NIK negatywnie ocenia przygotowanie korespondencyjnych wyborów prezydenta RP
2021-05-13, 11:20 PAP/Redakcja
Prezes najwyższej Izby Kontroli, Marian Banaś./fot. PAP/Paweł Supernak
- Organizowanie i przygotowanie wyborów na podstawie decyzji administracyjnej nie powinno mieć miejsca i było pozbawione podstaw prawnych - oświadczył w czwartek (13.05.) prezes NIK Marian Banaś. Na te zarzuty odpowiada Centrum Informacji Rządu.
Szef NIK zaprezentował w czwartek (13.05.) ustalenia kontroli Izby dotyczące działań wybranych podmiotów w związku z przygotowaniem wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 10 maja 2020 r., z wykorzystaniem głosowania korespondencyjnego.
Na wstępie konferencji prasowej przedstawiono nagranie z sekwencją zdarzeń dotyczących wyborów.
Z kolei Banaś mówił, że kontrolę przeprowadzono w KPRM, MSWiA, MAP oraz dwóch spółkach Skarbu Państwa - Poczcie Polskiej oraz Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych. Objęła ona okres od lutego do października 2020 r.
- NIK negatywnie oceniła proces przygotowania wyborów powszechnych na Prezydenta RP zarządzonych na dzień 10 maja 2020 r. z wykorzystaniem głosowania korespondencyjnego przez wymienione przeze mnie podmioty - oświadczył Banaś.
- W okresie od 16 kwietnia, czyli od momentu podpisania decyzji o wyborach przez pana premiera, do 9 maja jedyną uprawnioną jednostką, organem do organizowania i przygotowania wyborów na Prezydenta RP była Państwowa Komisja Wyborcza. Organizowanie i przygotowanie wyborów na podstawie decyzji administracyjnej nie powinno mieć miejsca i było pozbawione podstaw prawnych - oświadczył Banaś.
Jak dodał, zgodnie z art. 7 konstytucji organy państwowe działają na podstawie prawa i w granicach obowiązującego prawa.
NIK skierowała do prokuratury zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa w związku z organizacją wyborów przez zarządy Poczty Polskiej i Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych; będą analizowane stanowiska otrzymane od MAP, MSWiA oraz KPRM - mówił szef NIK Marian Banaś.
Rząd odpowiada
W trakcie konferencji prasowej NIK, Centrum Informacyjne Rządu przekazało, że - tu cytat: „Wszystkie decyzje o rozpoczęciu technicznych przygotowań do głosowania korespondencyjnego w wyborach prezydenckich były zgodne z prawem; premier i szef Kancelarii Premiera stali na straży Konstytucji".
Jak czytamy dalej:„ Ich wszelkie działania miały na celu przeprowadzenie wyborów w konstytucyjnym terminie. Premier nie zarządził nigdy wyborów prezydenckich ani głosowania w trybie korespondencyjnym. Celem podjętych działań było umożliwienie udziału w wyborach grupom uprawnionym, których życie i zdrowie ze względu na pandemię były zagrożone (seniorom, osobom z niepełnosprawnościami), a także przebywającym w izolacji.
Po pierwsze: bezpieczeństwo obywateli
Rok 2020 stał pod znakiem pandemii koronawirusa. W obliczu tak wielkiego światowego kryzysu priorytetem całego rządu było zapewnienie bezpieczeństwa wszystkich obywateli. Dotyczyło to również bezpieczeństwa podczas organizacji konstytucyjnych wyborów prezydenckich. Przed wyborami panowała powszechna opinia, że nie ma możliwości przeprowadzenia głosowania metodą tradycyjną.
Dlatego rząd musiał podjąć decyzje zapewniające ochronę obywateli, przy jednoczesnej realizacji czynnego prawa wyborczego. Prawa, które zapewnia Konstytucja RP. Dzięki stworzeniu faktycznych możliwości głosowania korespondencyjnego – w zakresie, w jakim dopuszczały to obowiązujące wtedy przepisy Kodeksu wyborczego – można było w tym krytycznym dla zdrowia publicznego okresie uniknąć gromadzenia się ludzi (zwłaszcza tych szczególnie narażonych na groźny przebieg COVID-19) w większych skupiskach i na małej przestrzeni. Takie warunki niewątpliwie sprzyjają zakażeniu koronawirusem.
Po drugie: działania podjęte zgodnie z prawem
Rząd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek zapewnienia warunków do realizacji wyborów prezydenckich w terminie konstytucyjnym. Marszałek Sejmu, zgodnie z Konstytucją RP, wyznaczył ten termin na 10 maja 2020 roku. Kierując się przede wszystkim bezpieczeństwem obywateli, rząd podjął decyzję, żeby technicznie przygotować możliwość głosowania korespondencyjnego. Prezes Rady Ministrów w swoich decyzjach ani nie zarządził wyborów prezydenckich, ani nie zarządził w nich trybu głosowania korespondencyjnego. W decyzjach tych Premier jedynie nakazał dwóm przedsiębiorcom publicznym – Poczcie Polskiej oraz Wytwórni Papierów Wartościowych – rozpoczęcie techniczno-organizacyjnego przygotowywania się do głosowania korespondencyjnego.
Decyzje te miały umożliwić przeprowadzenie głosowania korespondencyjnego, zgodnie z obowiązującym wówczas Kodeksem wyborczym. W chwili wydania decyzji przez Prezesa Rady Ministrów głosować korespondencyjnie mogły osoby niepełnosprawne, osoby przebywające w izolacji oraz seniorzy, którzy ukończyli 60 lat.
Po trzecie: każda instytucja działała zgodnie ze swoimi kompetencjami
Wydane decyzje nie naruszały ustawowych kompetencji organów wyborczych – Państwowej Komisji Wyborczej oraz Krajowego Biura Wyborczego. Zadania tych instytucji nie obejmują przygotowania do głosowania korespondencyjnego. Kodeks wyborczy jasno wskazuje, że te zadania należą do Poczty Polskiej.
Państwowa Komisja Wyborcza i Krajowe Biuro Wyborcze nie posiadały także kompetencji, aby polecić Poczcie Polskiej rozpoczęcie przygotowań do przeprowadzenia głosowania korespondencyjnego. Takie uprawnienie posiadał Prezes Rady Ministrów. Art. 11 ust. 2 ustawy covidowej dawał premierowi możliwość wydawania decyzji administracyjnych - poleceń przedsiębiorcom w zakresie przeciwdziałania koronawirusowi, w tym także w sprawach dotyczących wyborów w czasie epidemii. "
Raport NIK dotyczy organizacji planowanych na 10 maja ub. roku wyborów prezydenta, w których Polacy, ze względu na pandemię COVID-19, mieli głosować wyłącznie drogą korespondencyjną. Za organizację głosowania - zgodnie z ustawą z 6 kwietnia o szczególnych zasadach przeprowadzania wyborów powszechnych na Prezydenta RP zarządzonych w 2020 r., która weszła w życie 9 maja - odpowiadał minister aktywów państwowych. Wydrukowane zostały m.in. pakiety wyborcze; ich dostarczeniem miała się zająć Poczta Polska.
Wybory jednak nie odbyły się 10 maja. Tego dnia Państwowa Komisja Wyborcza stwierdziła w wydanej uchwale, że "brak było możliwości głosowania na kandydatów" i że fakt ten jest równoważny w skutkach z przewidzianym w art. 293 Kodeksu wyborczego brakiem możliwości głosowania ze względu na brak kandydatów. Ostatecznie wybory odbyły się 28 czerwca.
Zobacz także
Pięć postulatów Michała Korolki - "piątki" na kujawsko-pomorskiej liście KE
2019-05-09, 20:05Michał Korolko - kandydat do Parlamentu Europejskiego z kujawsko-pomorskiej listy Koalicji Europejskiej przedstawił swój program wyborczy. Chce przede wszystkim zająć się polityką regionalną i środkami unijnymi dla województwa kujawsko-pomorskiego… Czytaj dalej »
Robert Biedroń: Będziemy zabierali "złote rybki". Lider Wiosny w Bydgoszczy
2019-05-09, 19:44Trzeba skończyć tym, żeby legitymacje partyjne, dobre znajomości, były traktowane jak karta do zarządów i rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa - powiedział w Bydgoszczy Robert Biedroń. - Będziemy zabierali te złote rybki, synekury… Czytaj dalej »
Janusz Zemke: Ważna frekwencja w eurowyborach w Kujawsko-Pomorskiem
2019-05-09, 19:08Decyzja o powołaniu Koalicji Europejskiej była słuszna - ocenił w Toruniu europoseł SLD Janusz Zemke, który ponownie ubiega się o mandat startując z listy KE w okręgu kujawsko-pomorskim. Według polityka Kujawsko-Pomorskie jest pokrzywdzone… Czytaj dalej »
Ważna frekwencja! Samorząd województwa zachęca do udziału w wyborach 26 maja [wideo]
2019-05-09, 17:53Marszałek województwa wspólnie z samorządowcami i przedstawicielami różnych opcji politycznych zainaugurował w Toruniu kampanię profrekwencyjną. Ma ona zachęcać mieszkańców regionu do głosowania w wyborach do Parlamentu Euro… Czytaj dalej »
Marcin Sypniewski: Musimy skończyć z terrorem politycznej poprawności
2019-05-09, 17:35Konfederacja odpowiada na planowany w sobotę Marsz Równości w Bydgoszczy i organizuje manifestację przywiązania do tradycyjnych wartości jakimi są: rodzina, patriotyzm i wiara chrześcijańska. Czytaj dalej »
Mieszkania mają budować samorządy i państwo - mówią kandydaci KWW Lewica Razem
2019-05-09, 16:05Michał Wysocki i Paweł Kołodziej przedstawili w Bydgoszczy swój pomysł na obniżenie cen mieszkań. Uważają, że w tej materii powinniśmy iść w ślady Unii Europejskiej. Czytaj dalej »
Walka ze smogiem wymaga totalnych zmian. Debata przed eurowyborami na UKW
2019-05-07, 20:46- Za 30 lat powinniśmy dojść do gospodarki bezemisyjnej. To poprawi nasze zdrowie i przyniesie 500 mld oszczędności - przekonuje WWF Polska. - Obecne działania dla ochrony środowiska są niewystarczające - oceniają działacze, którzy… Czytaj dalej »
Drozdowski: Nie pozwólmy wykorzystywać symboli narodowych w polityce
2019-05-07, 11:24- Doszło do zbezczeszczenia bydgoskiego pomnika Mariana Rejewskiego - uważa Krzysztof Drozdowski, lider kujawsko-pomorskiej listy Konfederacji do Parlamentu Europejskiego. Oburzyło go, że działacze związani z ruchem LGBT na potrzeby… Czytaj dalej »
Drożdżówki od Radosława Sikorskiego. I zaproszenie na eurowybory [wideo]
2019-05-06, 13:15Zachęcał do udziału w majowych wyborach i głosowania na Koalicję Obywatelską. W centrum Bydgoszczy Radosław Sikorski rozdawał mieszkańcom drożdżówki. Czytaj dalej »
Sypniewski: Gdyby nie podatki, zarabialibyśmy średnio tysiąc zł więcej
2019-04-30, 13:20'Nie' dla podatku dochodowego - mówi Marcin Sypniewski, bydgoski lider partii KORWiN i kandydat Konfederacji Korwin Braun Liroy Narodowcy do Parlamentu Europejskiego. Wraz z innymi działaczami ugrupowania pojawił się przed II Urzędem… Czytaj dalej »