duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kultura »

Zmarła poetka Julia Hartwig

Polska Agencja Prasowa

Julia Hartwig na zdjęciu archiwalnym z 2015 r. Fot. PAP/Radek Pietruszka

Julia Hartwig na zdjęciu archiwalnym z 2015 r. Fot. PAP/Radek Pietruszka
W piątek w wieku 96 lat zmarła w Pensylwanii w USA Julia Hartwig, poetka, eseistka i tłumaczka literatury pięknej - poinformował Adam Pomorski, prezes polskiego PEN Clubu.
Informację o śmierci poetki podała także na Facebooku jej przyjaciółka Paula Sawicka.

"Wytrzymać tydzień, wytrzymać rok, wytrzymać trzydzieści, a potem siedemdziesiąt lat. Ale były lata, których nikt nie liczył, królewskie, kiedy bawiliśmy się pod starymi dębami i wieczność była przy nas" – napisała Sawicka na swoim profilu, cytując wiersz Julii Hartwig "Bezczas".

Julia Hartwig urodziła się 14 sierpnia 1921 roku. Jej rodzeństwo - Edward (późniejszy wybitny fotografik), Walenty (znany endokrynolog), Zofia i Helena - przyszli na świat w Moskwie, tylko najmłodsza Julia - w Lublinie, mieście, w którym osiedliła się uciekająca z Moskwy przed rewolucją bolszewicką rodzina Hartwigów. Ojciec w Lublinie otworzył zakład fotograficzny. Przyszła poetka w 1936 roku zadebiutowała w lubelskim międzyszkolnym piśmie literackim "W słońce" wierszem bez tytułu. Miała niespełna 15 lat. W kolejnych numerach czasopisma ukazały się utwory: "Wiersz muzyczny" (1937 r.), "Samotni ludzie" (1938 r.) i "Pieśń o zaginionych" (1939 r.).

Podczas okupacji Julia Hartwig przeniosła się do Warszawy. Brała udział w konspiracji, była łączniczką Armii Krajowej, działała w kulturalnym podziemiu. W tym czasie podjęła także studia na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. Jej profesorami byli m.in. Julian Krzyżanowski i Władysław Tatarkiewicz. Tam poznała poetów: Tadeusza Gajcego i Zdzisława Stroińskiego. Po wojnie kontynuowała studia na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, a następnie na Uniwersytecie Warszawskim (1946). W tym czasie publikowała swoje wiersze m.in. w "Wyborze wierszy poetów lubelskich" oraz na łamach "Twórczości" i "Kuźnicy".

Od 1947 do 1950 r. przebywała we Francji na stypendium rządu francuskiego (studiowała literaturę francuską). Po powrocie zamieszkała w Warszawie. Związana była wtedy z reporterem, publicystą Ksawerym Pruszyńskim, który w 1950 r. zginął w wypadku samochodowym koło Duesseldorfu. "Związek z nim ułożył się dla mnie w historię tragiczną, choć spotkania z taką osobą trudno nie uznać za szczęście" - mówiła po latach Hartwig. Przez kilka miesięcy poetka była żoną krytyka filmowego Zygmunta Kałużyńskiego. W 1954 roku poślubiła poetę i prozaika Artura Międzyrzeckiego.

Publikowała wiersze, przekłady z literatury francuskiej i recenzje na łamach "Nowej Kultury", "Świata", "Poezji". W 1970 roku wraz z mężem wyjechała do Stanów Zjednoczonych. Wykładała na uniwersytetach w USA i Kanadzie. W 1974 r., po powrocie do kraju, pracowała, publikując zbiory poezji własnej i tłumaczonej z innych języków, a także eseje i tomy prozy. Wspólnie z Międzyrzeckim wydali "Antologię poezji amerykańskiej", kilka książek dla dzieci, tom tłumaczeń wierszy i prozy Guillaume'a Apoillinaire’a, a także "Listy" Arthura Rimbaud. Napisała monografie "Apollinaire" (1961), przełożoną m.in. na język francuski, oraz "Gerard de Nerval" (1973). W jej wyborze i przekładach ukazała się pierwsza w Polsce antologia poetek amerykańskich "Dzikie brzoskwinie" (2003) oraz zbiór prozy Henriego Michaux "Seans z workiem" (2004).

W okresie PRL popierała demokratyczną opozycję. W styczniu 1976 należała do sygnatariuszy "Memoriału 101", wyrażającego protest przeciw projektowanym zmianom w Konstytucji PRL. W latach 1986-1991 była związana z NSZZ "Solidarność". W 1989 r. była członkiem Komitetu Obywatelskiego przy przewodniczącym NSZZ "Solidarność" Lechu Wałęsie.

Tomy poetyckie Hartwig to m.in. "Pożegnania" (1956), "Czuwanie" (1978), "Czułość" (1992), "Zawsze od nowa" (1999), "Nie ma odpowiedzi" (2001), "Błyski" (2002), "Bez pożegnania" (2004), "To wróci" (2007), "Jasne niejasne" (2009). Publikowała także prozę m.in. "Dziennik amerykański” z pobytu w Stanach i dziennik podróży "Zawsze powroty", w którym poetka zebrała zapiski z podróży do Francji i USA.

Julia Hartwig była laureatką m.in. Nagrody Poetyckiej im. Wisławy Szymborskiej i Nagrody Polskiego PEN Clubu im. Jana Parandowskiego.

"Ktoś powiedział, że każdy wiersz liryczny jest cząstką autobiografii, nawet jeżeli nic w nim nie ma z wyznań. Wierszy Julii Hartwig nie umiem czytać inaczej niż układając z nich autobiograficzną powieść. Osobą, która opowiada, jest kobieta z polskiej inteligencji, mająca za sobą doświadczenia lat wojny, dużo podróżująca, o znacznej wiedzy o sztuce, wyposażona w znajomość obcych języków, zadomowiona w trzech miastach: Warszawie, Paryżu i Nowym Jorku. Osoba ta jest też poetką, szukając określenia, wybrałbym przymiotnik: wykwintną" - powiedział o twórczości Hartwig Czesław Miłosz.

"Uprawianie sztuki uważane jest często za rodzaj luksusu, choć jest to praca właściwie nieustająca, bo umysł i wrażliwość nastawione są bezustannie na czekające je zadania. Jest na domiar niewdzięczna, nie można bowiem liczyć, że spotkamy się z jakimkolwiek odzewem. Mimo to, wybrawszy raz tę drogę, nie porzucamy nadziei, że uda się stworzyć coś, co trafi w tonację naszej epoki i wypowie jakąś prawdę o naszym istnieniu, odpowiadając na czyjeś oczekiwania" - powiedziała poetka w jednym z wywiadów. (PAP)

Abonament

Kultura

Wiek Szostakowicza wrócił do Filharmonii PomorskiejKompozycje Mozarta i Szostakowicza wykonane zostały podczas piątkowego koncertu symfonicznego w Filharmonii Pomorskiej. Orkiestrę symfoniczną przygotował i poprowadził Michał Klauza - dyrygent od kilku lat prowadzący Polską Orkiestrę Radiową, a od 2016 roku gościnny dyrygent Teatru Bolszoj w Moskwie. Michał Klauza przed trzema laty już współpracował z ... Festiwale w ToruniuFestiwalowy sezon startuje w Akademickim Centrum Kultury i Sztuki Od Nowa w Toruniu. W najbliższą środę rozpocznie się czterodniowy festiwal jazzowy, co oznacza, że niedługo wystartuje także festiwal teatralny Klamra. O szczegółach rozmawiamy z Maurycym Męczekalskim szefem Od Nowy i dyrektorem festiwali. Prace ponad 40 nagrodzonych i wyróżnionych absolwentów Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu - na jednej wystawie. Fot. Iwona Muszytowska-Rzeszotek"Dyplom 2017" w CSW w ToruniuPrace ponad 40 nagrodzonych i wyróżnionych absolwentów Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu - na jednej wystawie. W Centrum Sztuki Współczesnej o 19.00 otwarta zostanie dziś wystawa "Dyplom 2017". To prezentacja najlepszych prac dyplomowych studentów malarstwa, grafiki, rzeźby, edukacji artystycznej oraz konserwacji i restauracji dzieł sztuki. Jak podkreś ... To trzecia w tym sezonie premiera. Fot. Teatr Polski w Bydgoszczy"Maria Antonina. Ślad Królowej" w Teatrze Polskim w Bydgoszczy"Maria Antonina. Ślad Królowej", to tytuł trzeciej w tym sezonie premiery w Teatrze Polskim w Bydgoszczy. Spektakl to połączenie jedenastu scen, obrazujących wiele lat z życia Marii Antoniny. Królową Francji zobaczymy z perspektywy różnych etapów jej życia. Będą to jednak nie tylko "twarde" fakty, ale przede wszystkim wizerunki królowej kształtowane przez ... Ta wystawa to przede wszystkim spotkanie dwojga artystów: Doroty Buczkowskiej z Warszawy i Michała Smandka z Rudy Śląskiej, którzy inspirując się przestrzenią tworzą niezwykłe instalacje i fotografie. Fot. Bogumiła Wresiło"Wywoływanie rzeźby" w Galerii Miejskiej bwa w BydgoszczyTa wystawa to przede wszystkim spotkanie dwojga artystów: Doroty Buczkowskiej z Warszawy i Michała Smandka z Rudy Śląskiej, którzy inspirując się przestrzenią tworzą niezwykłe instalacje i fotografie. Podobieństwa i różnice w ich twórczości pozwoliły na stworzenie prezentacji, którą oglądać można w bydgoskiej Galerii Miejskiej bwa. Wystawa "Wywoływanie ... Antoni Krauze na zdjęciu archiwalnym z 2011 r. Reżyser i scenarzysta zmarł 14 lutego 2018 r. w wieku 78 lat. Fot. PAP/Andrzej HrechorowiczAntoni Krauze nie żyjeW środę w wieku 78 lat zmarł Antoni Krauze jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów i scenarzystów. O śmierci autora takich obrazów jak "Czarny czwartek. Janek Wiśniewski padł" i "Smoleńsk" - poinformowały w środę wieczór media: tygodnik "Do Rzeczy" i TVP Info. Urodzony w styczniu 1940 r. w Warszawie, Antoni Krauze wyreżyserował w sumie kilkadziesiąt f ... Jedyny w regionie, przedpremierowy pokaz filmu "Dziennik Maszynisty", jutro o 18.30 w bydgoskim kinie Orzeł. Fot. Materiały dystrybutora"Dziennik Maszynisty" w kinie w BydgoszczyPrzez wiele lat związany był z bydgoskim kinem Orzeł, od kilu miesięcy pracuje w Warszawie, gdzie również zajmuje się kinem i współprowadzi firmę zajmującą się wprowadzaniem do polskich kin studyjnych, ambitnych, ciekawych, niezależnych i nagradzanych na świecie produkcji. Serbski "Dziennik Maszynisty" to pierwszy tytuł , którego dystrybucją w Polsce zajmu ... Teatralne ferie w CSW w ToruniuTeatr jest ich pasją, niektórzy nawet wiążą z nim swoją przyszłość, są otwarci i kreatywni - w Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu biorą właśnie udział w warsztatach teatralno-dramaturgicznych organizowanych w czasie ferii przez Teatr W. Horzycy. Celem projektu jest przygotowanie wspólnego przedstawienia. Dla uczestników spotkania, to także atrakcyjny tr ... Kolejka chętnych, by obejrzeć skarb wystawiony w Europejskim Centrum Pieniądza. Fot. Monika Siwak-WaloszewskaBydgoski skarb w muzeum!!!Złoty skarb, po którym przez prawie 400 lat chodzili wierni w bydgoskiej katedrze, już do obejrzenia w muzeum. Niemal pół tysiąca monet i biżuterię można zobaczyć w Europejskim Centrum Pieniądza na Wyspie Młyńskiej w Bydgoszczy. Na bezcenne znalezisko natknęli się archeolodzy badający katedrę przed przesunięciem ołtarza. Schowane prawdopodobnie przed szwed ... Ekspozycje powstały w ramach projektu "Artysta vs kurator". Fot. Iwona Muszytowska-RzeszotekDwie wystawy na Wydziale Sztuk Pięknych UMK w Toruniu"Żółty bezkres" oraz "Odkrytka" to dwie wystawy od dziś prezentowane na Wydziale Sztuk Pięknych UMK w Toruniu. Ekspozycje powstały w ramach projektu "Artysta vs kurator", który łączy dwa kierunki kształcenia: teoretyczny i artystyczny. Kuratorzy i artyści w zespoły dobrani zostali w drodze losowania.
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę