duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Zmarła Alina Janowska

Polska Agencja Prasowa / Agata Szwedowicz

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński

W wieku 94 lat zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska. Fot. archiwum PAP/Stach Leszczyński
W poniedziałek, w wieku 94 lat, zmarła jedna z najpopularniejszych polskich aktorek filmowych, teatralnych, estradowych i telewizyjnych, Alina Janowska - poinformował PAP prezes ZASP Olgierd Łukaszewicz.
Alina Janowska urodziła się 16 kwietnia 1923 r. w Warszawie. Pochodziła z rodziny ziemiańskiej, ojciec, z wykształcenia inżynier rolnik, był adiutantem generała Józefa Dowbora-Muśnickiego. Matka, Marcelina Rymkiewiczówna, śpiewaczka operetkowa, porzuciła obiecującą karierę dla męża i rodziny. Pytana o to, dlaczego została aktorką, Alina Janowska odpowiadała, że po prostu się do tego nadawała. Wychowała się w rodzinie o artystycznych tradycjach. "Moja mama była aktorką i śpiewaczką, a tata doskonałym aktorem-amatorem i parodystą. Naśladował ludzi w sposób wręcz doskonały, gdziekolwiek gościliśmy, to jego talent ściągał z okolicy całą miejscową inteligencję - lekarzy, inżynierów i starostę. Układał wręcz całe etiudy o gościach, którzy u nas bywali, naśladował ich głos i sposób chodzenia" - wspominała Janowska w jednym z wywiadów.

Jej prywatne życie to - jak mówią przyjaciele artystki - gotowy scenariusz na film. "Alina mogłaby swym życiorysem wypełnić kilka innych" - powiedział o niej aktor i reżyser Andrzej Strzelecki. Podczas okupacji zaangażowała się w działalność konspiracyjną. Aresztowana przez Gestapo w nocy z 23 na 24 kwietnia 1942 r., została oskarżona o współpracę z podziemiem i pomoc rodzinie żydowskiej. Przez kilka miesięcy była więziona na Pawiaku w Warszawie. 6 listopada została zwolniona i jednocześnie uratowana przed wywozem do Oświęcimia. "II wojnę światową przeżyłam m.in. dzięki pomocy Ilse Glinickiej, pół Austriaczki, pół Estonki, przyjaciółki matki" - wspominała artystka w 2008 r. podczas wernisażu wystawy poświęconej relacjom polsko-estońskim. To Glinicka pomogła Janowskiej w wydostaniu się z Pawiaka.

Podczas Powstania Warszawskiego Alina Janowska była łączniczką (ps. Alina) 8. kompanii Batalionu "Kiliński" w Śródmieściu. Poza "Aliną" miała też drugi pseudonim - "Setka" – z uwagi na to, że można było na nią liczyć w 100 procentach. Po wyjściu z Warszawy w październiku 1944 roku przedostała się do rodziców w Tworkach.

Po wojnie zamieszkała w Łodzi, gdzie występowała jako tancerka i piosenkarka w teatrach Domu Żołnierza i Syrena. Wypatrzona w Syrenie przez asystenta Leonarda Buczkowskiego znalazła się na planie "Zakazanych piosenek". W 1946 r. ukończyła Szkołę Tańca Artystycznego Janiny Mieczyńskiej w Łodzi, a dwa lata później zdała aktorski egzamin eksternistyczny.

W 1947 r. Alina Janowska wróciła do Warszawy. Przez dwa sezony występowała w Teatrze Nowym pod dyrekcją Juliana Tuwima, następnie w Teatrze Wojska Polskiego (późniejszy Dramatyczny). W latach 1952-55 i 1960-65 należała do zespołu Teatru Syrena. Jako aktorka Teatru Buffo (1956-60), w charakterze reżysera i choreografa współpracowała z Kabaretem "Szpak" i "Podwieczorkiem przy mikrofonie" - występując także w skeczach. W latach 1966-80 należała do zespołu Teatru Komedia. Przez wiele lat występowała także w Teatrze Telewizji.

Jednocześnie zdobyła dużą popularność grając w pierwszych polskich filmach powojennych; zadebiutowała epizodem ulicznym w "Zakazanych piosenkach" (1946). Grała także m.in. w "Ostatnim etapie" (reż. Wanda Jakubowska, 1947) i "Skarbie" (reż. Leonard Buczkowski, 1948). Janowską można było oglądać również w m.in. "Ślepym torze" (1947), "Samsonie" (1961), "Dzięciole" (1970), "Dulskich" (1975), "Rozmowach kontrolowanych" (1990), "Feminie" (1991). W 2008 roku zagrała w filmie "Niezawodny system", rok później w "Ostatniej akcji".

Alina Janowska współpracowała z STS-em. Gdy w październiku 1961 r. na udział w kabarecie namawiali ją Jerzy Markuszewski i Wojciech Siemion przekonywali: "Alinko, ty nam nie odmówisz! Myśmy sobie ciebie wymyślili!" - jak wspominała w książce "Jam jest Alina, czyli Janowska Story" Dariusza Michalskiego.

Ogromną popularność przyniosła jej w połowie lat 60. rola w serialu "Wojna domowa" Jerzego Gruzy, w którym zagrała Irenę Kamińską. Janowska wystąpiła także w innych serialach - "Czterdziestolatek", "Stawka większa niż życie", "Lalka". Można ją było też oglądać w serialu "Złotopolscy", w którym grała apodyktyczną Eleonorę Gabriel.

Alina Janowska chętnie udzielała się społecznie; dzięki determinacji artystki na warszawskim Żoliborzu powstało Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom "Gniazdo" organizujące zajęcia pozalekcyjne. Przez wiele lat Janowska uczestniczyła także w listopadowych kwestach na warszawskich Powązkach. Była Kawalerem Orderu Uśmiechu. Została uhonorowana m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznaką "Za zasługi dla Warszawy", Prometeuszem - Nagrodą Artystyczną Polskiej Estrady za szczególne osiągnięcia dla sztuki estradowej.

"Nie chcę już opowiadać ludziom o swojej martyrologii, że siedziałam w więzieniu, że cierpiałam, że byłam przerażona. Chcę im powiedzieć, że życie bez miłości jest nic nie warte. Bez miłości do dziecka, małżeńskiej, koleżeńskiej, miłości kochanków. Trzeba mieć siłę, żeby wykrzesać w sobie miłość do bliźniego i to nie tylko do tego, który też ci ją okazuje. Ale także do tego, który jest np. wrogo nastawiony. To jest wielka sztuka, żeby się nie zniechęcić i nie machnąć wówczas ręką. Nie można zostawiać za sobą niewyczyszczonych spraw międzyludzkich" - mówiła Janowska w wywiadzie dla "Życia Warszawy" z 2003 r.

Prywatnie Alina Janowska była żoną Andrzeja Boreckiego, z którym ma córkę Agatę (ur. 1957). W 1963 r. wyszła za architekta i szermierza Wojciecha Zabłockiego, mieli dwoje dzieci: syna Michała i córkę Katarzynę.

Alina Janowska cierpiała na chorobę Alzheimera. Ostatni raz pojawiła się publicznie w marcu 2013 r. podczas 34. Przeglądu Piosenki Aktorskiej, kiedy świętowała swój jubileusz pracy artystycznej. (PAP)

Abonament

Kultura

Pierwsza Explo Niedziela 24 czerwca. Kolejne - 29 lipca i 26 sierpnia. Fot. WikipediaExploseum zaprasza na wakacyjne Explo NiedzieleTo propozycja dla miłośników gier. Bydgoskie Exploseum zaprasza na wakacyjne Explo Niedziele. Pierwsza już dziś (24.06). Tematem przewodnim spotkania są gry. MOżna sprawdzić swoje umiejętności grając na starych konsolach lub w grach planszowych. Organizatorzy zapraszają od 10.00 do 16.00. Kolejne wakacyjne Explo Niedziele 29 lipca i 26 sierpnia. Wówcza ... Jose Maria Florencio w piątek poprowadził koncert kończący sezon artystyczny Filharmonii Pomorskiej/fot. ArchiwumJose Maria Florencio - nowy dyrektor muzyczny Opery BałtyckiejJose Maria Florencio, znany dyrygent brazylijskiego pochodzenia od ponad 30 lat mieszkający w Polsce, z Filharmonią Pomorską związany jest niemal od początku swojego pobytu w kraju. Tu od kilkudziesięciu lat prowadzi koncerty symfoniczne, przez wiele lat był szefem artystycznym Capelli Bydgostiensis. Jose Maria Florencio już za kilka dni rozpocznie swo ... Malowidło odkryto w najstarszej części budynku - pierwotnie klasztorze Sióstr KlarysekOdkrycie w remontowanym Muzeum OkręgowymPodczas prac konserwatorskich w remontowanym budynku Muzeum Okręgowego przy Gdańskiej 4 w Bydgoszczy, na jednej ze ścian, odkryte zostało malowidło "Ostatnia Wieczerza". Na obrazie powoli wyłania się postać Chrystusa w czerwonej szacie i twarze apostołów. Malowidło odkryto w najstarszej części budynku - pierwotnie klasztorze Sióstr Klarysek. - Na jego t ... Wernisaż wystawy obrazów z kolekcji Wojciecha Fibaka. Fot. Tomasz KaźmierskiTłumy na wernisażu wystawy "Sztuka współczesna z kolekcji Wojciecha Fibaka" [wideo]Prace malarskie i rzeźby, dzieła Tadeusza Kantora, Magdaleny Abakanowicz, Wojciecha Fangora, Jerzego Nowosielskiego i wielu innych wybitnych polskich twórców można oglądać w Galerii Sztuki Nowoczesnej na Wyspie Młyńskiej w Bydgoszczy. Wszystko za sprawą wystawy "Sztuka współczesna z kolekcji Wojciecha Fibaka". Utytułowany sportowiec-tenisista, od wielu lat ... Premiera już w sobotę (23 czerwca) na dużej scenie/fot. Wikipedia, Sławomir Milejski"Natan mędrzec" - premiera w Teatrze HorzycyCzy życie w społeczeństwie wielokulturowym jest możliwe? To jedno z pytań jakie postawił sobie w XVIII wieku Gotthold Lessing - autor ponadczasowej opowieści "Natan mędrzec". Spektakl premierowo pokazany zostanie w toruńskim Teatrze Wilama Horzycy. Jak wyjaśnia reżyser "To opowieść o wierze ponad podziałami: religijnymi, rasowymi i politycznymi. A przez te ... "Siła sióstr" – musicalowa opowieść w stylu broadwayowskim, premierowo już dziś na deskach Kujawsko-Pomorskiego Impresaryjnego Teatru Muzycznego w Toruniu. Fot. Iwona Muszytowska-RzeszotekMusical "Siła sióstr" w Toruniu"Siła sióstr" – musicalowa opowieść w stylu broadwayowskim, premierowo już w piątek (22 czerwca) na deskach Kujawsko-Pomorskiego Impresaryjnego Teatru Muzycznego w Toruniu. "Siła sióstr" to kompilacja najpiękniejszych utworów światowego musicalu, śpiewanych niegdyś przez afroamerykańskie diwy muzyki rozrywkowej, takie jak Whitney Houston, Aretha Franklin, ... Siedemnaście koncertów, cztery pokazy filmów oraz muzyczne spotkanie z przewodnikiem, dziś startuje w Toruniu 22. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura. Grafika nadesłana22. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i ArchitekturaSiedemnaście koncertów, cztery pokazy filmów oraz muzyczne spotkanie z przewodnikiem, w piątek (22 czerwca) startuje w Toruniu 22. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura. W programie wydarzenia, które potrwa do 2 września zaplanowano występy symfoniczne, symfoniczno - rockowe, wokalne, recitale oraz spotkania kameralne. Wystąpią artyści z Niemi ... Camerimage 2018 odbędzie się w dniach 10 -17 listopada/fot. ArchiwumCamerimage 2018 odbędzie się w BydgoszczyWładze Bydgoszczy podpisały z Fundacją Tumult umowę dotyczącą organizacji w mieście kolejnej edycji Międzynarodowego Festiwalu Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Camerimage. Kwota, jaką Bydgoszcz przeznaczy na organizację tegorocznego festiwalu wyniesie 0,5 mln zł. Miasto przekazało fundacji w formie zaliczki 400 tys. zł. Festiwal Camerimage odbywa się w By ... Umowa dot. muzeum została podpisana pomiędzy MKiDN a Fundacją Lux Veritatis. Grafika ze strony www.mkidn.gov.plW Toruniu powstanie Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła IIW Toruniu powstanie Muzeum "Pamięć i Tożsamość" im. św. Jana Pawła II - poinformował resort kultury. Umowa dot. muzeum została podpisana pomiędzy MKiDN a Fundacją Lux Veritatis. Resort na działalność muzeum w latach 2018-2020 przekaże 70 mln zł. Muzeum będzie prezentować ponad 1000-letnią historię chrześcijańskiej Polski ze szczególnym uwzględnieniem nauki ... Wyładunek jednego z nowych fortepianów dla bydgoskiej opery. Fot. NadesłaneNowe koncertowe fortepiany dotarły do Opery NovaNowe puzony, fagoty, perkusja i najważniejsze z wyczekiwanych: dwa koncertowe fortepiany marki Steinway dotarły do Opery Nova w Bydgoszczy. To kolejna partia instrumentów zakupionych w ramach projektu "Modernizacja Opery Nova". Fortepiany wybrane zostały przez komisję w siedzibie firmy Steinway w Hamburgu. Jeden z nich przeznaczony jest do sali kameralnej, ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę