Piątek, 24 września 2021 r.   Imieniny: Gerarda, Ruperta, Tomiry
Polskie Radio PiK » Wiadomości lokalne
Ogłoszenie własne nadawcy
2021-06-03, 12:52 Michał Jędryka/Redakcja

Rozmowa Dnia: - Uroczystość Bożego Ciała wywodzi się z Ostatniej Wieczerzy

Procesja Bożego Ciała w Suchej na Pomorzu./fot. Janusz Wiertel
Procesja Bożego Ciała w Suchej na Pomorzu./fot. Janusz Wiertel
Gościem Rozmowy Dnia był historyk, prof. Grzegorz Kucharczyk, z którym rozmawialiśmy o znaczeniu uroczystości Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa, czyli Bożego Ciała.
Michał Jędryka: Dziś Boże Ciało, święto kościelne, które w szczególności poświęcone jest czci Najświętszego Sakramentu. Gdzie należy szukać początków tego świętą?

Prof. Grzegorz Kucharczyk: Oczywiście ten początek sięga początku Kościoła i tego, co sam Chrystus przekazał uczniom w czasie Ostatniej wieczerzy, ale tak naprawdę wzrost kultu eucharystycznego czy pobudzenie tego kultu to wieki XI, XII, XIII. Mamy przy okazji rozwoju kultu Eucharystii, właśnie tego publicznego kultu eucharystycznego, rozwój cywilizacji katedry uniwersytetu,

Z jednej strony jest wzrost pobożności, a z drugiej strony ta Eucharystia, sakrament ołtarza, jest opisywany w kategoriach filozoficznych, tej filozofii starożytnej Grecji, która wtedy jest przejmowana dzięki dziełom m.in. Tomasza z Akwinu. Pojęcie np. transsubstancjacji, kluczowe dla katolickiego nauczania o Eucharystii, o Najświętszym sakramencie, właśnie bierze się stamtąd. Zwróćmy uwagę, że jest to połączenie wiary i rozumu.

Bardzo trudne słowo, panie profesorze. Mógłby pan to objaśnić naszym Słuchaczom?

Transsubstancjacja, czyli zmiana substancji, przy zachowaniu zewnętrznych form, czyli widzimy i smakujemy hostię, przyjmując komunię świętą, ale jak uczy Kościół, w momencie przeistoczenia w czasie mszy świętej, na ołtarzu dochodzi do zmiany substancji tej hostii, to znaczy, że staje się ona ciałem Chrystusa. I tę tajemnicę wiary, bo to jest tajemnica, tego się nie da wprost, w 100 procentach wyjaśnić, opisywana jest pojęciami zaczerpniętymi wprost od Arystotelesa, którymi posługiwał się św. Tomasz z Akwinu. Sam obrzęd Podniesienia w czasie mszy, po przeistoczeniu, to jest praktyka, która upowszechnia się w XI - XII wieku, dlatego że ludzie chcieli widzieć ciało Chrystusa, domagali się tego wprost. Dlatego ten obrzęd został wtedy wprowadzony. Pierwsze procesje z Najświętszym Sakramentem ruszają w XIII wieku.

Krótko potem, bo już w wieku XVI została zakwestionowana ta prawda o Eucharystii.

Ze wszystkimi tego konsekwencjami, np. także dla sztuki sakralnej. W kręgu protestanckim nie ma tych wspaniałych dzieł sztuki sakralnej, która czym tak naprawdę jest - jest obudową Najświętszego Sakramentu, jego ornamentem. Nie tylko wspaniałe monstrancje, ale same świątynie, ich wystrój miały pokazywać wiernym, że wchodzą do królestwa, że tu rzeczywiście jest realnie obecny pod postaciami sakramentalnymi sam Chrystus. To w momencie kryzysu reformacyjnego znika, wraz ze wszystkim, można powiedzieć cywilizacyjnymi, konsekwencjami.

Czym dla Polaków było to święto, bo przecież Polacy, zwłaszcza po upadku państwa, w okresie zaborów, spotkali się z cywilizacją protestancką, a jednak, jako katolicy obchodzili Boże Ciało. Czy to miało znaczenie cywilizacyjne?

Kolosalne. Zwłaszcza w czasie napięć takich jak Kulturkampfu, w czasie konfrontacji państwa, głównie protestanckiego, wspieranego przez większość liberalną w sejmie pruskim, z kościołem katolickim. Ta konfrontacja miała miejsce w całej Rzeszy niemieckiej w latach 90. XIX wieku, ale na terenie zaboru pruskiego miała dodatkowy wymiar narodowy. Jeśli władze pruskie ograniczały bądź zakazywały procesji, a one i tak dochodziły do skutku, to wierni wiązali z tym nie tylko oddanie dla Najświętszego Sakramentu, ale także manifestowali w ten sposób swoją polskość (...).


Cała Rozmowa Dnia: TUTAJ

Wiadomości lokalne

2021-09-24, godz. 21:00 Kongres Nowej Prawicy: Nie możemy zamknąć kopalni, trzeba rozmawiać z Czechami - Uważamy, że ta jednoosobowa decyzja podjęta przez panią sędzinę jest niedobra - mówią członkowie toruńskiego oddziału Kongresu Nowej Prawicy. Chodzi o karę ... » więcej 2021-09-24, godz. 20:19 „Kryzys klimatyczny dotyczy wszystkich”. Strajk młodych w Toruniu „Najpierw natura potem matura', „Dinozaury też myślały, że mają czas' - m.in. z takimi hasłami na transparentach pojawili się przy pomniku Kopernika w Toruniu ... » więcej 2021-09-24, godz. 18:16 Pogrzeb żołnierzy wyklętych: zamknięte ulice, nie będzie można parkować Nowa, czasowa organizacja ruchu w obrębie bydgoskiej Bazyliki i cmentarza przy ul. Kcyńskiej, wprowadzona została od piątku do niedzieli (24-26 września) na c ... » więcej 2021-09-24, godz. 16:34 Program „Czyste powietrze" w regionie: 16 tys. umów na 250 mln zł 20 tys. wniosków na dotacje i pożyczki złożonych zostało w ciągu trzech lata funkcjonowania programu „Czyste powietrze' w naszym regionie. Dotychczas podpisan ... » więcej 2021-09-24, godz. 14:46 Maszyny „pożerają" betonowy wiadukt przy ul. Wojska Polskiego [wideo] Na Wojska Polskiego w Bydgoszczy powstanie nowy obiekt z drogą rowerową, chodnikiem i oświetleniem. Drogowcy przypuszczają, że już zimą w miejscu dzisiejszego ... » więcej 2021-09-24, godz. 09:27 Tysiące złotych ze „skarpety" seniorów w rękach oszustów! Czy to się skończy? Ponad 170 tys. zł stracili minionej doby mieszkańcy naszego regionu zwiedzeni przez oszustów. Sposoby są podobne: na policjanta, na wnuczka, ostatnio na praco ... » więcej 2021-09-24, godz. 08:20 Kongres Azjatycki w Toruniu - spotkanie dużych możliwości W Toruniu trwa VIII Międzynarodowy Kongres Azjatycki. Biorą w nim udział dyplomaci, naukowcy i przedsiębiorcy. Rozmawiają na tematy polityczne, społeczne, biz ... » więcej 2021-09-24, godz. 06:20 Album wysłany do powstańca i wzruszające podziękowania Uczniowie i nauczyciele ze Szkoły Podstawowej w Krąplewicach pamiętali o bohaterach Powstania Warszawskiego. Wzięli udział w kampanii społecznej „BohaterON - ... » więcej 2021-09-23, godz. 20:35 Stare, odnowione i zupełnie nowe. Arcydzieła sztuki budowlanej w regionie Odnowione Młyny Rothera na bydgoskiej Wyspie Młyńskiej, luksusowy apartamentowiec w dawnej pralni w Toruniu, a także cynkownia w Inowrocławiu zostały Arcydzie ... » więcej 2021-09-23, godz. 17:08 Negocjacje z bydgoskimi ratownikami medycznymi jeszcze bez przełomu Do poniedziałku odroczone zostały negocjacje płacowe kujawsko-pomorskich ratowników medycznych z dyrektorem Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego w Bydgos ... » więcej
1234567