duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Zmarła Alina Janowska

Polska Agencja Prasowa / Agata Szwedowicz

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński
W poniedziałek, w wieku 94 lat, zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska - poinformował PAP prezes ZASP Olgierd Łukaszewicz.
Alina Janowska urodziła się 16 kwietnia 1923 r. w Warszawie. Pochodziła z rodziny ziemiańskiej, ojciec, z wykształcenia inżynier rolnik, był adiutantem generała Józefa Dowbora-Muśnickiego. Matka, Marcelina Rymkiewiczówna, śpiewaczka operetkowa, porzuciła obiecującą karierę dla męża i rodziny. Pytana o to, dlaczego została aktorką, Alina Janowska odpowiadała, że po prostu się do tego nadawała. Wychowała się w rodzinie o artystycznych tradycjach. "Moja mama była aktorką i śpiewaczką, a tata doskonałym aktorem-amatorem i parodystą. Naśladował ludzi w sposób wręcz doskonały, gdziekolwiek gościliśmy, to jego talent ściągał z okolicy całą miejscową inteligencję - lekarzy, inżynierów i starostę. Układał wręcz całe etiudy o gościach, którzy u nas bywali, naśladował ich głos i sposób chodzenia" - wspominała Janowska w jednym z wywiadów.

Jej prywatne życie to - jak mówią przyjaciele artystki - gotowy scenariusz na film. "Alina mogłaby swym życiorysem wypełnić kilka innych" - powiedział o niej aktor i reżyser Andrzej Strzelecki. Podczas okupacji zaangażowała się w działalność konspiracyjną. Aresztowana przez Gestapo w nocy z 23 na 24 kwietnia 1942 r., została oskarżona o współpracę z podziemiem i pomoc rodzinie żydowskiej. Przez kilka miesięcy była więziona na Pawiaku w Warszawie. 6 listopada została zwolniona i jednocześnie uratowana przed wywozem do Oświęcimia. "II wojnę światową przeżyłam m.in. dzięki pomocy Ilse Glinickiej, pół Austriaczki, pół Estonki, przyjaciółki matki" - wspominała artystka w 2008 r. podczas wernisażu wystawy poświęconej relacjom polsko-estońskim. To Glinicka pomogła Janowskiej w wydostaniu się z Pawiaka.

Podczas Powstania Warszawskiego Alina Janowska była łączniczką (ps. Alina) 8. kompanii Batalionu "Kiliński" w Śródmieściu. Poza "Aliną" miała też drugi pseudonim - "Setka" – z uwagi na to, że można było na nią liczyć w 100 procentach. Po wyjściu z Warszawy w październiku 1944 roku przedostała się do rodziców w Tworkach.

Po wojnie zamieszkała w Łodzi, gdzie występowała jako tancerka i piosenkarka w teatrach Domu Żołnierza i Syrena. Wypatrzona w Syrenie przez asystenta Leonarda Buczkowskiego znalazła się na planie "Zakazanych piosenek". W 1946 r. ukończyła Szkołę Tańca Artystycznego Janiny Mieczyńskiej w Łodzi, a dwa lata później zdała aktorski egzamin eksternistyczny.

W 1947 r. Alina Janowska wróciła do Warszawy. Przez dwa sezony występowała w Teatrze Nowym pod dyrekcją Juliana Tuwima, następnie w Teatrze Wojska Polskiego (późniejszy Dramatyczny). W latach 1952-55 i 1960-65 należała do zespołu Teatru Syrena. Jako aktorka Teatru Buffo (1956-60), w charakterze reżysera i choreografa współpracowała z Kabaretem "Szpak" i "Podwieczorkiem przy mikrofonie" - występując także w skeczach. W latach 1966-80 należała do zespołu Teatru Komedia. Przez wiele lat występowała także w Teatrze Telewizji.

Jednocześnie zdobyła dużą popularność grając w pierwszych polskich filmach powojennych; zadebiutowała epizodem ulicznym w "Zakazanych piosenkach" (1946). Grała także m.in. w "Ostatnim etapie" (reż. Wanda Jakubowska, 1947) i "Skarbie" (reż. Leonard Buczkowski, 1948). Janowską można było oglądać również w m.in. "Ślepym torze" (1947), "Samsonie" (1961), "Dzięciole" (1970), "Dulskich" (1975), "Rozmowach kontrolowanych" (1990), "Feminie" (1991). W 2008 roku zagrała w filmie "Niezawodny system", rok później w "Ostatniej akcji".

Alina Janowska współpracowała z STS-em. Gdy w październiku 1961 r. na udział w kabarecie namawiali ją Jerzy Markuszewski i Wojciech Siemion przekonywali: "Alinko, ty nam nie odmówisz! Myśmy sobie ciebie wymyślili!" - jak wspominała w książce "Jam jest Alina, czyli Janowska Story" Dariusza Michalskiego.

Ogromną popularność przyniosła jej w połowie lat 60. rola w serialu "Wojna domowa" Jerzego Gruzy, w którym zagrała Irenę Kamińską. Janowska wystąpiła także w innych serialach - "Czterdziestolatek", "Stawka większa niż życie", "Lalka". Można ją było też oglądać w serialu "Złotopolscy", w którym grała apodyktyczną Eleonorę Gabriel.

Alina Janowska chętnie udzielała się społecznie; dzięki determinacji artystki na warszawskim Żoliborzu powstało Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom "Gniazdo" organizujące zajęcia pozalekcyjne. Przez wiele lat Janowska uczestniczyła także w listopadowych kwestach na warszawskich Powązkach. Była Kawalerem Orderu Uśmiechu. Została uhonorowana m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznaką "Za zasługi dla Warszawy", Prometeuszem - Nagrodą Artystyczną Polskiej Estrady za szczególne osiągnięcia dla sztuki estradowej.

"Nie chcę już opowiadać ludziom o swojej martyrologii, że siedziałam w więzieniu, że cierpiałam, że byłam przerażona. Chcę im powiedzieć, że życie bez miłości jest nic nie warte. Bez miłości do dziecka, małżeńskiej, koleżeńskiej, miłości kochanków. Trzeba mieć siłę, żeby wykrzesać w sobie miłość do bliźniego i to nie tylko do tego, który też ci ją okazuje. Ale także do tego, który jest np. wrogo nastawiony. To jest wielka sztuka, żeby się nie zniechęcić i nie machnąć wówczas ręką. Nie można zostawiać za sobą niewyczyszczonych spraw międzyludzkich" - mówiła Janowska w wywiadzie dla "Życia Warszawy" z 2003 r.

Prywatnie Alina Janowska była żoną Andrzeja Boreckiego, z którym ma córkę Agatę (ur. 1957). W 1963 r. wyszła za architekta i szermierza Wojciecha Zabłockiego, mieli dwoje dzieci: syna Michała i córkę Katarzynę.

Alina Janowska cierpiała na chorobę Alzheimera. Ostatni raz pojawiła się publicznie w marcu 2013 r. podczas 34. Przeglądu Piosenki Aktorskiej, kiedy świętowała swój jubileusz pracy artystycznej. (PAP)

Abonament

Kultura

Fot. Sławomir Wojdyło z Biura Miejskiego Konserwatora ZabytkówOdkrycie archeologiczne na rondzie Pokoju Toruńskiego w ToruniuDobrze zachowany materiałowo i konstrukcyjnie most będący fragmentem Twierdzy Toruń został odnaleziony w czasie robót ziemnych na rondzie Pokoju Toruńskiego. Znalezisko zostało zabezpieczone, prace przebiegają normalnie. Dla miłośników i badaczy fortyfikacji odkryty most to perełka. - Odsłonięty w trackie robót obiekt (obecnie podziemny) pełnił funkcję ... Dar ufundowała Fabryka Cukiernicza Kopernik z inicjatywy Fundacji Przyjaciół Planetarium i Muzeum Mikołaja Kopernika. Fot. Monika KaczyńskaKopia rękopisu dzieła Mikołaja Kopernika dla Muzeum Okręgowego w ToruniuKopia rękopisu dzieła Mikołaja Kopernika "De Revolutionibus orbium coelestium" (O obrotach sfer niebieskich) trafiła do Muzeum Okręgowego w Toruniu. Dar ufundowała Fabryka Cukiernicza Kopernik z inicjatywy Fundacji Przyjaciół Planetarium i Muzeum Mikołaja Kopernika. - Księga została wydana w limitowanym nakładzie 299 egzemplarzy przez częstochowską Mennicę ... Wiek Szostakowicza wrócił do Filharmonii PomorskiejKompozycje Mozarta i Szostakowicza wykonane zostały podczas piątkowego koncertu symfonicznego w Filharmonii Pomorskiej. Orkiestrę symfoniczną przygotował i poprowadził Michał Klauza - dyrygent od kilku lat prowadzący Polską Orkiestrę Radiową, a od 2016 roku gościnny dyrygent Teatru Bolszoj w Moskwie. Michał Klauza przed trzema laty już współpracował z ... Festiwale w ToruniuFestiwalowy sezon startuje w Akademickim Centrum Kultury i Sztuki Od Nowa w Toruniu. W najbliższą środę rozpocznie się czterodniowy festiwal jazzowy, co oznacza, że niedługo wystartuje także festiwal teatralny Klamra. O szczegółach rozmawiamy z Maurycym Męczekalskim szefem Od Nowy i dyrektorem festiwali. Prace ponad 40 nagrodzonych i wyróżnionych absolwentów Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu - na jednej wystawie. Fot. Iwona Muszytowska-Rzeszotek"Dyplom 2017" w CSW w ToruniuPrace ponad 40 nagrodzonych i wyróżnionych absolwentów Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu - na jednej wystawie. W Centrum Sztuki Współczesnej o 19.00 otwarta zostanie dziś wystawa "Dyplom 2017". To prezentacja najlepszych prac dyplomowych studentów malarstwa, grafiki, rzeźby, edukacji artystycznej oraz konserwacji i restauracji dzieł sztuki. Jak podkreś ... To trzecia w tym sezonie premiera. Fot. Teatr Polski w Bydgoszczy"Maria Antonina. Ślad Królowej" w Teatrze Polskim w Bydgoszczy"Maria Antonina. Ślad Królowej", to tytuł trzeciej w tym sezonie premiery w Teatrze Polskim w Bydgoszczy. Spektakl to połączenie jedenastu scen, obrazujących wiele lat z życia Marii Antoniny. Królową Francji zobaczymy z perspektywy różnych etapów jej życia. Będą to jednak nie tylko "twarde" fakty, ale przede wszystkim wizerunki królowej kształtowane przez ... Ta wystawa to przede wszystkim spotkanie dwojga artystów: Doroty Buczkowskiej z Warszawy i Michała Smandka z Rudy Śląskiej, którzy inspirując się przestrzenią tworzą niezwykłe instalacje i fotografie. Fot. Bogumiła Wresiło"Wywoływanie rzeźby" w Galerii Miejskiej bwa w BydgoszczyTa wystawa to przede wszystkim spotkanie dwojga artystów: Doroty Buczkowskiej z Warszawy i Michała Smandka z Rudy Śląskiej, którzy inspirując się przestrzenią tworzą niezwykłe instalacje i fotografie. Podobieństwa i różnice w ich twórczości pozwoliły na stworzenie prezentacji, którą oglądać można w bydgoskiej Galerii Miejskiej bwa. Wystawa "Wywoływanie ... Antoni Krauze na zdjęciu archiwalnym z 2011 r. Reżyser i scenarzysta zmarł 14 lutego 2018 r. w wieku 78 lat. Fot. PAP/Andrzej HrechorowiczAntoni Krauze nie żyjeW środę w wieku 78 lat zmarł Antoni Krauze jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów i scenarzystów. O śmierci autora takich obrazów jak "Czarny czwartek. Janek Wiśniewski padł" i "Smoleńsk" - poinformowały w środę wieczór media: tygodnik "Do Rzeczy" i TVP Info. Urodzony w styczniu 1940 r. w Warszawie, Antoni Krauze wyreżyserował w sumie kilkadziesiąt f ... Jedyny w regionie, przedpremierowy pokaz filmu "Dziennik Maszynisty", jutro o 18.30 w bydgoskim kinie Orzeł. Fot. Materiały dystrybutora"Dziennik Maszynisty" w kinie w BydgoszczyPrzez wiele lat związany był z bydgoskim kinem Orzeł, od kilu miesięcy pracuje w Warszawie, gdzie również zajmuje się kinem i współprowadzi firmę zajmującą się wprowadzaniem do polskich kin studyjnych, ambitnych, ciekawych, niezależnych i nagradzanych na świecie produkcji. Serbski "Dziennik Maszynisty" to pierwszy tytuł , którego dystrybucją w Polsce zajmu ... Teatralne ferie w CSW w ToruniuTeatr jest ich pasją, niektórzy nawet wiążą z nim swoją przyszłość, są otwarci i kreatywni - w Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu biorą właśnie udział w warsztatach teatralno-dramaturgicznych organizowanych w czasie ferii przez Teatr W. Horzycy. Celem projektu jest przygotowanie wspólnego przedstawienia. Dla uczestników spotkania, to także atrakcyjny tr ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę