Niedziela, 23 września 2018 r.   Imieniny: Tekli, Bogusława, Linusa
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
2018-07-11, 09:33 Polska Agencja Prasowa/Daria Porycka

Polski rząd na uchodźstwie uczestniczył w negocjacjach ws. ewakuacji 300 tys. Żydów z Europy

Polski rząd na uchodźstwie brał udział w 1944 roku w negocjowaniu 20 mln franków łapówki dla Heinricha Himmlera w zamian za uwolnienie 300 tys. pozostających przy życiu Żydów z całej Europy - wynika z dokumentów archiwalnych, do których dotarła PAP.
"Po pertraktacjach z Himmlerem, nasz przedstawiciel donosi, że za 20 milionów franków można by ewakuować do państw neutralnych 300.000 Żydów partiami po 15.000 osób miesięcznie" – czytamy w depeszy wysłanej w listopadzie 1944 roku z poselstwa polskiego w Bernie do ambasady RP w Waszyngtonie.

Autorem depeszy skierowanej do Unii Rabinów Ortodoksyjnych jest Isaac Sternbuch, przywódca żydowskiego komitetu Vaad Hatzalah, którego organizacja podjęła pod koniec 1944 roku próbę wykupu Żydów.

W bezpośrednich negocjacjach wspierał ją najprawdopodobniej Jean-Marie Musy, były prezydent Szwajcarii, który prywatnie znał Himmlera sprzed wojny.

Negocjacje te były już w znacznym stopniu opisane przez historyków. Zajmował się nimi między innymi kanadyjski badacz Max Wallace w nieprzetłumaczonej na język polski książce "In The Name of Humanity: The Secret Deal to End the Holocaust".

Jak twierdzi Wallace, to właśnie w fakcie prowadzenia owych tajnych rozmów można szukać przyczyn zatrzymania komór gazowych i krematoriów w Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Jednak w materiałach historycznych, które do tej pory się ukazały na ten temat, wątek polski traktowany był najczęściej jako drugorzędny. Tymczasem depesza nr 102 z 21 listopada 1944 roku, do której dotarła PAP, pokazuje, że to polska dyplomacja była przekaźnikiem najbardziej poufnej informacji o negocjacjach między Himmlerem a środowiskiem amerykańskich Żydów, umożliwiając zbieranie pieniędzy na łapówkę dla Reichsfuehrera.

"Pieniądze deponowalibyśmy w banku szwajcarskim też ratami po milion franków po ewakuacji odnośnej grupy. Projekt w zasadzie przyjęliśmy; zaznaczamy, że nasz przedstawiciel jest osobistością bardzo poważną i wpływową" - pisał w depeszy nr 102 Isaac Sternbuch. PAP dotarła także do innych depesz dotyczących negocjacji z Himmlerem i udziału w nich strony polskiej.

W jednej z nich znajduje się informacja, że Reichsfuehrer w ramach negocjacji obiecał wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach zagłady.

"(…) p. Sternbuch donosi telegraficznie za pośrednictwem poselstwa R.P. w Bernie, iż delegat Panów przywiózł z Berlina propozycję złożenia większej sumy na stopniową ewakuację wszystkich Żydów z Niemiec. Na razie obiecano wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach, z tym, że pertraktacje są w toku i p. Sternbuch zapowiada nadesłanie wkrótce szczegółów akcji. Na interwencję przeprowadzoną za pośrednictwem nuncjatury w Bernie rząd niemiecki potwierdził to samo Watykanowi. Zgodził się ponadto poddać kontroli Międzynarodowego Czerwonego Krzyża obozy na Górnym Śląsku" – napisano w depeszy MSZ z 23 listopada 1944 r. Dokument opatrzono klauzulą "tajne".

Heinrich Himmler po I wojnie światowej związał się z kierowaną przez Hitlera Narodowosocjalistyczną Niemiecką Partią Robotniczą (NSDAP). Uczestniczył w nieudanym puczu nazistów 9 listopada 1923 roku w Monachium. Był twórcą, a potem szefem SS - oddziałów stanowiących gwardię przyboczną Hitlera odpowiedzialną za największe zbrodnie III Rzeszy. Po zdobyciu przez narodowych socjalistów władzy w 1933 roku, kierował całym aparatem policyjnym III Rzeszy, odpowiadając za zbrodnie na terenach okupowanych przez Niemców, w tym za Holokaust. Od 1943 roku kierował MSW. Popełnił samobójstwo po aresztowaniu przez Amerykanów w maju 1945 roku.

Małżeństwo Isaac i Recha Sternbuchowie, liderzy Vaad Hatzalah, uważani są za jednych z największych żydowskich bohaterów akcji ratowania ofiar Zagłady. Po wojnie docenili oni również rolę polskiego posła (ambasadora) w Bernie Aleksandra Ładosia i udostępnienie przez niego szyfrów. "Bez ambasadora Ładosia nie uratowałby się prawie nikt" - pisała o nim Recha Sternbuch.(PAP)

Kraj - świat

2018-09-23, godz. 10:42 43. FPFF: Jerzy Skolimowski odebrał Platynowe Lwy - nagrodę za całokształt twórczości Niech żyje wolność w polskim kinie - podkreślił Jerzy Skolimowski, laureat nagród w Wenecji, Berlinie i Cannes, odbierając Platynowe Lwy, nagrodę za całokszta ... » więcej 2018-09-22, godz. 12:02 Związkowcy z ZNP żądają podwyżki i dymisji minister edukacji Zwiększenia nakładów na edukację, w tym podwyżek o 1000 zł dla nauczycieli oraz dymisji minister edukacji narodowej Anny Zalewskiej domagają się uczestnicy og ... » więcej 2018-09-21, godz. 12:39 Rozpoczął się XI Zjazd Gnieźnieński "Europa ludzi wolnych" Pod hasłem 'Europa ludzi wolnych. Inspirująca moc chrześcijaństwa' rozpoczął się w piątek w Gnieźnie (Wielkopolskie) XI Zjazd Gnieźnieński. Wydarzenie z udzia ... » więcej 2018-09-21, godz. 08:19 Szef MON: Jesteśmy gotowi do udziału finansowego w budowie bazy USA w Polsce Jesteśmy gotowi do udziału finansowego w budowie bazy USA w Polsce - powiedział w czwartek szef MON Mariusz Błaszczak. Wyjaśnił, że to infrastruktura, która b ... » więcej 2018-09-20, godz. 20:08 May: plan brytyjskiego rządu ws. Brexitu "jedyną poważną" propozycją Brytyjska premier Theresa May powiedziała w czwartek, że plan jej rządu dotyczący umowy z UE ws. Brexitu jest 'jedyną poważną i wiarygodną' propozycją. Wcześn ... » więcej 2018-09-20, godz. 17:53 Zaczęła się akcja policji i Kościołów zachęcająca do noszenia odblasków Do bezpiecznej jazdy i noszenia przez pieszych na drogach elementów odblaskowych zachęcają w ramach akcji 'Świeć przykładem' Policja, Sekretariat Konferencji ... » więcej 2018-09-20, godz. 15:42 Premier: podtrzymaliśmy stanowisko, że przyjmowanie uchodźców jest dobrowolne Podczas nieformalnego szczytu UE podtrzymaliśmy stanowisko, że przyjmowanie uchodźców jest na zasadzie dobrowolności; to kwestia bezpieczeństwa i ochrony gran ... » więcej 2018-09-19, godz. 10:46 Korea Płn. zgodziła się podjąć kroki do denuklearyzacji Przywódca Korei Płn. Kim Dzong Un zgodził się podjąć dodatkowe kroki do denuklearyzacji Półwyspu Koreańskiego, jeśli USA okażą wzajemność - wynika ze wspólneg ... » więcej 2018-09-18, godz. 20:43 Deklaracja po spotkaniu prezydentów USA i Polski Stany Zjednoczone i Polska zwiększą współpracę w zakresie obronności oraz energetyki. To najważniejsze przesłanie wspólnej deklaracji o strategicznym partners ... » więcej 2018-09-17, godz. 19:55 Premier upamiętnił ofiary sowieckiej agresji na Polskę w 1939 r. Premier Mateusz Morawiecki wraz z szefem KPRM Michałem Dworczykiem i b. ministrem obrony narodowej Antonim Macierewiczem złożyli wieniec przed warszawskim Pom ... » więcej
1234567