Tablica pamiątkowa i sala im. Mariana Rejewskiego w bydgoskiej delegaturze IPN [zdjęcia, wideo]

Uroczystości towarzyszyło seminarium naukowe poświęcone Marianowi Rejewskiemu, specjalna wystawa oraz okolicznościowy koncert. Fot. Tatiana Adonis

W Bydgoszczy ma swój mural i ławkę, jeździ tramwaj z jego imieniem, a ostatnio został patronem dworca głównego PKP. Od teraz imię Mariana Rejewskiego nosi też sala konferencyjna w bydgoskiej delegaturze Instytutu Pamięci Narodowej.

Podczas okolicznościowej uroczystości w siedzibie IPN w Bydgoszczy odsłonięto również tablicę upamiętniającą wybitnego kryptologa.

– Trudno ukryć radość i wzruszenie z tej okazji. Za moimi plecami tablica poświęcona Marianowi Rejewskiemu, a także sala jego imienia. Jesteśmy i musimy być dumni z Rejewskiego i bardzo się cieszę, że od wielu lat, właśnie tu w Bydgoszczy prowadzone są działania które pokazują nam ważność tej postaci – powiedział Zbigniew Ostrowski, wicemarszałek województwa.

– Historia Mariana Rejewskiego to opowieść, która ma wiele barw. Barwę ciemną, gdzie panował taki system, że trzeba było ukrywać osiągnięcia Rejewskiego, ale także barwy jasne. To tu w Bydgoszczy urodził się człowiek, który miał bardzo istotny wpływ na to jak zakończyła się II wojna światowa – powiedział Michał Sztybel, zastępca prezydenta Bydgoszczy.

– Marian Rejewski ocalił swoim talentem mnóstwo ludzi. Jego wkład, polski wkład w II wojnę światową liczy się na równi z wieloma osiągnięciami wojskowymi, militarnymi, dlatego powinniśmy o nich pamiętać – mówił dr Mateusz Szpytma, zastępca prezesa IPN.

Uroczystości towarzyszyło seminarium naukowe poświęcone Marianowi Rejewskiemu, specjalna wystawa oraz okolicznościowy koncert.

Marian Rejewski przyszedł na świat 16 sierpnia 1905 r. w Bydgoszczy. Był absolwentem wydziału matematyczno-przyrodniczego Uniwersytetu Poznańskiego, studiował też statystykę ubezpieczeniową w Getyndze. Po powrocie do kraju w 1930 r. został dokooptowany do zespołu poznańskiej filii Biura Szyfrów, a następnie został zatrudniony w Referacie BS-4 (szyfry niemieckie) Sztabu Głównego WP.

Wraz z Jerzym Różyckim i Henrykiem Zygalskim wszedł w skład zespołu, który złamał szyfry Enigmy – niemieckiej maszyny szyfrującej. W przededniu wybuchu II wojny światowej, na polecenie najwyższych polskich władz wojskowych, zespół BS-4 zaprezentował i przekazał swoje doświadczenia i urządzenia (w tym zrekonstruowaną Enigmę) przedstawicielom brytyjskich i francuskich służb kryptologicznych, którym dotąd nie udało się złamać Enigmy (24–27 VII 1939). W opinii historyków był to jeden z ważnych czynników zwycięstwa aliantów w II wojnie światowej.