Środa, 21 sierpnia 2019 r.   Imieniny: Joanny, Kazimiery, Piusa
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
2018-07-11, 09:33 Polska Agencja Prasowa/Daria Porycka

Polski rząd na uchodźstwie uczestniczył w negocjacjach ws. ewakuacji 300 tys. Żydów z Europy

Polski rząd na uchodźstwie brał udział w 1944 roku w negocjowaniu 20 mln franków łapówki dla Heinricha Himmlera w zamian za uwolnienie 300 tys. pozostających przy życiu Żydów z całej Europy - wynika z dokumentów archiwalnych, do których dotarła PAP.
"Po pertraktacjach z Himmlerem, nasz przedstawiciel donosi, że za 20 milionów franków można by ewakuować do państw neutralnych 300.000 Żydów partiami po 15.000 osób miesięcznie" – czytamy w depeszy wysłanej w listopadzie 1944 roku z poselstwa polskiego w Bernie do ambasady RP w Waszyngtonie.

Autorem depeszy skierowanej do Unii Rabinów Ortodoksyjnych jest Isaac Sternbuch, przywódca żydowskiego komitetu Vaad Hatzalah, którego organizacja podjęła pod koniec 1944 roku próbę wykupu Żydów.

W bezpośrednich negocjacjach wspierał ją najprawdopodobniej Jean-Marie Musy, były prezydent Szwajcarii, który prywatnie znał Himmlera sprzed wojny.

Negocjacje te były już w znacznym stopniu opisane przez historyków. Zajmował się nimi między innymi kanadyjski badacz Max Wallace w nieprzetłumaczonej na język polski książce "In The Name of Humanity: The Secret Deal to End the Holocaust".

Jak twierdzi Wallace, to właśnie w fakcie prowadzenia owych tajnych rozmów można szukać przyczyn zatrzymania komór gazowych i krematoriów w Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Jednak w materiałach historycznych, które do tej pory się ukazały na ten temat, wątek polski traktowany był najczęściej jako drugorzędny. Tymczasem depesza nr 102 z 21 listopada 1944 roku, do której dotarła PAP, pokazuje, że to polska dyplomacja była przekaźnikiem najbardziej poufnej informacji o negocjacjach między Himmlerem a środowiskiem amerykańskich Żydów, umożliwiając zbieranie pieniędzy na łapówkę dla Reichsfuehrera.

"Pieniądze deponowalibyśmy w banku szwajcarskim też ratami po milion franków po ewakuacji odnośnej grupy. Projekt w zasadzie przyjęliśmy; zaznaczamy, że nasz przedstawiciel jest osobistością bardzo poważną i wpływową" - pisał w depeszy nr 102 Isaac Sternbuch. PAP dotarła także do innych depesz dotyczących negocjacji z Himmlerem i udziału w nich strony polskiej.

W jednej z nich znajduje się informacja, że Reichsfuehrer w ramach negocjacji obiecał wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach zagłady.

"(…) p. Sternbuch donosi telegraficznie za pośrednictwem poselstwa R.P. w Bernie, iż delegat Panów przywiózł z Berlina propozycję złożenia większej sumy na stopniową ewakuację wszystkich Żydów z Niemiec. Na razie obiecano wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach, z tym, że pertraktacje są w toku i p. Sternbuch zapowiada nadesłanie wkrótce szczegółów akcji. Na interwencję przeprowadzoną za pośrednictwem nuncjatury w Bernie rząd niemiecki potwierdził to samo Watykanowi. Zgodził się ponadto poddać kontroli Międzynarodowego Czerwonego Krzyża obozy na Górnym Śląsku" – napisano w depeszy MSZ z 23 listopada 1944 r. Dokument opatrzono klauzulą "tajne".

Heinrich Himmler po I wojnie światowej związał się z kierowaną przez Hitlera Narodowosocjalistyczną Niemiecką Partią Robotniczą (NSDAP). Uczestniczył w nieudanym puczu nazistów 9 listopada 1923 roku w Monachium. Był twórcą, a potem szefem SS - oddziałów stanowiących gwardię przyboczną Hitlera odpowiedzialną za największe zbrodnie III Rzeszy. Po zdobyciu przez narodowych socjalistów władzy w 1933 roku, kierował całym aparatem policyjnym III Rzeszy, odpowiadając za zbrodnie na terenach okupowanych przez Niemców, w tym za Holokaust. Od 1943 roku kierował MSW. Popełnił samobójstwo po aresztowaniu przez Amerykanów w maju 1945 roku.

Małżeństwo Isaac i Recha Sternbuchowie, liderzy Vaad Hatzalah, uważani są za jednych z największych żydowskich bohaterów akcji ratowania ofiar Zagłady. Po wojnie docenili oni również rolę polskiego posła (ambasadora) w Bernie Aleksandra Ładosia i udostępnienie przez niego szyfrów. "Bez ambasadora Ładosia nie uratowałby się prawie nikt" - pisała o nim Recha Sternbuch.(PAP)

Kraj - świat

2019-08-01, godz. 11:21 CBA zatrzymało byłego wiceministra środowiska i biznesmena z Włocławka Na polecenie prokuratury Centralne Biuro Antykorupcyjne zatrzymało w czwartek dwie osoby - wiceministra środowiska w latach 2014-15 Janusza O. i biznesmena z ... » więcej 2019-08-01, godz. 09:00 Donald Trump odwiedzi Polskę i Danię Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump z małżonką Melanią Trump złoży wizyty w Polsce i Danii w dniach od 31 sierpnia do 3 września - poinformował w komu ... » więcej 2019-07-31, godz. 14:18 Archeolodzy znaleźli skarb ukryty w zabytkowym kościele w Barczewie [zdjęcia] Pod posadzką kościoła p.w. św. Andrzeja Apostoła w Barczewie na Warmii archeolodzy odkryli skarb złożony z około tysiąca srebrnych monet, pochodzących prawdop ... » więcej 2019-07-30, godz. 23:34 Koalicja Obywatelska zaprezentowała „jedynki” list wyborczych do Sejmu; w regionie Brejza i Lenz Dziennikarz sportowy Tomasz Zimoch, b. szef MSZ Bartłomiej Sienkiewicz, b. wiceszef MSZ Paweł Kowal, prezydent Rzeszowa Tadeusz Ferenc, pediatra dr Riad Haida ... » więcej 2019-07-30, godz. 13:54 Ołdakowski: pamięć o Powstaniu Warszawskim stała się jednym ze źródeł wolnej Polski - 1 sierpnia 1944 r. wy - powstańcy warszawscy - stanęliście do boju nie tylko o Warszawę, ale i o niepodległą Rzeczpospolitą. Przez 63 dni walczyliście o każ ... » więcej 2019-07-29, godz. 18:21 Bez aresztu dla znanego dziennikarza Kamila Durczoka Nie będzie aresztu dla znanego dziennikarza Kamila Durczoka, podejrzanego m.in. o sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy w ruchu lądowym, kt ... » więcej 2019-07-28, godz. 18:29 Wniosek o areszt dla znanego dziennikarza Kamila D. Prokuratura Rejonowa w Piotrkowie Trybunalskim skierowała do sądu wniosek o areszt dla znanego dziennikarza telewizyjnego Kamila D. Wcześniej postawiła mu zar ... » więcej 2019-07-28, godz. 16:46 Podczas protestów w Moskwie zatrzymano 1373 osoby W czasie sobotniej pokojowej demonstracji poparcia dla kandydatów opozycji w wyborach do władz Moskwy policja zatrzymała w stolicy Rosji 1373 osoby, 77 został ... » więcej 2019-07-27, godz. 08:12 IMGW: niski poziom wody w rzekach w całym kraju W całej Polsce jest bardzo zła sytuacja, jeśli chodzi o niski poziom wody w rzekach. Będzie się ona pogarszała lawinowo w ciągu najbliższych dni ze względu na ... » więcej 2019-07-26, godz. 19:24 Marszałek Sejmu pokryje koszty przelotu członków rodziny - Wszystkie przeloty marszałka Sejmu Marka Kuchcińskiego rządowymi samolotami były związane z obowiązkami służbowymi; marszałek zdecydował o pokryciu kosztów ... » więcej
1234567