Spotkanie Michnika z Jaruzelskim. Nieznane archiwalne nagrania w TVP (komentarze)

Kadr z archiwalnego nagrania pokazanego w „Magazynie Śledczym Anity Gargas"/fot. Twitter/MagazynŚledczy/PAP

- W latach 70. i 80. miałem honor znać Adama Michnika. Potem on i jego środowisko zmienili kierunek działań, a Wojciech Jaruzelski i Czesław Kiszczak stali się dla nich ludźmi honoru. Jest to dla mnie nie do zaakceptowania - powiedział minister kultury Piotr Gliński. Wicepremier odniósł się w ten sposób do pokazanego w czwartkowy wieczór w TVP 1 nagrania ze spotkania gen. Wojciecha Jaruzelskiego z Adamem Michnikiem...

Do wspomnianego spotkania doszło w grudniu 2000 roku. Na nagraniach opublikowanych w „Magazynie śledczym Anity Gargas" widać dużą zażyłość łączącą Michnika z Jaruzelskim.

- My wiemy o tej zażyłości. Wiemy, że Adam Michnik - ja mogę osobiście powiedzieć - bardzo się zmienił - powiedział Gliński. - Miałem w tamtym czasie na pewno honor znać Adama Michnika czy kontaktować się z nim, gdy jako młody chłopak pomagał tym prawdziwym liderom polskiej opozycji w latach 70. i 80. - wspominał.

Minister kultury dodał, że wszyscy wiedzą, że Adam Michnik i jego środowisko zmienili swoje opinie, kierunek działań. - Ta zmiana, fakt, że dla środowiska Adama Michnika oprawca polskiego narodu, towarzysz Jaruzelski (...) czy pan Kiszczak, odpowiedzialny za służby specjalne są ludźmi honoru, jest nie do zaakceptowania dla polskiego narodu.
Jak dodał, nawet rozumiejąc, że za tym stoi pewien przekaz, że kto inny byłby gorszy, to jest to jest to rzecz, której ja nie akceptuję.

Gliński, na pytanie, z czego według niego wynika zmiana kierunku działań Michnika, odparł, że to są pytania, które wymagają bardzo długiej egzegezy. - Ja mam kilka hipotez, każdy z nas może wskazać wiele czynników, od tzw. biografistyki począwszy, od pewnego wyczulenia na pewne kwestie, po niezrozumienie innych spraw, np. nierozumienie, czym jest polskość, skąd my jesteśmy, jak polska wspólnota przez lata była budowana i na czym ona polega - tłumaczył. W ocenie Glińskiego to doprowadziło do błędów politycznych tego środowiska i jego akolitów, bo w pewnym momencie jego program polityczny przerodził się w pogardę dla Polaków (...) i stracili kontakt z rzeczywistością i stracili w Polsce władzę w sensie formalnym, demokratycznym, bo przegrali wybory. Zwrócił uwagę, że natomiast posiadają oni wciąż władzę symboliczną w dużej mierze i władzę instytucjonalno-majątkową.

- O tym powinniśmy rozmawiać, dlaczego mamy Polskę, która ma wciąż ślady i blizny po komunizmie, po PRL-u i po stanie wojennym, dlaczego instytucje i ludzie, którzy ten los zgotowali Polakom dalej mają tak wiele do powiedzenia w życiu publicznym i mają wpływ na polskie losy. To bardzo niebezpieczna historia - ocenił.

- Formuła rozmowy Michnika i Jaruzelskiego jest potwierdzeniem znanych faktów, a więc procesu spoufalenia części elit „Solidarności” i komunistów – komentował prezes IPN dr Karol Nawrocki.

Zdaniem prezesa IPN materiały opublikowane przez Telewizję Polską są jednym ze świadectw procesów zachodzących po 1989 r. Jego zdaniem proces nawiązywania coraz bliższych kontaktów pomiędzy częścią dawnej opozycji antykomunistycznej, a byłymi przedstawicielami reżimu był już opisywany przez historyków. - Na tym nagraniu widzimy głęboki szacunek Adama Michnika wobec Wojciecha Jaruzelskiego. To pokazuje problem sprawiedliwości transformacyjnej po 1989 r. Nie jestem zaskoczony stylem, ani poziomem tej rozmowy - podkreślił. - Problemy z polską transformacją są uosobione na tych nagraniach ocenił dr Karol Nawrocki.

Zdaniem prezesa IPN już sama obecność Wojciecha Jaruzelskiego w polskim życiu politycznym po 1989 r. niszczyła możliwości budowania polskiej demokracji. W jego opinii, atmosfera polityczna w latach dziewięćdziesiątych wpłynęła na zaniechanie rozliczenia systemu komunistycznego. - System transformacji ustrojowej sprawił, że dziś Instytut Pamięci Narodowej zajmuje się sprawami, które powinny zostać załatwione w latach dziewięćdziesiątych.