Sobota, 18 stycznia 2020 r.   Imieniny: Piotra, Małgorzaty
Polskie Radio PiK » Nauka i technologie
2018-09-23, 10:55 Polska Agencja Prasowa

Polscy archeolodzy odkryli w Bułgarii bogate groby z okresu rzymskiego

Świetnie zachowane groby z okresu rzymskiego odkryli polscy archeolodzy w okolicy obozu legionowego Novae (k. Swisztow) w Bułgarii. Fot. Pixabay
Świetnie zachowane groby z okresu rzymskiego odkryli polscy archeolodzy w okolicy obozu legionowego Novae (k. Swisztow) w Bułgarii. Fot. Pixabay
Bogate, świetnie zachowane groby z okresu rzymskiego, czyli sprzed ok. 1800 lat, odkryli polscy archeolodzy w czasie wykopalisk w okolicy obozu legionowego Novae (k. Swisztow) w Bułgarii. To rzadkie i niespodziewane odkrycie na terenie Bałkanów - uważają odkrywcy.
"W odkrytych przez nas grobach pochowano prawdopodobnie ludzi związanych z legionem rzymskim – być może nawet żołnierzy. Wskazują na to metalowe elementy ubioru. Co ciekawe, wśród darów grobowych znalazły się dzbanki z winem – zachowanym wewnątrz w postaci osadu na ściankach" - powiedziała PAP kierowniczka wykopalisk w Novae dr hab. Agnieszka Tomas z Instytutu Archeologii UW, która dokonała odkrycia wraz ze swoim zespołem w sierpniu.

W grobach były też ceramiczne lampy, a nawet zachowane elementy ubioru, m.in. metalowe elementy pasów i butów wojskowych - sprzączki czy nity. Te jednak przetrwały w słabym stanie, bo były strawione ogniem w czasie ceremonii palenia zwłok.

Archeolodzy natknęli się co prawda tylko na dwa groby, ale w ich ocenie to ważne i rzadkie znalezisko. "Z okresu rzymskiego są to pierwsze zachowane w takim stanie groby na tym terenie" - podkreśla Tomas. Do tej pory archeologom zgłaszano podobne znaleziska na tym obszarze dokonywane przypadkowo lub przez nielegalnych poszukiwaczy. W Novae uśmiechnęło się do nich szczęście - groby nie dość, że zachowały się niemal nienaruszone przez blisko 2 tys. lat, to jeszcze nie dotarli do nich wcześniej współcześni rabusie. Badacze mogli więc opracować pełną dokumentację znaleziska. Teraz liczą na to, że znajdą kolejne pochówki w czasie prac zaplanowanych na przyszły rok.

Ze wstępnych analiz wynika, że w obu grobach spoczęli mężczyźni. W jednym przypadku, gdzie kości były mniej zniszczone, antropolog wstępnie ustaliła, że była to raczej młoda osoba. Oba ciała spalono w innym miejscu, a szczątki złożono do drewnianych skrzyń, z których do dziś zachowały się tylko żelazne gwoździe. O tym, że są to mężczyźni przekonało archeologów również wyposażenie, m.in. monety z wizerunkami cesarzy rzymskich. Kierowniczka wykopalisk dodaje, że w kobiecych grobach umieszczano z reguły monety, na których znajdowały się postaci żeńskie.

"Na drogę w zaświaty dawano monetę, ponieważ wierzono, że zmarłego czeka przeprawa przez rzekę, a przewoźnik będzie chciał za to zapłaty" - wyjaśnia Tomas.

Archeolog przypomina, że legioniści rzymscy pochodzili z różnych obszarów Imperium. Dlatego obrządek, w jakim byli grzebani, był bardzo urozmaicony - nie zawsze było to ciałopalenie.

"Co ciekawe, rytuał spalenia, w przypadku odkrytych przez nas w Novae grobów, ponowiono być może już w samej komorze grobowej. Spopielone zwłoki wraz z kilkunastoma darami grobowymi przykryto wielkimi ceramicznymi płytami, tworząc tym samym konstrukcję przypominającą dwuspadowy dach" - opisuje kierowniczka wykopalisk.

Odkryte przez Polaków groby znajdują się na terenie pozostałości cywilnego osiedla położonego na wschód od rzymskiego obozu legionowego w Novae w dzisiejszej północnej Bułgarii. Na rozpoznanie tego rejonu archeolodzy otrzymali dofinansowanie z Narodowego Centrum Nauki.

"To, że wojska rzymskie stacjonowały w obozach i fortach położonych w całym Imperium jest faktem powszechnie znanym. Nie wszyscy jednak zdają sobie sprawę z tego, że wokół obozów i fortów istniały rozległe osiedla zamieszkałe przez ludność cywilną - one są celem naszych badań" - opowiada Tomas. Jak opisuje, mieszkali w nich handlarze, usługodawcy, ale także rodziny wojskowych i weterani. Były miejscem krzyżowania się kultur, języków, tradycji, miejscem współżycia różnych grup społecznych. W drugiej połowie III w., kiedy nasiliły się najazdy barbarzyńców, a Imperium Rzymskie przeżywało kryzys, obozy stały się schronieniem dla ludności cywilnej, a z czasem przekształciły się w miasta późnoantyczne.

Ekspedycja dr hab. Tomas to jedna z trzech polskich misji działających w Novae. Pozostałe to ekspedycja Ośrodka Badań nad Antykiem Europy Południowo-Wschodniej UW kierowana przez prof. Piotra Dyczka i ekspedycja Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu, której przewodzi dr Elena Klenina. Oprócz Polaków, w tym miejscu prowadzą badania archeolodzy bułgarscy pod kierunkiem prof. Evgenii Genczewej.(PAP)

Nauka i technologie

2018-06-15, godz. 10:25 PE na finiszu prac ws. wywołującego emocje prawa dotyczącego internetu Czy serwisy internetowe powinny weryfikować, co zamieszczają ich użytkownicy? Gdzie powinna kończyć się kontrola? Czy trzeba bardziej chronić twórców? - na te ... » więcej 2018-06-14, godz. 19:08 PE chce wzmocnienia obrony cybernetycznej w UE i jej współpracy z NATO Konieczność zdecydowanej reakcji UE na ataki cybernetyczne Rosji, Chin i Korei Północnej, utworzenie europejskiego zespołu szybkiego reagowania w dziedzinie c ... » więcej 2018-06-14, godz. 13:31 Poczta Polska oraz NCBR będą współpracować przy projekcie auta elektrycznego Poczta Polska oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju będą współpracować na rzecz rozwoju elektromobilności w Polsce. Jednym z efektów ma być opracowanie projek ... » więcej 2018-06-12, godz. 15:32 COI: Działają serwisy e-PUAP, cepik.gov.pl, pz.gov.pl i obywatel.gov.pl We wtorek po południu zaczęły działać serwisy: e-PUAP, pz.gov.pl, cepik.gov.pl, obywatel.gov.pl - powiedział rzecznik prasowy Centralnego Ośrodka Informatyki ... » więcej 2018-06-12, godz. 11:04 Ministerstwo Cyfryzacji: mamy od rana awarię Systemu Rejestrów Państwowych Mamy awarię Systemu Rejestrów Państwowych; oznacza to, że nie można korzystać z takich serwisów jak e-puap czy obywatel.gov.pl. - poinformował PAP Karol Many ... » więcej 2018-06-11, godz. 12:36 Naukowcy badają mechanizmy rozprzestrzeniania się wirusa ASF Zależności pomiędzy strukturą populacji dzika, mobilnością tego gatunku oraz wysoką zjadliwością wirusa ASF mogą wpływać na wolne tempo rozprzestrzeniania się ... » więcej 2018-05-22, godz. 19:03 Zuckerberg: za słabo chroniliśmy użytkowników Facebooka; jest mi przykro Zrobiliśmy za mało, by chronić użytkowników Facebooka - powiedział w Parlamencie Europejskim w Brukseli szef Facebooka Mark Zuckerberg. Jak dodał, ponosi za t ... » więcej 2018-05-22, godz. 09:49 Tajani: wysłuchanie szefa Facebooka w PE z transmisją online Planowane początkowo jako spotkanie za zamkniętymi drzwiami wysłuchanie w Parlamencie Europejskim szefa Facebooka Marka Zuckerberga będzie transmitowane w int ... » więcej 2018-05-22, godz. 07:41 Łódzki wynalazek pomoże usuwać zanieczyszczenia fosforanowe z wody 'BioKer' to opracowane na Uniwersytecie Łódzkim lekkie kruszywo otoczone biopolimerem, dzięki któremu można usuwać zanieczyszczenia fosforanowe ze środowiska ... » więcej 2018-05-17, godz. 10:27 Z lotniska w Apulii będzie można polecieć w kosmos Z lotniska koło Tarentu w Apulii, na południu Włoch, będzie można polecieć w kosmos. To pierwsze lotnisko we Włoszech, które ma obsługiwać także loty suborbit ... » więcej
78910111213