Wtorek, 25 września 2018 r.   Imieniny: Aurelii, Władysława, Kleofasa
Polskie Radio PiK » Nauka i technologie
2018-05-07, 08:29 Polska Agencja Prasowa

Planetoida 'Oumuamua... koziołkuje w przestrzeni kosmicznej

Planetoida 'Oumuamua nie wiruje ruchem prostym, a raczej "koziołkuje" w przestrzeni kosmicznej - wynika z obserwacji przeprowadzonych pod kierunkiem astronomów z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Rezultaty badań ukazały się w najnowszym numerze pisma "Nature Astronomy".
‘Oumuamua to pierwsze znane nauce ciało kosmiczne, które dotarło do Układu Słonecznego z przestrzeni międzygwiazdowej, gdzie trafiło wyrzucone ze swojego macierzystego układu planetarnego. To unikalne ciało zostało odkryte przez teleskop Pan-STARRS w dniu 19 października 2017 roku i niemal od razu stało się naukową sensacją.

Z tej okazji postanowił skorzystać zespół naukowców kierowany przez pracowników Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jak informuje UJ w przesłanej PAP informacji prasowej, na swoje badania otrzymali oni 12 godzin czasu obserwacyjnego na teleskopie Gemini North na Hawajach – jednym z największych i najbardziej zaawansowanych instrumentów astronomicznych na Ziemi. Ten przydział czasu okazał się najdłuższym przeznaczonym na badania ‘Oumuamua na teleskopie tej klasy.

"Przełożyło się to w prosty sposób na najliczniejszy i najwyższej jakości materiał obserwacyjny" – podkreśla cytowany w informacji prasowej współautor badań, Michał Drahus z Obserwatorium Astronomicznego UJ.

W ciągu dwóch nocy obserwacji naukowcy wykonali ponad 400 precyzyjnych zdjęć obiektu. Pojedyncze zdjęcia wykorzystali do monitorowania zmian blasku ‘Oumuamua. Zmiany takie pojawiają się w sposób naturalny, kiedy obiekt o nieregularnym kształcie – wirując wokół własnej osi – odbija stale zmieniającą się ilość światła słonecznego.

"Już podczas prowadzenia obserwacji zauważyliśmy, że ‘Oumuamua zmienia jasność w bardzo dużym zakresie. Jednak dopiero dokładne pomiary pozwoliły nam poznać prawdziwą skalę tego zjawiska" – powiedział Guzik. Naukowcy odkryli, że jasność ‘Oumuamua zmieniała się aż jedenastokrotnie podczas trwania pełnego obrotu, co jest wartością większą, niż dotychczas przyjmowano i niespotykaną wśród ciał Układu Słonecznego.

Bardzo dobra jakość materiału obserwacyjnego pozwoliła uchwycić brak dokładnej powtarzalności zmian blasku pomiędzy kolejnymi obrotami ciała. "Po wykluczeniu innych możliwości doszliśmy do wniosku, że ‘Oumuamua nie wiruje ruchem prostym, ale raczej +koziołkuje+ w przestrzeni kosmicznej" – stwierdza w komunikacie Michał Drahus. "Stan ten może się utrzymywać przez setki milionów czy nawet miliardy lat i świadczy najprawdopodobniej o pradawnej kolizji, do której doszło w macierzystym układzie planetarnym planetoidy" – dodaje.

‘Oumuamua przekazuje nam więc wiadomość o tym, że kolizje w pozasłonecznych układach planetarnych mogą być całkiem powszechne - podobnie jak miało to miejsce u zarania Układu Słonecznego.

Interpretacja otrzymanych danych, jak podkreślają w komunikacie prasowym naukowcy, nie była łatwym zadaniem. Z pomocą przyszło im zaawansowane modelowanie komputerowe, przeprowadzone przez Wacława Waniaka z Obserwatorium Astronomicznego UJ. Wykazały one m.in. że planetoida jest wydłużona - jednak nie tak bardzo, jak wynikało to z wcześniejszych, uproszczonych obliczeń. Zespół ustalił również, że doba na ‘Oumuamua trwa około 7,5 godziny, równoważny rozmiar wynosi zaledwie 150 metrów, a gęstość – wbrew wcześniejszym ustaleniom innych zespołów – może nie różnić się od typowej gęstości planetoid w Układzie Słonecznym.

Z kolei po złożeniu wykonanych zdjęć naukowcom udało się skonstruować najdokładniejszy obraz bezpośredniej okolicy ‘Oumuamua . Ukazał on kompletny brak charakterystycznego dla komet warkocza i otoczki, dostarczając tym samym najmocniejszego dowodu na to, że ‘Oumuamua jest fizycznie planetoidą. "Wynik ten jest bardzo ważny, ponieważ spodziewano się, że odkrywane obiekty międzygwiazdowe będą w przeważającej większości kometami – tymczasem górą mogą być planetoidy" – wyjaśnia cytowany w komunikacie Piotr Guzik, doktorant w Obserwatorium Astronomicznym UJ i drugi z głównych autorów pracy.(PAP)

Nauka i technologie

2018-09-23, godz. 10:55 Polscy archeolodzy odkryli w Bułgarii bogate groby z okresu rzymskiego Bogate, świetnie zachowane groby z okresu rzymskiego, czyli sprzed ok. 1800 lat, odkryli polscy archeolodzy w czasie wykopalisk w okolicy obozu legionowego No ... » więcej 2018-09-20, godz. 13:23 Gowin: astronomia będzie osobną dyscypliną nauki W czwartek(20.09) szef resortu nauki Jarosław Gowin podpisał rozporządzenie dot. dyscyplin nauki i sztuki. Przewiduje ono, że będą 44 dyscypliny naukowe i 3 a ... » więcej 2018-09-12, godz. 12:33 Maszyna szyfrująca Enigma trafi do Muzeum Historii Polski Oryginalna niemiecka maszyna szyfrująca Enigma, której kod złamali polscy matematycy zostanie zakupiona i trafi na wystawę stałą w Muzeum Historii Polski. Śro ... » więcej 2018-08-29, godz. 16:00 Sukces naukowców z UMK Dwa wynalazki stworzone przez naukowców z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika zdobyły nagrody podczas Międzynarodowych Targów Designu oraz Innowacyjności JIDE w J ... » więcej 2018-08-26, godz. 11:30 Pilotaż nowej sieci 5G zacznie się jeszcze w tym roku w Łodzi Pilotaż nowej technologii, umożliwiający szybki rozwój polskiej gospodarki, zacznie się jeszcze w tym roku w Łodzi - zadeklarowała w czwartek minister przedsi ... » więcej 2018-08-21, godz. 08:49 Wrocławscy naukowcy pracują nad alternatywną dla GMO metodą modyfikacji roślin Wrocławscy naukowcy pracują nad stworzeniem alternatywnej dla GMO metody modyfikacji roślin. Metodami epigenetycznymi chcą wyhodować m.in. len dający większe ... » więcej 2018-08-21, godz. 08:48 Microsoft: nowe rosyjskie cyberataki przed wyborami do Kongresu USA Powiązana z władzami Rosji grupa hakerów próbowała 'zakłócić procesy demokratyczne' przed listopadowymi wyborami do Kongresu USA, tworząc fikcyjne domeny inte ... » więcej 2018-08-19, godz. 13:27 Egipt zaostrza kontrolę nad internetem Prezydent Egiptu Abd el-Fatah es-Sisi podpisał nowe prawo, które zaostrza kontrolę nad siecią - podał w niedzielę serwis BBC. Nowe 'przepisy o cyberbezpieczeń ... » więcej 2018-08-17, godz. 18:07 "Całkowicie chińska przeglądarka” korzysta z kodu projektu Google Twórca przeglądarki reklamowanej jako „opracowana w 100 proc. w Chinach” przyznał, że zbudowana jest ona na bazie projektu Google - podał w piątek hongkoński ... » więcej 2018-08-16, godz. 10:28 Chiny opracowują system satelitarny do nadzorowania Morza Południowochińskiego Chiny rozpoczęły prace nad systemem satelitarnym do obserwacji Morza Południowochińskiego, w tym przepływających nim statków - poinformowała w czwartek chińsk ... » więcej
1234567