Egzaminem z polskiego rozpoczęły się matury

Maturzyści przystąpili do obowiązkowego pisemnego egzaminu z języka polskiego na poziomie podstawowym. Fot. PAP/Darek Delmanowicz

Około 310 tys. tegorocznych absolwentów liceów ogólnokształcących i techników (prawie 10 tys. w Kujawsko-Pomorskiem) przystąpiło w poniedziałek po godz. 9 do obowiązkowego pisemnego egzaminu z języka polskiego na poziomie podstawowym.

Na maturze w liceum : "Lalka" Bolesława Prusa i wiersz amerykańskiej poetki

Wpływ wolnej woli na los człowieka na podstawie "Lalki" Bolesława Prusa i wiersz amerykańskiej poetki o utracie - takie były tematy do wyboru na maturze z języka polskiego na poziomie podstawowym pisanej przez licealistów.

Tematy te podali maturzyści z XVIII Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Zamoyskiego w Warszawie, po wyjściu z egzaminu.

Według nich, jeden z dwóch tematów dotyczył kwestii czy wolna wola warunkuje los człowieka, czy siły wyższe. Maturzyści mieli go napisać na podstawie powieści Bolesława Prusa "Lalka".

Abiturienci, którzy wybrali drugi z tematów, musieli zinterpretować wiersz amerykańskiej poetki Elizabeth Bishop "Ta jedna sztuka".

Rozwiązujący test na poziomie podstawowym musieli także m.in. odpowiedzieć na pytania do zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym tekstów. Wśród nich był artykuł prof. Jerzego Bralczyka z tygodnika "Polityka" pt. "Co się nosi w mówieniu?".

Tegoroczni absolwenci liceów są pierwszym rocznikiem, który w szkole ponadgimnazjalnej uczył się zgodnie z nową podstawą programową kształcenia ogólnego i zdaje maturę w nowej formule.

Na maturze w technikum: opowiadanie Prusa, "Dziady" Mickiewicza i Wańkowicz

Wykorzystywanie władzy absolutnej w opowiadaniu Bolesława Prusa oraz wizerunek matki w "Dziadach" Adama Mickiewicza i "Zielu na kraterze" Melchiora Wańkowicza - takie były tematy do wyboru na maturze z języka polskiego na poziomie podstawowym pisanej w technikach.

Tematy te podali maturzyści z Technikum w Zespole Szkół Elektronicznych im. Bohaterów Westerplatte w Radomiu, po wyjściu z egzaminu.

Według nich, jeden z dwóch tematów do wyboru dotyczył wykorzystywania władzy absolutnej. Abiturienci mieli go napisać na podstawie opowiadania Bolesława Prusa "Z legend dawnego Egiptu", w którym przedstawiono dwóch władców - dobrego i złego.

Maturzyści, którzy wybrali drugi z tematów, musieli porównać wizerunek matki w "Dziadach, części III" Adama Mickiewicza i w powieści Melchiora Wańkowicza "Ziele na kraterze".

Rozwiązujący test na poziomie podstawowym musieli także m.in. odpowiedzieć na pytania do zamieszczonego w arkuszu egzaminacyjnym tekstu, w którym porównywano współczesne markety z dawną agorą i średniowiecznym rynkiem.

Tegoroczni absolwenci techników są ostatnim rocznikiem, który uczył się zgodnie ze starą podstawą programową i zdaje maturę w starej formule.

Arkusz egzaminacyjny z języka polskiego na poziomie podstawowym rozwiązywany w poniedziałek przez abiturientów z techników Centralna Komisja Egzaminacyjna ma ujawnić po południu na swoje stronie internetowej.

Jak powiedział przed rozpoczęciem egzaminu dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej Marcin Smolik, do CKE nie dotarły sygnały o jakichkolwiek nieprawidłowościach, które mogłyby wpłynąć na przeprowadzenie egzaminu.

Choć tegoroczni absolwenci liceów i techników zdają maturę w tym samym terminie to ich egzaminy różnią się.

Absolwenci liceów są pierwszym rocznikiem, który w szkole ponadgimnazjalnej uczył się zgodnie z nową podstawą programową kształcenia ogólnego, dlatego zdają maturę w nowej formule. Z kolei tegoroczni absolwenci techników są ostatnim rocznikiem, który uczył się zgodnie ze starą podstawą programową. Związane jest to z długością cyklu kształcenia w obu typach szkół - w liceach nauka trwa trzy lata, w technikach - cztery. Absolwenci techników po raz pierwszy będą zdawać maturę według nowych zasad wiosną 2016 r.

Abiturienci z liceów muszą zdać - tak jak dotąd - trzy obowiązkowe pisemne egzaminy maturalne: z języka polskiego, z języka obcego i z matematyki. Egzaminy te są przeprowadzane na jednym - podstawowym poziomie. Maturzysta będzie musiał też przystąpić do, co najmniej, jednego pisemnego egzaminu z grupy tak zwanych przedmiotów do wyboru; maksymalnie do pięciu.

Zgodnie ze starymi zasadami maturzysta może, ale nie musi, przystąpić do pisemnego egzaminu z przedmiotu do wyboru; maksymalnie może do sześciu. Według MEN, w latach ubiegłych co trzeci maturzysta nie zdawał ani jednego przedmiotu dodatkowego. Resort edukacji postanowił to zmienić.

W nowej formule egzaminy z przedmiotu do wyboru będą zdawane tylko na jednym poziomie - rozszerzonym, a w przypadku języków nowożytnych - na poziomie rozszerzonym lub dwujęzycznym. Stąd do grupy tej zaliczane są matematyka, język polski i języki obce. W starej formule maturzysta może wybrać czy chce zdawać poziom podstawowy, czy rozszerzony.

Abiturienci z liceów będą musieli - też tak jak dotąd - przystąpić także do dwóch egzaminów ustnych: z języka polskiego i języka obcego, przy czym ich egzamin z języka polskiego będzie miał zmienioną formułę - odejdzie się od przedstawiania przygotowywanych wcześniej przez uczniów prezentacji.

Zamiast tego zdający będzie losował zadanie przygotowane przez Centralną Komisję Egzaminacyjną. Będzie ono dotyczyć fragmentu tekstów - literackiego, popularno-naukowego lub reprodukcji. Maturzysta będzie miał 15 minut na przygotowanie wypowiedzi inspirowanej wylosowanym tekstem kultury. Abiturienci z techników w tym roku nadal na ustnym polskim przedstawiają prezentację.

W nowej formule egzaminu pojawią się też nowe rodzaje zadań, w których większy nacisk zostanie położony na sprawdzanie umiejętności złożonych, operowanie wiedzą, myślenie naukowe, samodzielność i twórcze działanie. Zmodyfikowana będzie formuła egzaminów pisemnych z języka polskiego, zarówno na obowiązkowym poziomie podstawowym, jak i na rozszerzonym.

Egzamin pisemny na poziomie podstawowym nadal będzie składał się z dwóch części - maturzyści będą musieli rozwiązać test i napisać tekst własny. W przypadku testu w miejsce jednego obszernego tekstu (zamieszczonego w arkuszu), do którego odnosiły się zadania, pojawi się kilka tekstów - dwa, trzy. Zmienia się też zakres zadań. Oprócz zadań na rozumienie tekstów będą zadania wymagające np. napisania streszczenia tekstu oraz zadania sprawdzające świadomość językową maturzysty (rozumianą jako sprawność językową i integralnie z nią związaną zdolność do refleksji teoretycznej nad językiem).

Zmianie ulega też formuła dotycząca pisania tekstu własnego. Nadal będzie wybór między napisaniem rozprawki a analizą tekstu poetyckiego. W przypadku analizy nie będzie jednak podany problem, który powinien maturzysta poruszyć w swoim tekście, będzie tylko ogólne polecenie: zinterpretuj wiersz (zamieszczony w arkuszu egzaminacyjnym), postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją.

W przypadku rozprawki będzie podany problem, którego ma ona dotyczyć. Maturzysta będzie musiał przedstawić swoje stanowisko, uzasadnić je odwołując się do podanego fragmentu tekstu literackiego (zamieszczonego w arkuszu egzaminacyjnym) oraz innych, wybranych przez siebie tekstów kultury (np. tekstu literackiego, obrazu, filmu).

Czas trwania egzaminów pisemnych zależy od przedmiotu, który maturzysta zdaje, oraz od jego poziomu, np. egzamin z języka polskiego na poziomie podstawowym trwa 170 minut.

Egzaminy pisemne będą rozpoczynać się przed i po południu - o godzinie 9 i 14. W pierwszym dniu matur - w poniedziałek - po południu przeprowadzony będzie egzamin z wiedzy o tańcu.

Pisemna sesja egzaminacyjna potrwa do 22 maja. Wielu maturzystów zakończy jednak egzaminy pisemne wcześniej - egzaminy z najczęściej wybieranych przedmiotów odbędą się w dwu pierwszych tygodniach sesji. Ustna sesja egzaminacyjna zakończy się 29 maja.

Aby uzyskać maturę w 2015 r. abiturient z liceum będzie musiał - tak jak dotąd - uzyskać minimum 30 proc. punktów z egzaminów obowiązkowych, czyli pisemnych i ustnych z polskiego i języka obcego oraz pisemnego z matematyki (maturzyści ze szkół dla mniejszości także z egzaminów z języka ojczystego). Wynik z egzaminu z przedmiotu do wyboru nie będzie miał wpływu na uzyskanie świadectwa maturalnego (nie ma progu zaliczeniowego), służyć ma tylko przy rekrutacji na studia. Przy ocenianiu odejdzie się od tzw. klucza, na rzecz oceniania holistycznego. (PAP i inf. własne)