duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Zmarła Alina Janowska

Polska Agencja Prasowa / Agata Szwedowicz

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński
W poniedziałek, w wieku 94 lat, zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska - poinformował PAP prezes ZASP Olgierd Łukaszewicz.
Alina Janowska urodziła się 16 kwietnia 1923 r. w Warszawie. Pochodziła z rodziny ziemiańskiej, ojciec, z wykształcenia inżynier rolnik, był adiutantem generała Józefa Dowbora-Muśnickiego. Matka, Marcelina Rymkiewiczówna, śpiewaczka operetkowa, porzuciła obiecującą karierę dla męża i rodziny. Pytana o to, dlaczego została aktorką, Alina Janowska odpowiadała, że po prostu się do tego nadawała. Wychowała się w rodzinie o artystycznych tradycjach. "Moja mama była aktorką i śpiewaczką, a tata doskonałym aktorem-amatorem i parodystą. Naśladował ludzi w sposób wręcz doskonały, gdziekolwiek gościliśmy, to jego talent ściągał z okolicy całą miejscową inteligencję - lekarzy, inżynierów i starostę. Układał wręcz całe etiudy o gościach, którzy u nas bywali, naśladował ich głos i sposób chodzenia" - wspominała Janowska w jednym z wywiadów.

Jej prywatne życie to - jak mówią przyjaciele artystki - gotowy scenariusz na film. "Alina mogłaby swym życiorysem wypełnić kilka innych" - powiedział o niej aktor i reżyser Andrzej Strzelecki. Podczas okupacji zaangażowała się w działalność konspiracyjną. Aresztowana przez Gestapo w nocy z 23 na 24 kwietnia 1942 r., została oskarżona o współpracę z podziemiem i pomoc rodzinie żydowskiej. Przez kilka miesięcy była więziona na Pawiaku w Warszawie. 6 listopada została zwolniona i jednocześnie uratowana przed wywozem do Oświęcimia. "II wojnę światową przeżyłam m.in. dzięki pomocy Ilse Glinickiej, pół Austriaczki, pół Estonki, przyjaciółki matki" - wspominała artystka w 2008 r. podczas wernisażu wystawy poświęconej relacjom polsko-estońskim. To Glinicka pomogła Janowskiej w wydostaniu się z Pawiaka.

Podczas Powstania Warszawskiego Alina Janowska była łączniczką (ps. Alina) 8. kompanii Batalionu "Kiliński" w Śródmieściu. Poza "Aliną" miała też drugi pseudonim - "Setka" – z uwagi na to, że można było na nią liczyć w 100 procentach. Po wyjściu z Warszawy w październiku 1944 roku przedostała się do rodziców w Tworkach.

Po wojnie zamieszkała w Łodzi, gdzie występowała jako tancerka i piosenkarka w teatrach Domu Żołnierza i Syrena. Wypatrzona w Syrenie przez asystenta Leonarda Buczkowskiego znalazła się na planie "Zakazanych piosenek". W 1946 r. ukończyła Szkołę Tańca Artystycznego Janiny Mieczyńskiej w Łodzi, a dwa lata później zdała aktorski egzamin eksternistyczny.

W 1947 r. Alina Janowska wróciła do Warszawy. Przez dwa sezony występowała w Teatrze Nowym pod dyrekcją Juliana Tuwima, następnie w Teatrze Wojska Polskiego (późniejszy Dramatyczny). W latach 1952-55 i 1960-65 należała do zespołu Teatru Syrena. Jako aktorka Teatru Buffo (1956-60), w charakterze reżysera i choreografa współpracowała z Kabaretem "Szpak" i "Podwieczorkiem przy mikrofonie" - występując także w skeczach. W latach 1966-80 należała do zespołu Teatru Komedia. Przez wiele lat występowała także w Teatrze Telewizji.

Jednocześnie zdobyła dużą popularność grając w pierwszych polskich filmach powojennych; zadebiutowała epizodem ulicznym w "Zakazanych piosenkach" (1946). Grała także m.in. w "Ostatnim etapie" (reż. Wanda Jakubowska, 1947) i "Skarbie" (reż. Leonard Buczkowski, 1948). Janowską można było oglądać również w m.in. "Ślepym torze" (1947), "Samsonie" (1961), "Dzięciole" (1970), "Dulskich" (1975), "Rozmowach kontrolowanych" (1990), "Feminie" (1991). W 2008 roku zagrała w filmie "Niezawodny system", rok później w "Ostatniej akcji".

Alina Janowska współpracowała z STS-em. Gdy w październiku 1961 r. na udział w kabarecie namawiali ją Jerzy Markuszewski i Wojciech Siemion przekonywali: "Alinko, ty nam nie odmówisz! Myśmy sobie ciebie wymyślili!" - jak wspominała w książce "Jam jest Alina, czyli Janowska Story" Dariusza Michalskiego.

Ogromną popularność przyniosła jej w połowie lat 60. rola w serialu "Wojna domowa" Jerzego Gruzy, w którym zagrała Irenę Kamińską. Janowska wystąpiła także w innych serialach - "Czterdziestolatek", "Stawka większa niż życie", "Lalka". Można ją było też oglądać w serialu "Złotopolscy", w którym grała apodyktyczną Eleonorę Gabriel.

Alina Janowska chętnie udzielała się społecznie; dzięki determinacji artystki na warszawskim Żoliborzu powstało Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom "Gniazdo" organizujące zajęcia pozalekcyjne. Przez wiele lat Janowska uczestniczyła także w listopadowych kwestach na warszawskich Powązkach. Była Kawalerem Orderu Uśmiechu. Została uhonorowana m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznaką "Za zasługi dla Warszawy", Prometeuszem - Nagrodą Artystyczną Polskiej Estrady za szczególne osiągnięcia dla sztuki estradowej.

"Nie chcę już opowiadać ludziom o swojej martyrologii, że siedziałam w więzieniu, że cierpiałam, że byłam przerażona. Chcę im powiedzieć, że życie bez miłości jest nic nie warte. Bez miłości do dziecka, małżeńskiej, koleżeńskiej, miłości kochanków. Trzeba mieć siłę, żeby wykrzesać w sobie miłość do bliźniego i to nie tylko do tego, który też ci ją okazuje. Ale także do tego, który jest np. wrogo nastawiony. To jest wielka sztuka, żeby się nie zniechęcić i nie machnąć wówczas ręką. Nie można zostawiać za sobą niewyczyszczonych spraw międzyludzkich" - mówiła Janowska w wywiadzie dla "Życia Warszawy" z 2003 r.

Prywatnie Alina Janowska była żoną Andrzeja Boreckiego, z którym ma córkę Agatę (ur. 1957). W 1963 r. wyszła za architekta i szermierza Wojciecha Zabłockiego, mieli dwoje dzieci: syna Michała i córkę Katarzynę.

Alina Janowska cierpiała na chorobę Alzheimera. Ostatni raz pojawiła się publicznie w marcu 2013 r. podczas 34. Przeglądu Piosenki Aktorskiej, kiedy świętowała swój jubileusz pracy artystycznej. (PAP)

Abonament

Kultura

Prezentacja po renowacji fortepianu Zygmunta NoskowskiegoPrawie 130-letni fortepian Zygmunta Noskowskiego będzie można zobaczyć i usłyszeć w ten weekend w Pałacu Starym w Ostromecku. W sobotę o godz. 17:00 odsłonięty zostanie instrument "Krall and Seidler" pochodzący z około 1890 r. Fortepian został podarowany kompozytorowi przez polski naród na 25-lecie pracy twórczej. W 1979 r. został kupiony od synowej kompoz ... Dolores ONie żyje wokalistka The Cranberries, Dolores O'RiordanDolores O'Riordan, wokalistka irlandzkiego zespołu rockowego The Cranberries zmarła nagle w wieku 46 lat w trakcie nagrywania nowego albumu w Londynie - podała agentka artystki. Przyczyna śmierci artystki nie została na razie ujawniona. Członkowie rodziny O'Riordan są "zdruzgotani wiadomością" i proszą o uszanowanie ich prywatności - napisała w oświadczeni ... Toruński Teatr W.Horzycy dla jeszcze szerszej grupy odbiorcówBajkodanie , "Krzyżacy" z angielskimi napisami oraz "Nieskończona historia" dostępna dla osób z dysfunkcjami wzroku – od stycznia Teatr W.Horzycy w Toruniu jeszcze bardziej otwarty na szerokie grono odbiorców. A to za sprawą nowych projektów realizowanych przez zespół. Toruński Teatr W.Horzycy powitał nas w nowym roku premierowym spektaklem "Mulholland Dri ... Koncerty Karnawałowe studentów Akademii MuzycznejPrawdziwy maraton - dwa koncerty karnawałowe, jednego dnia. Wybrani studenci Akademii Muzycznej w Bydgoszczy zaprezentują się w Filharmonii Pomorskiej. O godzinie 16.00 i 19.00 wystąpią: Daria Barszczyk, Anna Federowicz i Weronika Kober - sopran, Marcin Skibiński - tenor, Konrad Nowakowski, Jan Mikołaj Wieremiejczuk - klarnet, Ewelina Dudzik - fortepian i ... Ogólnopolski konkurs fotograficznego "Śladami Leona Wyczółkowskiego"Ludzie - byli motywem przewodnim w 11. edycji Ogólnopolskiego konkursu fotograficznego "Śladami Leona Wyczółkowskiego". W tym roku do wystawy zakwalifikowano 106 osób i 206 zdjęć. Autorzy nadesłanych prac pochodzą z naszego regionu, ale także z Poznania, Warszawy, Rzeszowa, Wrocławia czy Krakowa "W tym roku przeważały portrety" - mówi nam szefowa dział ... Nowe wystawy w toruńskiej WozowniKomentują otaczającą nas rzeczywistość i odnoszą się do problemu uchodźców oraz migracji. W toruńskiej galerii Wozownia otwarte zostały nowe wystawy. "Patchwork" i "Security" to prezentacje obrazów, dla których inspiracją stały się zdjęcia, które pojawiły się w prasie. Artyści swoich pracach symbolicznie wykorzystali różne niezwykle wymowne detale. Dla Daw ... Jack Black i Jenny Slate w filmie "Król Polki". Fot. imdb.comFilmowa historia "Króla Polki" rodem z BydgoszczyW serwisie internetowym Netflix dostępny jest już film fabularny opowiadający historię urodzonego w Bydgoszczy polskiego imigranta Jana Lewandowskiego, który za oceanem zrobił karierę jako Jan Lewan i nazywany był "Królem Polki". Jan Lewandowski przez 17 lat grał w hotelach i kasynach obecnego prezydenta Stanów Zjednoczonych, Donalda Trumpa. Jego kariera s ... Od piątku wystawa World Press Photo w toruńskim CSW80 tysięcy zdjęć ze 125 krajów walczyło o miano najlepszego. Ostatecznie jury nagrodziło 45 fotografów z 25 krajów. Od jutra w toruńskim Centrum Sztuki Współczesnej oglądać można będzie 60. odsłonę World Press Photo. Wśród zdjęć także to najlepsze wykonane przez tureckiego fotografa Burhana Ozbilicia. Fotografia ilustruje momenty po zastrzeleniu rosyjskieg ... Rozpoczął się remont pałacu Dąmbskich w ToruniuW zabytkowym budynku przy ul.Żeglarskiej ma swoją siedzibę Kujawsko-Pomorski Impresaryjny Teatr Muzyczny. Dziś obiekt został oficjalnie przekazany wykonawcy robót. Jak przyznaje dyrektor teatru Anna Wołek po remoncie to miejsce zmieni się nie do poznania. Remont będzie kosztował 15,5 mln zł Program edukacyjno-promocyjny w muzeum w Toruniu"Dotknij historii" w toruńskim Muzeum Okręgowym 16 stycznia startuje program edukacyjno-promocyjny. W ofercie adresowanej do grup zorganizowanych w wieku przedszkolnym i szkolnym znalazło się 15 tematów lekcji historycznych. "Lekcji wyjątkowych" - zapewniają Magda Sokołowska z działu edukacji oraz Marek Rubnikowicz dyrektor Muzeum Okręgowego w Toruniu.
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę