Mikołaj Kopernik urodził się 19 lutego 1473 r. w Toruniu, w rodzinie kupieckiej. Zmarł przed 21 maja 1543 r. we Fromborku. Był wielkim człowiekiem epoki renesansu, duchownym, doktorem prawa kanonicznego, lekarzem, urzędnikiem, dyplomatą, matematykiem, ekonomistą, strategiem wojskowym, kartografem, filologiem, a przede wszystkim astronomem zaliczanym do największych uczonych w dziejach nauki.

Dziełem życia Mikołaja Kopernika jest wydane w 1543 roku „De revolutionibus orbium coelestium” (O obrotach sfer niebieskich). Na jego kartach uczony przedstawił model układu planetarnego oparty o obserwacyjne i matematyczne dowody, że Ziemia wraz z innymi planetami krąży wokół Słońca. Heliocentryczny system stał się najważniejszym przełomem w światowej nauce od czasów starożytnych, nazwanym później „przewrotem kopernikańskim”.

Przypadająca w 2023 roku 550. rocznica urodzin astronoma wszech czasów stanowi znakomitą okazję do przypomnienia i popularyzacji dokonań Mikołaja Kopernika. W tym miejscu staramy się zebrać informacje dotyczące obchodów wielkiego jubileuszu, a także ciekawostki dotyczące uczonego.

W ostatnim kwietniowym wydaniu audycji „Radio z Historią” m.in. historia na żywo i niezwykły ułamek dziejów relikwii Św. Wojciecha. O Stowarzyszeniu Maximilian Kolbe Werk i o spotkanie ze świadkiem historii. Sięgniemy do skarbca historii i zajrzymy do kapsuły dla potomnych. Wspomnimy Krwawy Maj i wsłuchamy się w pieśni patriotyczne. Wszystko dzięki możliwości czerpania ze źródeł audialnych zebranych w Archiwum Dokumentów Fonicznych na portalu archiwum.radiopik.pl.

Codzienność pisze na naszych oczach historię, a ta pozostaje w naszych wspomnieniach bądź wraca dźwiękiem zapisanym w radiowych zbiorach i obudzonym w naszych spotkaniach. Choćby w audycji Andrzeja Krystka pt. „Blokada rolników - Rondo Maczka” z 21 października 2020 roku odnoszącej się do rolniczego protestu przeciwko procedowanej w Parlamencie ustawie o ochronie zwierząt. Sięgamy do archiwum cyklu „Pierwszy Dzień Tygodnia” Ewy Dąbrowskiej i przypominamy audycję „Kurier Kardynała” z 6 października 2010 roku opowiadającą niezwykłą historię uratowania przez żołnierza Wermachtu relikwii Św. Wojciecha, a także audycję „Nie możemy zapomnieć” z 6 września 2014 roku odnoszącej się do działalności niemieckiego Stowarzyszenia Maximilian Kolbe Werk, opiekującego się byłymi więźniami obozów koncentracyjnych. 11 listopada 2021 roku w audycji pt. „Spotkanie z Leokadią Majewicz”, Michał Jędryka i Robert Erdmann przedstawili relację jej bohaterki opartej przejścia wojenne, wywiezienie na Sybir i wędrówkę z Rosji z armią Andersa. W reportażu Żanety Walentyn pt. „Bo ja nazywam się...” z 31 lipca 2004 roku, profesor Elżbieta Zawacka wspomina swój udział w Powstaniu Warszawskim. Również Żaneta Walentyn w reportażu pt. „Skarb mnichów” opowiedziała 18 października 2020 roku o jednej z koronowskich świątyni, w której Cystersi z Byszewa mieli rzekomo ukryć prawdziwy skarb. Pod tytułem „Skarb Bydgoski” Bogumiła Wresiło odniosła się 1 maja 2022 roku do odkrytych w styczniu 2018 roku w bydgoskiej Farze skarbów pochodzących z czasów Zygmunta III oraz króla Jana Kazimierza. „Kapsuła dla potomnych” to tytuł materiału Adriany Andrzejewskiej-Kuras z 18 kwietnia 2018 roku, opowiadającym o stworzonym przez torunian dokumencie z przesłaniem dla potomnych, przekazanym do Archiwum Państwowego w Toruniu. W audycji pt. „Krwawy Maj” z 7 maja 2001 roku, Maciej Jastrzębski odniósł się splamionych krwią wydarzeń majowych we Włocławku w roku 1946. W cyklu „Słownik muzyczny” Ewy Dąbrowskiej pod literą „P” znalazła się „Pieśń patriotyczna”, do której 10 listopada 2015 roku odniosła się Małgorzata Jarocińska. Już niedługo przypomnimy Państwu kolejne historie ze źródeł audialnych zebranych w Archiwum Dokumentów Fonicznych. Zapraszają: Ewa Dąbrowska i Marek Rzepa.

W kolejnym kwietniowym wydaniu audycji „Radio z Historią” przybliżyliśmy historię i legendy o Golubiu-Dobrzyniu, oczywiście przy wykorzystaniu źródeł audialnych zebranych w Archiwum Dokumentów Fonicznych na portalu archiwum.radiopik.pl.

Sięgnęliśmy po suplement do felietonu Ewy Dąbrowskiej z cyklu „Legendy Pomorza i Kujaw”, w którym 19 listopada 2017 roku o Golubiu-Dobrzyniu opowiadała Jarocińska Małgorzata. W odcinku cyklu „Alfabet gmin” z 2 marca 2000 roku Iwona Muszytowska-Rzeszotek podsumowała wizytę w gminie Golub-Dobrzyń. O walorach gminy Golub-Dobrzyń ale i występującym w niej bezrobociu opowiedział Michał Zaręba w odcinku cyklu „Co w gminie piszczy” z 15 października 2015 roku. 3 sierpnia 2017 roku w wakacyjnym cyklu „Ale PiKne lato”, Robin Jesse rozmawiał na temat ciekawych miejsc w Golubiu-Dobrzyniu. W letnim cyklu audycji „Wakacyjny PiKnik”, 7 lipca 2018 roku Wojciech Sobociński odniósł się do rycerskich turniejów w Golubiu i Polsce, jako żywych lekcji historii. Setna rocznica powrotu Pomorza i Kujaw do Wolnej Polski została upamiętniona 17 stycznia 2020 roku przez Kamilę Zroślak w audycji „Golub - 100-lecie powrotu do Macierzy”. O pomocy, której potrzebowała jedna z najsłynniejszych warowni rycerskich w Europie, 19 czerwca 2020 roku w materiale pt. „Problemy zamku w Golubiu-Dobrzyniu” opowiedziała Katarzyna Prętkowska. „Bądź gościem” to tytuł reportażu o Golubiu-Dobrzyniu, który 1 listopada 1969 roku zaprezentowali: Regina Adamczak i Bohdan Hniedziewicz. 8 stycznia 1971 roku w audycji pt. „Krąży legenda po zamczysku”, Aleksandra Ciesielska przypomniała historię budowy przez Krzyżaków zamku w Golubiu. Legendę pt. „Biała Dama z golubskiego zamku” w słuchowisku Ewy Dąbrowskiej pt. „Legendy Pomorza i Kujaw - Golub-Dobrzyń”, 19 listopada 2017 roku przypomniała Małgorzata Jarocińska. 18 stycznia 2021 roku w reportażu pt. „Tajemnice golubskiego zamku”, Adriana Andrzejewska-Kuras próbowała wyśledzić duchy na golubskim zamku. W następnym spotkaniu kolejne historie ze źródeł audialnych zebranych w Archiwum Dokumentów Fonicznych. Zapraszają: Ewa Dąbrowska i Marek Rzepa.

Pod datą 2023 w Bydgoszczy obchodzimy „Rok Andrzeja Szwalbego”, o którym napisano już wiele artykułów. Żeby naprawdę poznać jego osobowość, elokwencję i wrażliwość trzeba dotrzeć do jego wypowiedzi, czyli do... Archiwum Dokumentów Fonicznych na portalu archiwum.radiopik.pl.

W audycji „Radio z Historią” m.in.: fragment „Bydgoskiego Radia-Echo” z 16 stycznia 1971 roku, podsumowującego rok 1970, kiedy to 16 stycznia otwarto nową siedzibę Biura Wystaw Artystycznych w Bydgoszczy. W audycji Pawła Janickiego pt. „Z historii bydgoskich festiwali” z 20 sierpnia 1981 roku, o historii życia muzycznego w Bydgoszczy i regionie opowiada Andrzej Szwalbe, dyrektor Filharmonii Pomorskiej. W „Przeglądzie kulturalnym” z 29 stycznia 1978 roku, Krzysztof Rogoziński i jego goście odnieśli się do wydarzeń kuturalnych w regionie bydgosko-toruńsko-włocławkim. W audycji pt. „Stare fortepiany” z 20 kwietnia roku 1986, Małgorzata Maniszewska i Marek Faściszewski oprowadzali Słuchaczy po muzeum starych fortepianów w Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy. „Andrzej Szwalbe” to tytuł audycji z 15 listopada 1993 roku, ale również i jej gość, z którym Ewa Dąbska rozmawia o genezie powstawania Filharmonii Pomorskiej i Opery Nova w Bydgoszczy. W rozmowie zaprezentowanej 9 września 1994 roku pt. „Andrzej Szwalbe 1994”, w obecności Ewy Dąbskiej i Magdy Jasińskiej, dyrektor Filharmonii Pomorskiej o życiu duchowym, kulturze, festiwalach muzycznych i teatralnych. Również Andrzej Szwalbe znalazł się 30 września 1988 roku wśród bohaterów reportażu Małgorzaty Maniszewskiej pt. „Kształt pamięci”. 2 listopada 2011 roku w audycji Żaneta Walentyn pt. „Zaprogramowana na 140 lat”, wiolonczelistka Sylwia Kreja wspomina Bydgoszcz swojej młodości, pracę z Andrzejem Szwalbe i grę w orkiestrze Arnolda Rezlera. 8 grudnia 1988 roku w reportażu Krzysztofa Rogozińskiego pt. „Staroświecki pan” Andrzej Szwalbe opowiadał o narodzie polskim.

W pierwszej audycji z cyklu „Radio z Historią” o Wielkim Poście, który zmienia dotychczasowy rytm życia. Kościół od Środy Popielcowej przygotowuje wiernych do najważniejszych Świąt Zmartwychwstania Pańskiego. Milknie krzykliwa muzyka, na stołach pojawiają się postne potrawy. Czas korekty życia przez praktyki pokutne otwiera człowieka na sferę ducha. Religijność przenika świecki świat. Drogi krzyżowe, misteria, gorzkie żale, rekolekcje wielkopostne, specjalna oprawa muzyczna przybliżają do tajemnicy odkupienia.

W audycji „Radio z Historią” m.in.: historia chorego na raka Oskara w reportażu Michała Słobodziana pt. „Ja los przeżyję” z 8 czerwca 2008 roku. 19 kwietnia 2011 roku „Dekalog dla Polaków” przedstawiła Ewa Dąbrowska. Również 19 kwietnia 2019 roku audycja Ewy Dąbrowskiej pt. „Kim jest człowiek z Całunu?” opowiada o przechowywanym w Turynie płótnie, w które miało być owinięte ciało Chrystusa. „Zupa śledziowa”, jej właśnie Iwona Muszytowska-Rzeszotek poświęciła 9 lutego 2016 roku odcinek cyklu „Kuchnia PiK-a”. W cyklu „Radiowa Akademia Myśli” z 18 marca 2020 roku „Wielkopostne praktyki” w okresie pandemii koronawirusa przedstawił Piotr Majewski. W cyklu felietonów Ewy Dąbrowskiej pt. „Życie na piątkę - Radiowe Rekolekcje Wielkopostne” z 30 marca 2021 roku, o przebaczaniu win mówił o. Mieczysław Łusiak. W audycji pt. „Pieśń Pasyjna” z 9 kwietnia 2009 roku Ewa Dąbrowska przedstawiła charakterystykę gatunku i ciekawy wywiad z wykładowcami Akademii Muzycznej w Bydgoszczy. Po raz dziesiąty w malowniczej kotlinie na górkach fordońskich obok Doliny Śmierci wystawiono „Misterium Męki Pańskiej”, o którym 28 marca 2010 roku w audycji pod tym samym tytułem opowiedział Andrzej Krystek. 17 kwietnia 2019 roku o przygotowaniach do podobnego widowiska plenerowego w okolicach Torunia opowiedziała Iwona Muszytowska-Rzeszotek w audycji pt. „Misterium w Grębocinie”. Do wysłuchania pierwszej części cyklu „Radio z Historią” zapraszają: Ewa Dąbrowska i Marek Rzepa.