duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Nie żyje aktor Mieczysław Kalenik - filmowy Zbyszko z "Krzyżaków"

Polska Agencja Prasowa

Zmarł Mieczysław Kalenik, aktor znany najbardziej z roli Zbyszka z Bogdańca w filmie "Krzyżacy" Aleksandra Forda - poinformowała PAP jego córka, operatorka Magdalena Kalenik. Artysta zmarł w piątek w rodzinnym Międzyrzecu Podlaskim. Miał 84 lata.
Był aktorem filmowym i telewizyjnym, który współpracował m.in. ze Stanisławem Lenartowiczem, Jerzym Passendorferem, Januszem Morgensternem, Januszem Majewskim i Krzysztofem Krauze. Widzom zapadł w pamięć głównie dzięki swojej roli Zbyszka z Bogdańca w "Krzyżakach" Aleksandra Forda. Sam jako znaczący wyróżniał angaż do ekranizacji polskiej epopei narodowej - "Pana Tadeusza" Andrzeja Wajdy.

Mieczysław Kalenik urodził się 1 stycznia 1933 r. w Międzyrzecu Podlaskim. W rodzinnym mieście ukończył technikum handlowe, ale chciał być marynarzem. Interesowała go także recytacja - na jednym z konkursów wtedy dziewiętnastolatka zauważyła jedna z profesorek Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie.

Kolejne lata - 1953-57 - spędził już na PWST. Jeszcze przed uzyskaniem dyplomu zaczął grać w zespole stołecznego Teatru Komedia. Na scenie debiutował w 1957 r. w "Pocałuj mnie, Kasiu", musicalu Jerzego Rakowieckiego według "Poskromienia złośnicy" Szekspira.

W czasie studiów zagrał też kilka ról epizodycznych, m.in. w filmach: "Pokolenie", "Skarb kapitana Martensa", "Godziny nadziei", "Warszawska syrena", "Zimowy zmierzch". Od 1954 r. występował w Teatrze Telewizji.

W 1960 r. zagrał jedną ze swoich najważniejszych ról - w "Krzyżakach" Aleksandra Forda, u boku m.in. Emila Karewicza, Leona Niemczyka, Grażyny Staniszewskiej i Aleksandra Fogiela. Do roli rycerza broniącego damy serca wytypował go reżyser filmu, który tym samym zapewnił mu ogromną popularność - zwłaszcza u kobiet. To właśnie rola w "Krzyżakach", filmie zrealizowanym na zamówienie władz z okazji 550. rocznicy grunwaldzkiego zwycięstwa, przyniosła Kalenikowi nominację do Złotej Kaczki - w kategorii najlepszy aktor polskich filmów historyczno-kostiumowych.

"Kiedy Aleksander Ford przygotowywał +Krzyżaków+, wielu młodych aktorów marzyło o roli Zbyszka z Bogdańca. Ja musiałem zrezygnować z marzeń, bo przeczytałem, że ma ją zagrać Bogusz Bilewski. Jednak los zadecydował inaczej. Kiedy zaszedłem do Klubu SPATiF, zobaczyłem trzech panów z ekipy filmu. Jeden z nich, kierownik produkcji, dowiedziawszy się, że jestem aktorem, zaprosił mnie na krótką rozmowę z Fordem. Ten, przyglądając się mi uważnie, zapytał, czy zechciałbym zagrać w +Krzyżakach+" - wspominał aktor po latach.

"+Kogo miałbym grać+ - zapytałem. +Na przykład Zbyszka z Bogdańca+. Nie wierzyłem własnym uszom. Okazało się jednak, że kandydatura Bogusza nie jest przesądzona. Kiedy zaproszono mnie z tekstem roli na Łąkową do Łodzi, byłem tak zdenerwowany, że nie mogłem powiedzieć ani słowa. Pierwsza próba wypadła fatalnie. Ford jednak nie rezygnował i zaprosił mnie na kolejną do Warszawy" - dodał.

Kalenik zagrał także m.in. "Pierwszym dniu wolności", "Gniewku, synu Rybaka", "Życiu raz jeszcze", "Wszystko na sprzedaż", "Kazimierzu Wielkim", "Lawie. Opowieści o +Dziadach+ Adama Mickiewicza" oraz - pod koniec lat 90. - Stolnika w "Panu Tadeuszu". To właśnie ta rola, jak mówił po czasie w jednej z rozmów, ponownie przyniosła mu rozpoznawalność. "To był zaledwie epizod, a jednak musiał zapaść w pamięć widzom, bo wciąż jestem o niego pytany" - wyznał.

W 2011 r. w rozmowie z Krzysztofem Lubczyńskim przyznał, że spełnił się jako aktor - choć przez długi czas mówiono o nim, że umiał tylko zagrać Zbyszka z Bogdańca. "Po tej roli (...) Aleksander Ford powierzył mi rolę w filmie +Pierwszy dzień wolności+ według sztuki Leona Kruczkowskiego, gdzie zagrałem Ottona, gwałciciela, a była to rola całkowicie odmienna w stylu od Zbyszka. Bardzo lubię tę rolę. Spełniłem się więc jako aktor, ale też nigdy nie miałem wymarzonej roli, przysłowiowego Hamleta. Zresztą, po +Krzyżakach+, Ludwik Sempoliński powiedział mi: +Mietek, gdyby to było przed wojną, to nikt by cię nie puścił. Ty byś miał wszystko+" - powiedział.

Na swoim koncie miał prócz tego kreacje w produkcjach zagranicznych - "Nocy generałów" Anatole'a Litvaka i "Wodzu Indian - Tecumsehu" Hansa Kratzerta - oraz znanych serialach: "Czarnych chmurach", "Stawce większej niż życie", "Polskich drogach", "Czterdziestolatku", "Nocach i dniach" oraz "Lalce".

Grał także w teatrach stołecznych m. in: Powszechnym (1958-59), Narodowym (1959-75), Nowym (1975-81) i Polskim (1981-2000). Pracował pod kierownictwem takich reżyserów, jak Józef Wyszomirski ("Niemcy", "Nowy Don Kiszot czyli Sto szaleństw"), Kazimierz Dejmek ("Historyja o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim", "Słowo o Jakubie Szeli", "Elektra", "Wesele", "Wyzwolenie", "Kordian", "Dziady") oraz Adam Hanuszkiewicz ("Nieboska komedia", "Hamlet", "Trzy siostry", "Beniowski", "Rewizor").

Trzy lata temu w księgarniach ukazała się książka międzyrzeckiego poety i prozaika Ryszarda Kornackiego "Zbyszko z Bogdańca, czyli prawie wszystko o Mieczysławie Kaleniku". "Świetny aktor filmowy, telewizyjny i teatralny, licencjonowany pilot samolotów i sternik pełnomorski (…). Jest świetnym przyjacielem, kolegą, brydżystą, gawędziarzem, wielbicielem Melpomeny i człowiekiem o wielkim sercu oraz autoironicznym poczuciu humoru" - pisał autor we wstępie.

Dziewięć lat temu artysta został odznaczony Srebrnym Medalem "Zasłużony Kulturze Gloria Artis".

Aktor zmarł w piątek w rodzinnym Międzyrzecu Podlaskim. Miał 84 lata.(PAP)

Cykla audycji „Bezpieczna jazda”

Kultura

W ten weekend Finisaż trzyletniego (2014-2017) programu Teatru Polskiego w BydgoszczyDwie premiery na zakończenie sezonu w Teatrze Polskim w BydgoszczyW ten weekend Finisaż, który jest podsumowaniem 3 lat pracy zespołu Teatru Polskiego w Bydgoszczy, ale i pożegnaniem obecnych dyrektorów i części zespołu z publicznością. W piątek pierwsza premiera „Solidarność. Rekonstrukcja” w reżyserii Pawła Wodzińskiego. W sobotę „Workplace” w reżyserii Bartka Frąckowiaka. Spektaklom towarzyszyć będą dwie debaty. - ... Strzały Łuczniczki trafiły do rąk laureatówStrzały Łuczniczki rozdane. Bydgoską Nagrodę Literacką Roku w kategorii "proza i eseistyka" otrzymał Krzysztof Derdowski za książkę "Plac Wolności". W kategorii "poezja" nagrodzono Dariusza Tomasza Lebiodę za tomik "Złota źrenica". W imieniu laureata, przebywającego w Chinach, Strzałę Łuczniczki odebrała córka, Aleksandra Lebioda. Ostatnia kategoria to ... Szymon Nehring - zwycięzca konkursu pianistycznego Tel Avivie - zagra koncert w BydgoszczySzymon Nehring - zwycięzca Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Arthura Rubinsteina w Tel Avivie - zagra dziś recital w sali koncertowej Akademii Muzycznej. Nehring jest studentem bydgoskiej akademii, w klasie fortepianu profesora Stefana Wojtasa. Wcześniej był jedynym polskim finalistą ostatniego Konkursu Chopinowskiego, a wygrana w Tel Avivie n ... Toruński festiwal "Nova Muzyka i Architektura"Dwadzieścia dwa wydarzenia w programie 21. Międzynarodowego Festiwalu "Nova Muzyka i Architektura". Wydarzenie organizowane przez Toruńską Orkiestrę Symfoniczną, jest wakacyjną propozycją koncertową . Muzyczne spotkania odbywać się będą od 25 czerwca do 2 września. W programie: gospel, pojedynek na trąbki, muzyka na wodzie czy mosty z Estonią. Program ... "Fiesta Flamenca!" na scenie Miejskiego Centrum Kultury w Bydgoszczy. Fot. mck-bydgoszcz.plOdkryli w sobie pasję tańca flamencoFlamenco łączy ludzi różnych profesji i w różnym wieku, o czym będzie można się przekonać podczas dwóch dzisiejszych pokazów tańca "Fiesta Flamenca!" w Miejskim Centrum Kultury w Bydgoszczy. Na scenie bydgoskiego MCK-u pojawią się m.in. Marlena Lewandowska i Waldemar Węgrzyński - seniorzy z działającego przy placówce Uniwersytetu Trzeciego Wieku. Pokazy ... Spektakl „Nasz Kosmos” w Bydgoskim MCK-uSpektakl w ciemnościach z udziałem dzieci autystycznych odbył się w Miejskim Centrum Kultury w Bydgoszczy. - Przedstawienie „Nasz Kosmos” to teatr czarny, gdzie publiczność nie widzi aktorów, tylko święcące w ciemnościach przedmioty - mówi Karolina Suchodolska, reżyser. W spektaklu brali udział podopieczni Ośrodka Rewalidacyjno-Wychowawczego dla Dzieci ... Święto Muzyki w ToruniuPunkty muzyczne w wielu miejscach miasta, muzyka rozbrzmiewająca na ulicach zabytkowej Starówki, wokalne i instrumentalne zdolności prezentowane przez lokalne zespoły, grupy i artystów - już dziś w Toruniu odbędzie się 10. edycja ogólnoświatowego Święta Muzyki. To cykliczne wydarzenie, które odbywa się na całym świecie 21 czerwca. Idea muzycznego plenerowe ... Wernisaż 2 nowych wystaw w Galerii Miejskiej bwa w Bydgoszczy"3 * Topor'" i "Reflecting View" - to tytuły dwóch nowych wystaw, których wernisaż odbędzie się dziś w Galerii Miejskiej bwa w Bydgoszczy. Wernisaż obu wystaw dziś o godzinie 18.00 w Galerii Miejskiej bwa w Bydgoszczy. Wstęp na wernisaż jest wolny, a dłuższe relacja z nowych prezentacji w bwa na antenie Polskiego Radia PiK, w niedzielę po godzinie 10.00, w ... CSW zaprasza na spotkanie z 16-letnią pisarką Olgą PniewskąMorderstwo w Forcie IV, wypadek na Zamku Dybowskim i kradzież zabytkowych instrumentów w Toruńskiej Orkiestrze Symfonicznej - to nie policyjne raporty, a fabuły kryminalnych historii, którymi zadebiutowała Olga Pniewska, 16-letnia uczennica Szkoły Muzycznej w Toruniu. Młoda pisarka spotka się dziś (wtorek) z czytelnikami w Centrum Sztuki Współczesnej. Ksią ... Joanna Mucha odwiedziła ze swoją książką Polskie Radio PiK. Fot. Ireneusz SangerJoanna Mucha w bydgoskim MCK i w Polskim Radiu PiKPosłanka, polityk, była Minister Sportu i Turystyki, ekonomistka, debiutantka w roli pisarki. Joanna Mucha była kolejnym gościem aneksu Festiwalu "Przeczytani" w Miejskim Centrum Kultury w Bydgoszczy. Książka "Wszystko się stało" - to post-apokaliptyczna fikcja, a zarazem wizja świata. Szersze spotkanie z Joanną Muchą i jej debiutem literackim, książką pt. ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę