duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Zmarła poetka Julia Hartwig

Polska Agencja Prasowa

Julia Hartwig na zdjęciu archiwalnym z 2015 r. Fot. PAP/Radek Pietruszka

Julia Hartwig na zdjęciu archiwalnym z 2015 r. Fot. PAP/Radek Pietruszka
W piątek w wieku 96 lat zmarła w Pensylwanii w USA Julia Hartwig, poetka, eseistka i tłumaczka literatury pięknej - poinformował Adam Pomorski, prezes polskiego PEN Clubu.
Informację o śmierci poetki podała także na Facebooku jej przyjaciółka Paula Sawicka.

"Wytrzymać tydzień, wytrzymać rok, wytrzymać trzydzieści, a potem siedemdziesiąt lat. Ale były lata, których nikt nie liczył, królewskie, kiedy bawiliśmy się pod starymi dębami i wieczność była przy nas" – napisała Sawicka na swoim profilu, cytując wiersz Julii Hartwig "Bezczas".

Julia Hartwig urodziła się 14 sierpnia 1921 roku. Jej rodzeństwo - Edward (późniejszy wybitny fotografik), Walenty (znany endokrynolog), Zofia i Helena - przyszli na świat w Moskwie, tylko najmłodsza Julia - w Lublinie, mieście, w którym osiedliła się uciekająca z Moskwy przed rewolucją bolszewicką rodzina Hartwigów. Ojciec w Lublinie otworzył zakład fotograficzny. Przyszła poetka w 1936 roku zadebiutowała w lubelskim międzyszkolnym piśmie literackim "W słońce" wierszem bez tytułu. Miała niespełna 15 lat. W kolejnych numerach czasopisma ukazały się utwory: "Wiersz muzyczny" (1937 r.), "Samotni ludzie" (1938 r.) i "Pieśń o zaginionych" (1939 r.).

Podczas okupacji Julia Hartwig przeniosła się do Warszawy. Brała udział w konspiracji, była łączniczką Armii Krajowej, działała w kulturalnym podziemiu. W tym czasie podjęła także studia na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. Jej profesorami byli m.in. Julian Krzyżanowski i Władysław Tatarkiewicz. Tam poznała poetów: Tadeusza Gajcego i Zdzisława Stroińskiego. Po wojnie kontynuowała studia na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, a następnie na Uniwersytecie Warszawskim (1946). W tym czasie publikowała swoje wiersze m.in. w "Wyborze wierszy poetów lubelskich" oraz na łamach "Twórczości" i "Kuźnicy".

Od 1947 do 1950 r. przebywała we Francji na stypendium rządu francuskiego (studiowała literaturę francuską). Po powrocie zamieszkała w Warszawie. Związana była wtedy z reporterem, publicystą Ksawerym Pruszyńskim, który w 1950 r. zginął w wypadku samochodowym koło Duesseldorfu. "Związek z nim ułożył się dla mnie w historię tragiczną, choć spotkania z taką osobą trudno nie uznać za szczęście" - mówiła po latach Hartwig. Przez kilka miesięcy poetka była żoną krytyka filmowego Zygmunta Kałużyńskiego. W 1954 roku poślubiła poetę i prozaika Artura Międzyrzeckiego.

Publikowała wiersze, przekłady z literatury francuskiej i recenzje na łamach "Nowej Kultury", "Świata", "Poezji". W 1970 roku wraz z mężem wyjechała do Stanów Zjednoczonych. Wykładała na uniwersytetach w USA i Kanadzie. W 1974 r., po powrocie do kraju, pracowała, publikując zbiory poezji własnej i tłumaczonej z innych języków, a także eseje i tomy prozy. Wspólnie z Międzyrzeckim wydali "Antologię poezji amerykańskiej", kilka książek dla dzieci, tom tłumaczeń wierszy i prozy Guillaume'a Apoillinaire’a, a także "Listy" Arthura Rimbaud. Napisała monografie "Apollinaire" (1961), przełożoną m.in. na język francuski, oraz "Gerard de Nerval" (1973). W jej wyborze i przekładach ukazała się pierwsza w Polsce antologia poetek amerykańskich "Dzikie brzoskwinie" (2003) oraz zbiór prozy Henriego Michaux "Seans z workiem" (2004).

W okresie PRL popierała demokratyczną opozycję. W styczniu 1976 należała do sygnatariuszy "Memoriału 101", wyrażającego protest przeciw projektowanym zmianom w Konstytucji PRL. W latach 1986-1991 była związana z NSZZ "Solidarność". W 1989 r. była członkiem Komitetu Obywatelskiego przy przewodniczącym NSZZ "Solidarność" Lechu Wałęsie.

Tomy poetyckie Hartwig to m.in. "Pożegnania" (1956), "Czuwanie" (1978), "Czułość" (1992), "Zawsze od nowa" (1999), "Nie ma odpowiedzi" (2001), "Błyski" (2002), "Bez pożegnania" (2004), "To wróci" (2007), "Jasne niejasne" (2009). Publikowała także prozę m.in. "Dziennik amerykański” z pobytu w Stanach i dziennik podróży "Zawsze powroty", w którym poetka zebrała zapiski z podróży do Francji i USA.

Julia Hartwig była laureatką m.in. Nagrody Poetyckiej im. Wisławy Szymborskiej i Nagrody Polskiego PEN Clubu im. Jana Parandowskiego.

"Ktoś powiedział, że każdy wiersz liryczny jest cząstką autobiografii, nawet jeżeli nic w nim nie ma z wyznań. Wierszy Julii Hartwig nie umiem czytać inaczej niż układając z nich autobiograficzną powieść. Osobą, która opowiada, jest kobieta z polskiej inteligencji, mająca za sobą doświadczenia lat wojny, dużo podróżująca, o znacznej wiedzy o sztuce, wyposażona w znajomość obcych języków, zadomowiona w trzech miastach: Warszawie, Paryżu i Nowym Jorku. Osoba ta jest też poetką, szukając określenia, wybrałbym przymiotnik: wykwintną" - powiedział o twórczości Hartwig Czesław Miłosz.

"Uprawianie sztuki uważane jest często za rodzaj luksusu, choć jest to praca właściwie nieustająca, bo umysł i wrażliwość nastawione są bezustannie na czekające je zadania. Jest na domiar niewdzięczna, nie można bowiem liczyć, że spotkamy się z jakimkolwiek odzewem. Mimo to, wybrawszy raz tę drogę, nie porzucamy nadziei, że uda się stworzyć coś, co trafi w tonację naszej epoki i wypowie jakąś prawdę o naszym istnieniu, odpowiadając na czyjeś oczekiwania" - powiedziała poetka w jednym z wywiadów. (PAP)

Abonament

Kultura

Znany bydgoski muzyk, kompozytor, pianista i pedagog zaprezentuje swoje kompozycje m.in. filmowe. Fot. Magda JasińskaPiotr Salaber i jego muzyka w Filharmonii Pomorskiej w BydgoszczyPiotr Salaber i jego muzyka - już jutro w Filharmonii Pomorskiej. Znany bydgoski muzyk, kompozytor, pianista i pedagog zaprezentuje swoje kompozycje m.in. filmowe. Piotr Salaber zaprosił solistów: Katarzynę Dudę - skrzypce, Marcusa Stockhausena - trąbka, Paulina Janczak - sopran i Sebastian Wielądek - instrumenty etniczne (m. in. ney perski, lira korbowa, ... Od kilku miesięcy krąży nad Polską, a dzisiaj pojawi się w Bydgoszczy, chodzi o Festiwal Filmów Rosyjskich Sputnik. Grafika nadesłanaSputnik nad BydgoszcząOd kilku miesięcy krąży nad Polską, a dzisiaj pojawi się w Bydgoszczy, chodzi o Festiwal Filmów Rosyjskich Sputnik. Podczas dwóch weekendów, w bydgoskim klubie Mózg, będzie można zobaczyć 11 współczesnych, rosyjskich produkcji fabularnych i dokumentalnych. W programie m. in. takie tytuły jak ''Byli sobie'', ''Arytmia'' czy ''Bliskość''. Damian Chmielewski z Torunia wśród najlepszych DJ-ów świataDamian Chmielewski - czyli DJ Chmielix z Torunia - zwycięzcą europejskich eliminacji do prestiżowych zawodów Kame World Classic, które odbędą się w Nowej Zelandii. Damian Chmielewski reprezentować będzie Europę z duńskim DJ-em, który zajął drugie miejsce. Razem z nimi w finale wystąpi 12 artystów: z Ameryki, Azji, Nowej Zelandii, Australii oraz Afryki. ... 90. rocznica urodzin Jerzego Sulimy-KamińskiegoW tym roku świętować będziemy 90. rocznicę urodzin Jerzego Sulimy-Kamińskiego. Pisarz przyszedł na świat w Bydgoszczy 20 września 1928 roku, ale jego urodziny rozpoczną się już 20 stycznia w Kujawsko-Pomorskim Centrum Kultury i będą trwać aż do września br. W programie obchodów urodzin Jerzego Sulimy-Kamińskiego zaplanowano spotkania literackie, imprezy sp ... Prezentacja po renowacji fortepianu Zygmunta NoskowskiegoPrawie 130-letni fortepian Zygmunta Noskowskiego będzie można zobaczyć i usłyszeć w ten weekend w Pałacu Starym w Ostromecku. W sobotę o godz. 17:00 odsłonięty zostanie instrument "Krall and Seidler" pochodzący z około 1890 r. Fortepian został podarowany kompozytorowi przez polski naród na 25-lecie pracy twórczej. W 1979 r. został kupiony od synowej kompoz ... Dolores ONie żyje wokalistka The Cranberries, Dolores O'RiordanDolores O'Riordan, wokalistka irlandzkiego zespołu rockowego The Cranberries zmarła nagle w wieku 46 lat w trakcie nagrywania nowego albumu w Londynie - podała agentka artystki. Przyczyna śmierci artystki nie została na razie ujawniona. Członkowie rodziny O'Riordan są "zdruzgotani wiadomością" i proszą o uszanowanie ich prywatności - napisała w oświadczeni ... Toruński Teatr W.Horzycy dla jeszcze szerszej grupy odbiorcówBajkodanie , "Krzyżacy" z angielskimi napisami oraz "Nieskończona historia" dostępna dla osób z dysfunkcjami wzroku – od stycznia Teatr W.Horzycy w Toruniu jeszcze bardziej otwarty na szerokie grono odbiorców. A to za sprawą nowych projektów realizowanych przez zespół. Toruński Teatr W.Horzycy powitał nas w nowym roku premierowym spektaklem "Mulholland Dri ... Koncerty Karnawałowe studentów Akademii MuzycznejPrawdziwy maraton - dwa koncerty karnawałowe, jednego dnia. Wybrani studenci Akademii Muzycznej w Bydgoszczy zaprezentują się w Filharmonii Pomorskiej. O godzinie 16.00 i 19.00 wystąpią: Daria Barszczyk, Anna Federowicz i Weronika Kober - sopran, Marcin Skibiński - tenor, Konrad Nowakowski, Jan Mikołaj Wieremiejczuk - klarnet, Ewelina Dudzik - fortepian i ... Ogólnopolski konkurs fotograficznego "Śladami Leona Wyczółkowskiego"Ludzie - byli motywem przewodnim w 11. edycji Ogólnopolskiego konkursu fotograficznego "Śladami Leona Wyczółkowskiego". W tym roku do wystawy zakwalifikowano 106 osób i 206 zdjęć. Autorzy nadesłanych prac pochodzą z naszego regionu, ale także z Poznania, Warszawy, Rzeszowa, Wrocławia czy Krakowa "W tym roku przeważały portrety" - mówi nam szefowa dział ... Nowe wystawy w toruńskiej WozowniKomentują otaczającą nas rzeczywistość i odnoszą się do problemu uchodźców oraz migracji. W toruńskiej galerii Wozownia otwarte zostały nowe wystawy. "Patchwork" i "Security" to prezentacje obrazów, dla których inspiracją stały się zdjęcia, które pojawiły się w prasie. Artyści swoich pracach symbolicznie wykorzystali różne niezwykle wymowne detale. Dla Daw ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę