ciało Odpowiedzi można szukać na nowej wystawie w Toruniu

Czego nośnikiem jest ludzkie ciało? Odpowiedzi można szukać na nowej wystawie w Toruniu

2026-06-06, 21:30
Spektakl Szczyt wygrał 30. Międzynarodowy Festiwal Teatralny Kontakt w Toruniu

Spektakl „Szczyt” wygrał 30. Międzynarodowy Festiwal Teatralny Kontakt w Toruniu!

2026-06-06, 07:00
Kosmiczne święto Jak zbudować rakietę Jak brzmi uniwersum Dowiecie się na Astrofestiwalu [zdjęcia]

Kosmiczne święto! Jak zbudować rakietę? Jak brzmi uniwersum? Dowiecie się na Astrofestiwalu [zdjęcia]

2026-06-05, 21:00
Bydgoszczanin Michał Tabaczyński z nominacją do tegorocznej Nagrody Literackiej Nike

Bydgoszczanin Michał Tabaczyński z nominacją do tegorocznej Nagrody Literackiej Nike!

2026-06-05, 17:16
Jasnowidzka to ostatnie konkursowe przedstawienie na Festiwalu Kontakt w Toruniu. Czas na werdykt

„Jasnowidzka” to ostatnie konkursowe przedstawienie na Festiwalu Kontakt w Toruniu. Czas na werdykt!

2026-06-05, 13:32
Czasowa zmiana organizacji ruchu podczas INO POP Festiwal w ramach Dni Inowrocławia 2026

Czasowa zmiana organizacji ruchu podczas INO POP Festiwal w ramach Dni Inowrocławia 2026

2026-06-05, 10:53
Festiwal w Opolu. Kuba Szmajkowsky z utworem Porto w koncercie premier

Festiwal w Opolu. Kuba Szmajkowsky z utworem „Porto” w koncercie premier

2026-06-04, 21:42
Nie poganiaj mnie co pół godziny w toruńskiej galerii Wozownia

„Nie poganiaj mnie co pół godziny" w toruńskiej galerii Wozownia

2026-06-04, 17:29
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę