Poniedziałek, 19 listopada 2018 r.   Imieniny: Seweryny, Maksyma, Salomei
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
2018-07-11, 09:33 Polska Agencja Prasowa/Daria Porycka

Polski rząd na uchodźstwie uczestniczył w negocjacjach ws. ewakuacji 300 tys. Żydów z Europy

Polski rząd na uchodźstwie brał udział w 1944 roku w negocjowaniu 20 mln franków łapówki dla Heinricha Himmlera w zamian za uwolnienie 300 tys. pozostających przy życiu Żydów z całej Europy - wynika z dokumentów archiwalnych, do których dotarła PAP.
"Po pertraktacjach z Himmlerem, nasz przedstawiciel donosi, że za 20 milionów franków można by ewakuować do państw neutralnych 300.000 Żydów partiami po 15.000 osób miesięcznie" – czytamy w depeszy wysłanej w listopadzie 1944 roku z poselstwa polskiego w Bernie do ambasady RP w Waszyngtonie.

Autorem depeszy skierowanej do Unii Rabinów Ortodoksyjnych jest Isaac Sternbuch, przywódca żydowskiego komitetu Vaad Hatzalah, którego organizacja podjęła pod koniec 1944 roku próbę wykupu Żydów.

W bezpośrednich negocjacjach wspierał ją najprawdopodobniej Jean-Marie Musy, były prezydent Szwajcarii, który prywatnie znał Himmlera sprzed wojny.

Negocjacje te były już w znacznym stopniu opisane przez historyków. Zajmował się nimi między innymi kanadyjski badacz Max Wallace w nieprzetłumaczonej na język polski książce "In The Name of Humanity: The Secret Deal to End the Holocaust".

Jak twierdzi Wallace, to właśnie w fakcie prowadzenia owych tajnych rozmów można szukać przyczyn zatrzymania komór gazowych i krematoriów w Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Jednak w materiałach historycznych, które do tej pory się ukazały na ten temat, wątek polski traktowany był najczęściej jako drugorzędny. Tymczasem depesza nr 102 z 21 listopada 1944 roku, do której dotarła PAP, pokazuje, że to polska dyplomacja była przekaźnikiem najbardziej poufnej informacji o negocjacjach między Himmlerem a środowiskiem amerykańskich Żydów, umożliwiając zbieranie pieniędzy na łapówkę dla Reichsfuehrera.

"Pieniądze deponowalibyśmy w banku szwajcarskim też ratami po milion franków po ewakuacji odnośnej grupy. Projekt w zasadzie przyjęliśmy; zaznaczamy, że nasz przedstawiciel jest osobistością bardzo poważną i wpływową" - pisał w depeszy nr 102 Isaac Sternbuch. PAP dotarła także do innych depesz dotyczących negocjacji z Himmlerem i udziału w nich strony polskiej.

W jednej z nich znajduje się informacja, że Reichsfuehrer w ramach negocjacji obiecał wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach zagłady.

"(…) p. Sternbuch donosi telegraficznie za pośrednictwem poselstwa R.P. w Bernie, iż delegat Panów przywiózł z Berlina propozycję złożenia większej sumy na stopniową ewakuację wszystkich Żydów z Niemiec. Na razie obiecano wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach, z tym, że pertraktacje są w toku i p. Sternbuch zapowiada nadesłanie wkrótce szczegółów akcji. Na interwencję przeprowadzoną za pośrednictwem nuncjatury w Bernie rząd niemiecki potwierdził to samo Watykanowi. Zgodził się ponadto poddać kontroli Międzynarodowego Czerwonego Krzyża obozy na Górnym Śląsku" – napisano w depeszy MSZ z 23 listopada 1944 r. Dokument opatrzono klauzulą "tajne".

Heinrich Himmler po I wojnie światowej związał się z kierowaną przez Hitlera Narodowosocjalistyczną Niemiecką Partią Robotniczą (NSDAP). Uczestniczył w nieudanym puczu nazistów 9 listopada 1923 roku w Monachium. Był twórcą, a potem szefem SS - oddziałów stanowiących gwardię przyboczną Hitlera odpowiedzialną za największe zbrodnie III Rzeszy. Po zdobyciu przez narodowych socjalistów władzy w 1933 roku, kierował całym aparatem policyjnym III Rzeszy, odpowiadając za zbrodnie na terenach okupowanych przez Niemców, w tym za Holokaust. Od 1943 roku kierował MSW. Popełnił samobójstwo po aresztowaniu przez Amerykanów w maju 1945 roku.

Małżeństwo Isaac i Recha Sternbuchowie, liderzy Vaad Hatzalah, uważani są za jednych z największych żydowskich bohaterów akcji ratowania ofiar Zagłady. Po wojnie docenili oni również rolę polskiego posła (ambasadora) w Bernie Aleksandra Ładosia i udostępnienie przez niego szyfrów. "Bez ambasadora Ładosia nie uratowałby się prawie nikt" - pisała o nim Recha Sternbuch.(PAP)

Kraj - świat

2018-11-11, godz. 06:00 Merkel i Macron odsłonili tablicę upamiętniającą rozejm w Compiegne Kanclerz Niemiec Angela Merkel oraz prezydent Francji Emmanuel Macron odsłonili w sobotę w Rethondes, pod Compiegne, na północy Francji, tablicę upamiętniając ... » więcej 2018-11-11, godz. 00:20 W Warszawie na pl. Piłsudskiego odsłonięto pomnik Lecha Kaczyńskiego Przed siedzibą Dowództwa Garnizonu Warszawa przy pl. Józefa Piłsudskiego w Warszawie odsłonięto w sobotę pomnik prezydenta Lecha Kaczyńskiego. Pomnik odsłonil ... » więcej 2018-11-10, godz. 15:02 Nie żyje górnik poszukiwany po wstrząsie w kopalni Mysłowice-Wesoła Nie żyje górnik, poszukiwany po sobotnim wstrząsie w kopalni Mysłowice-Wesoła - poinformował PAP rzecznik Polskiej Grupy Górniczej (PGG). Ratownicy dotarli do ... » więcej 2018-11-10, godz. 13:40 Prezydent wręczył dziewięć awansów generalskich Prezydent Andrzej Duda mianował w sobotę dziewięciu oficerów Wojska Polskiego na pierwszy oraz kolejne stopnie generalskie i admiralski. » więcej 2018-11-10, godz. 11:23 Episkopat Polski: niech 11 listopada o godz. 12.00 zabiją w kościołach dzwony Setna rocznica odzyskania niepodległości jest historycznym wydarzeniem, dlatego Prezydium Konferencji Episkopatu Polski zwraca się z prośbą, by jeśli to możli ... » więcej 2018-11-09, godz. 21:37 Premier: dla wszystkich starczy miejsca pod biało-czerwoną flagą [wideo] Dla wszystkich starczy miejsca pod biało-czerwoną flagą - mówił premier Mateusz Morawiecki, zapraszając Polaków i stronnictwa polityczne do wspólnej pracy na ... » więcej 2018-11-09, godz. 18:29 Brudziński: niedzielny marsz państwowy będzie bezpieczny; zapraszamy wszystkich Polaków Niedzielny marsz państwowy będzie bezpieczny; zapraszamy wszystkich Polaków, aby 11 listopada spotkać się pod biało-czerwoną flagą - powiedział w piątek szef ... » więcej 2018-11-09, godz. 08:20 MSWiA o porozumieniu ze związkami: podwyżki, pełnopłatne nadgodziny, zmiany w emeryturach Podwyżka o 655 zł brutto w 2019 r. oraz o 500 zł brutto w 2020 r, pełnopłatne nadgodziny dla funkcjonariuszy, rezygnacja z wymogu ukończonych 55 lat przy prze ... » więcej 2018-11-07, godz. 09:30 Szumowski: brak szczepień powoduje większą liczbę zachorowań na odrę Kolejne przypadki zachorowań na odrę to efekt zwiększającej się liczby osób, które nie zostały zaszczepione; nie ma zgłoszeń zachorowań osób, które były szcze ... » więcej 2018-11-07, godz. 06:00 Prezes PKP Intercity: pierwszy skład z wi-fi jeszcze w tym roku Prace przy internecie w Pendolino idą zgodnie z planem, pierwsze składy z zamontowaną łącznością bezprzewodową wi-fi wyjadą jeszcze w tym roku - powiedział PA ... » więcej
1234567