W piątek i w sobotę (22-23 kwietnia) w Warszawie odbywają się uroczystości pogrzebowe Karoliny Kaczorowskiej – małżonki prezydenta II Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie Ryszarda Kaczorowskiego.
– Pogrzebem Karoliny Kaczorowskiej zamykamy, w sensie instytucjonalnym, historię II Rzeczypospolitej. Pewna księga dziejów II RP, która przeniesiona była jeszcze w okres powojenny na uchodźstwie, dobiega końca i ulega zamknięciu – mówi szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk.
– Żegnamy osobę, której życiorys jak w soczewce skupiał nasze doświadczenie historyczne, bolesne, XX wieku. Tym pogrzebem zamykamy, w sensie instytucjonalnym, historię II Rzeczypospolitej. Pewna księga dziejów II RP, która przeniesiona była jeszcze w okres powojenny na uchodźstwie, dobiega końca i ulega zamknięciu – powiedział minister Kasprzyk.
Głód i poniewierka
Karolina Kaczorowska urodziła się 26 września 1930 r. w Stanisławowie (obecnie Iwano-Frankiwsk na Ukrainie). – Po wkroczeniu Rosji Sowieckiej na Kresy Wschodnie Rzeczypospolitej wraz z rodziną została wywieziona w głąb nieludzkiej ziemi. Przeszła gehennę tak, jak dzieci, które przechodziły przez nieludzką ziemię. Cierpiała głód, cierpiała poniewierkę, wielokrotnie wspominała, że każdy dzień obecności na zesłaniu był dniem próśb do Boga o to, aby móc przeżyć. Wreszcie, kiedy 80 lat temu powstała armia generała Władysława Andersa, kiedy generał Anders mógł wyprowadzić z nieludzkiej ziemi zarówno Wojsko Polskie, jak i osoby cywilne, opuściła ten dom niewoli, w którym znalazła się w 1940 roku i podzieliła los „dzieci tułaczych”, które przez Afrykę dotarły do Wielkiej Brytanii i tam osiadła wraz ze swoimi rodzicami w okresie powojennym, nie mogąc wrócić ani do domu, bo Stanisławów znalazł się poza granicami Rzeczypospolitej, ani do rządzonej przez komunistów Polski – mówił szef ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych.
W Wielkiej Brytanii poznała swojego przyszłego męża Ryszarda Kaczorowskiego. – Poznała go na niwie harcerskiej, bo zarówno pan prezydent jak i ona byli do końca życia, i to podkreślali, gorącymi z zamiłowania i z serca harcerzami. Zaangażowani oboje w ruch harcerski na emigracji, pan prezydent był przez wiele lat przewodniczącym Związku Harcerstwa Polskiego na uchodźstwie, a pani Karolina wychowując dwie córki, również wspierając męża, towarzyszyła mu we wszystkich przedsięwzięciach, które związane były z budzeniem i podtrzymywaniem ducha narodu na uchodźstwie poprzez harcerstwo, ale również poprzez pracę zawodową.
Pani Karolina była nauczycielką i uczyła między innymi języka polskiego i historii w tak zwanych sobotnich szkołach. To były szkoły przeznaczone dla Polaków, dla dzieci polskich emigrantów niepodległościowych znajdujących się w Wielkiej Brytanii, pełniły ogromnie ważną rolę właśnie w kultywowaniu tradycji niepodległościowej, budowaniu więzów z ojczyzną, której te dzieci przecież urodzone w Wielkiej Brytanii nie poznały, więc tutaj ogromna jej rola w tym wszystkim, co tworzyło tzw. „Polski Londyn” – wskazał minister Kasprzyk.
Symbol majestatu II RP
W 1989 roku, po śmierci prezydenta Kazimierza Sabbata, wraz z zaprzysiężeniem na urząd prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego, Karolina Kaczorowska została pierwszą damą II Rzeczypospolitej.
– W roku 1990 Karolina Kaczorowska wraz z małżonkiem przybyli do Polski, gdzie pan prezydent zdecydował się przekazać insygnia władzy niepodległej Polski wybranemu w pierwszych w pełni wolnych wyborach prezydentowi Rzeczpospolitej Lechowi Wałęsie. Od tamtej pory towarzyszyła panu prezydentowi we wszystkich jego podróżach do Polski. Prezydent Kaczorowski był postacią niezwykle aktywną, włączającą się w różnego rodzaju przedsięwzięcia, głównie dotyczące upamiętniania polskiej historii w latach 1990-2010. Po śmierci męża starała się, aby swoją osobą, mając świadomość, że symbolizuje w jakimś sensie jeszcze ten majestat II Rzeczpospolitej, wspierać przedsięwzięcia harcerskie, strzeleckie, niepodległościowe służące utrwalaniu tradycji patriotycznej – powiedział szef UdSKiOR.
Karolina Kaczorowska zmarła 21 sierpnia 2021 r. w Londynie. – Przyjęliśmy jej śmierć z ogromnym smutkiem i z zapewnieniem, że spełnimy jej ostatnią wolę, a wolą pani Karoliny było spocząć u boku swojego męża w Panteonie Wielkich Polaków w Świątyni Opatrzności Bożej – przekazał Kasprzyk.
Uroczystości pogrzebowe rozpoczną się w piątek, 22 kwietnia, o godz. 12.45 na płycie lotniska Wojskowego Portu Lotniczego na warszawskim Okęciu, dokąd specjalny samolot rządowy przywiezie z Londynu prochy Kaczorowskiej. Tu hołd zmarłej oddadzą przedstawiciele najwyższych władz i instytucji państwowych, ambasady RP w Londynie oraz brytyjska Polonia.
Następnie uczestnicy uroczystości przejadą do Świątyni Opatrzności Bożej na warszawskim Wilanowie.
Główne uroczystości pogrzebowe odbędą się w sobotę, 23 kwietnia. – Data nie jest przypadkowa, bo to jest kolejna rocznica uchwalenia Konstytucji z 23 kwietnia 1935 roku, na mocy której możliwe było kontynuowanie misji legalnych organów państwa polskiego, przede wszystkim misji prezydenta Rzeczypospolitej od 1939 roku aż po rok 1990 – wyjaśnił szef UdSKiOR.
Mszy św. żałobnej o godz. 12 przewodniczyć będzie metropolita warszawski kard. Kazimierz Nycz, a homilię wygłosi biskup polowy Wojska Polskiego, wieloletni delegat Episkopatu Polski do spraw Polonii Wiesław Lechowicz.