Resort nauki zachęca do podpisywania Europejskiej Karty Naukowca

Zasady określające m.in. zakres obowiązków i uprawnienia naukowców zawiera Europejska Karta Naukowca. Do tej pory podpisało ją zaledwie 16 polskich instytucji, dlatego resort nauki rozpoczyna kampanię zachęcającą do jej podpisywania i wdrażania jej zasad.

"Zaczynamy dużą kampanię promowania Europejskiej Karty Naukowca, której częścią integralną jest +Kodeks postępowania przy rekrutacji pracowników naukowych+. Dla nas wdrażanie tych dokumentów jest bardzo ważne, bo mamy bardzo wiele sygnałów, że warunki pracy czy rozwoju kariery naukowej nie wszędzie spełniają te kryteria, których byśmy oczekiwali" - powiedziała w środę podczas konferencji prasowej minister nauki i szkolnictwa wyższego prof. Lena Kolarska-Bobińska.

Europejska Karta Naukowca została przygotowana w 2005 r. przez Komisję Europejską. Ustanawia ogólne zasady określające zakres obowiązków i uprawnienia pracowników naukowych, a także ich pracodawców i grantodawców. Zawiera ona zobowiązania np. do zapewnienia naukowcom stabilnych warunków zatrudnienia, ale też warunków umożliwiających godzenie życia zawodowego z rodzinnym, wspierania mobilności naukowców. Określa również zasady dostępu do szkoleń naukowych, doradztwa zawodowego, a także procedury rekrutacji na wiele stanowisk, czy ocenę pracy naukowca z punktu widzenia całego spektrum jego obowiązków.

Przez 10 lat istnienia Karty podpisało ją 1200 uniwersytetów i organizacji naukowo-badawczych z 35 krajów. Wśród nich znalazło się jedynie 16 organizacji z Polski. Podpisanie dokumentu - jak podkreśliła w środę minister nauki - ma duże znaczenie praktyczne. Już teraz m.in. w niektórych konkursach unijnego programu Horyzont 2020 stosowanie zasad zawartych w Karcie jest obowiązkowe, dlatego podpisanie tego dokumentu może ułatwić pozyskiwanie unijnych grantów.

Te instytucje, które podpiszą Kartę i będą stosowały zawarte w niej zasady mogą się również ubiegać o znak HR Excellence in Research, przyznawany przez Komisję Europejską. Do tej pory otrzymało go zaledwie pięć instytucji z Polski: Instytut Chemii Fizycznej PAN w Warszawie, Instytut Genetyki Roślin PAN w Poznaniu, Międzynarodowy Instytut Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie, Instytut Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego w Warszawie oraz Fundacja na rzecz Nauki Polskiej. "Znak dodaje prestiżu instytucjom naukowym, a również przyciąga naukowców z zagranicy. To dowód, że warto związać się z taką instytucją, bo w niej są przestrzegane zasady Karty" - podkreśliła minister Kolarska-Bobińska.

"Taki znak to przede wszystkim prestiż i wizerunek wiarygodnego pracodawcy na rynku europejskim i światowym. Nasz instytut zawsze starał się rekrutować również naukowców z zagranicy. Na portalu ogłoszeń pracy dla naukowców - Euraxess - instytucje, które posiadają to logo są nim oznakowane, co stwarza lepsze szanse na zatrudnienie jak najlepszych naukowców" - mówiła w środę wicedyrektor Międzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej prof. Marta Miączyńska.

Jednostki naukowe, które podpiszą Kartę i będą ubiegały się o przyznanie znaku HR Excellence in Research, muszą określić, które elementy systemu zarządzania i polityki kadrowej są spójne z zasadami Karty. "Na tej podstawie przygotowują strategię i plan działania ukierunkowany na zdobycie znaku. Potem te dokumenty trzeba przesłać Komisji Europejskiej, która musi je zaakceptować" - wyjaśniła minister nauki.

Jej resort chcąc zachęcić jednostki naukowe i poszczególnych badaczy do podpisywania obu dokumentów, podjął działania upowszechniające wdrażanie zarówno Europejskiej Karty Naukowca, jak i Kodeksu postępowania przy rekrutacji pracowników naukowych. Minister wysłała już w tej sprawie list do rektorów uczelni i kierowników jednostek naukowych. "Zwróciliśmy się też do Narodowego Centrum Nauki i Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, Polskiej Akademii Nauk, Polskiej Komisji Akredytacyjnej, a także Komitetu Ewaluacji Jednostek Naukowych o propozycje działań mających implementować kartę" - powiedziała Kolarska-Bobińska.

Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych już zadeklarował, że osiągnięcie znaku będzie premiowane i włączone do systemu ocen jednostek naukowych. Również NCN uwzględni w swoich programach grantowych posiadanie logo HR Excellence in Research. "Chcemy, aby cały system spójnie zaczął działać w nowym roku akademickim" - zadeklarowała minister nauki. (PAP)