Piątek, 03 kwietnia 2020 r.   Imieniny: Ryszarda, Pankracego, Ingi
Polskie Radio PiK » Biznes
2019-11-15, 17:28 PAP

PGNiG oficjalnie chce zakończyć kontrakt jamalski

Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo przekazało Gazpromowi oświadczenie woli zakończenia tzw. kontraktu jamalskiego z dniem 31 grudnia 2022 r. Fot. Archiwum/PAP/Marcin Bielecki
Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo przekazało Gazpromowi oświadczenie woli zakończenia tzw. kontraktu jamalskiego z dniem 31 grudnia 2022 r. Fot. Archiwum/PAP/Marcin Bielecki
Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo przekazało Gazpromowi oświadczenie woli zakończenia tzw. kontraktu jamalskiego z dniem 31 grudnia 2022 r. Podpisany w 1996 r. kontrakt był kilkukrotnie zmieniany i aneksowany.
Zgodnie z zapisami kontraktowymi, w przypadku braku takiego oświadczenia na trzy lata przed zakończeniem umowy, zostaje ona automatycznie przedłużana. Nieprzedłużanie kontraktu oznacza, że dostawy gazu na jego mocy zakończą się z końcem 2022 r.

Podstawą do zawarcia kontraktu była zawarta między Polską a Rosją w sierpniu 1993 r. umowa międzyrządowa o budowie systemu gazociągów dla tranzytu rosyjskiego gazu i dostawach gazu. W 1995 r. podpisano protokół, dotyczący budowy gazociągu, a w 2003 r. protokół dodatkowy. Protokół dodatkowy został jeszcze zmieniony w październiku 2010 r.

Umowa międzyrządowa przewidywała m.in. budowę przez terytorium Polski liczącego ponad 680 km odcinka gazociągu Jamał-Europa - tzw. gazociągu jamalskiego - o przepustowości rzędu 33 mld m sześc. gazu rocznie.

Podpisany we wrześniu 1996 r. pomiędzy PGNiG a Gazpromem kontrakt, przewidywał zakup do 2020 r. 242 mld m sześc. gazu, klauzulę take-or-pay na odbiór 85 proc. zamówionego gazu i zakaz reeksportu. Kontrakt wskazuje punkty odbioru gazu - na granicy z Ukrainą, z Białorusią oraz dwa na gazociągu jamalskim.

Na początku 2003 r. Polska i Rosja podpisały porozumienie międzyrządowe o zmniejszeniu dostaw, planowanych w latach 2003-2020 oraz o ich przedłużeniu na lata 2021 i 2022. W sumie redukcja wyniosła nieco ponad jedną czwartą pierwotnego wolumenu. Porozumienie międzyrządowe zostało przełożone na aneks kontraktu między Gazpromem i PGNiG w czerwcu 2006 r. Aneks ograniczał wielkość dostaw gazu pozostających do realizacji z 219 do 161 mld m sześc., wydłużając jednocześnie czas realizacji dostaw o dwa lata, do 2022 r.

W 2003 r. PGNiG podpisało też kontrakt na dodatkowe dostawy gazu z firmą Eural TG. Surowiec miał pochodzić z Azji Środkowej, a za transport odpowiadał Naftogaz Ukrainy. Od 2005 r. na wniosek Naftogazu nowym dostawcą w tym kontrakcie stała się spółka RosUkrEnergo. KOntrakt z RosUkrEnergo przedłużono w 2006 r. do końca 2009 r.

W 2008 r. ówcześni premierzy Ukrainy - Julia Tymoszenko i Rosji - Władimir Putin uzgodnili odsunięcie RosUkrEnergo od handlu gazem z początkiem 2009 r., w związku z tym Polska zaczęła zabiegać o zawarcie dodatkowej umowy z Rosją. 1 stycznia 2009 r. Rosja wstrzymała dostawy na Ukrainę. Pod koniec miesiąca stycznia Naftogaz i Gazprom RosUkrEnergo jako pośrednika. Do Polski przestał docierać gaz od tego dostawcy. Ubytek częściowo i doraźnie uzupełnił je Gazprom. W czerwcu podpisano uzupełniający kontrakt krótkoterminowy. W październiku uzgodniono, że zwiększenie długoterminowych dostaw ma się odbyć na zasadzie aneksowania porozumienia międzyrządowego oraz kontraktu jamalskiego.

W styczniu 2010 r. PGNiG zawarło porozumienie z Gazpromem Export ws. zwiększenia dostaw do Polski oraz przedłużenia ich do końca 2037 r. Identyczne rozwiązania przewidywał aneks do umowy międzyrządowej. Oba dokumenty nie zostały podpisane. Rząd porozumienie z Rosją zatwierdził, ale zablokowała je Komisja Europejska.

Nowe porozumienie międzyrządowe podpisano dopiero w październiku 2010 r. Przewidywało m.in. zwiększenia dostaw rosyjskiego gazu w celu uzupełnienia niedoborów po RosUkrEnergo i dostawy do końca 2022 r. Jednocześnie wygaśnięcie umowy tranzytowej uzgodniono na koniec 2019 r. W podpisanej wersji porozumienia tranzyt jest przewidziany do 2019 r. Aneks do kontraktu zniósł klauzulę o zakazie reeksportu gazu bez zgody Gazpromu. Efektem uzgodnień z jesieni 2010 r. było przekazanie operatorstwa na polskim odcinku gazociągu jamalskiego polskiemu Operatorowi Systemu Przesyłowego Gazu Gaz-Systemowi.

W sierpniu 2011 r. PGNiG zażądało od Gazpromu obniżki cen, zapowiadając, że w przeciwnym przypadku skieruje sprawę do arbitrażu, co stało się w listopadzie tego roku. W lutym 2012 r. dostawy gazu spadły o kilka procent, choć Gazprom zaprzeczał, jakoby je zmniejszał.

W listopadzie 2012 r. PGNIG porozumiało się ws. cen gazu z Gazpromem. Na mocy tego porozumienia wycofano sprawę z arbitrażu. Aneks przewidywał m.in. nową formułę cenową, obniżkę ceny gazu i wsteczną rekompensatę nadpłaty.

W marcu 2014 r. PGNiG ponownie zapowiedziało próbę renegocjacji kontraktu i obniżki cen. Rozmowy zaczęły się w listopadzie 2014 r., ale nie przyniosły wyników. W lutym 2016 r. polska spółka złożyła wniosek do Trybunału Arbitrażowego, który dotychczas nie rozstrzygnął sporu.

Biznes

2020-04-03, godz. 09:11 Od kwietnia firmy mogą korzystać z pomocy tzw. tarczy antykryzysowej [link - ZUS] Świadczenie postojowe w wysokości 1300 lub 2080 zł, zwolnienie małych firm ze składek ZUS, czy brak opłaty prolongacyjnej. Od 1.kwietnia przedsiębiorcy mogą s ... » więcej 2020-04-01, godz. 09:12 Maląg: nasze analizy na koniec roku prognozują bezrobocie na poziomie 9-10 proc. Obecnie jest około 920 tys. osób bezrobotnych; nasze bardzo wstępne analizy na koniec tego roku prognozują wzrost do około 1,4 mln, czyli bezrobocia na poziom ... » więcej 2020-03-31, godz. 22:04 Prezydent podpisał specustawę o wsparciu firm w związku z epidemią koronawirusa Zmniejszenie obciążeń i zachowanie płynności finansowej w firmach, ochrona zatrudnienia, świadczenie postojowe - to główne cele pakietu ustaw składających się ... » więcej 2020-03-31, godz. 21:25 Rząd wprowadza kolejne obostrzenia m.in. ograniczając liczbę osób w sklepach Rząd wprowadza kolejne obostrzenia w związku z epidemią koronawirusa m.in. ograniczając od 1 kwietnia liczbę osób w sklepach, zamyka zakłady fryzjerskie, a ta ... » więcej 2020-03-31, godz. 10:05 Prezes Drobeksu: Epidemia to dla nas nic nowego. Jest ciężko, ale działamy - Naszą naczelną ideą jest, by było zachowane bezpieczeństwo zdrowotne pracowników i by utrzymać produkcję. Na razie to się udaje - mówił Czesław Friszke, pre ... » więcej 2020-03-26, godz. 18:01 Grupa G20 chce wesprzeć światową gospodarkę kwotą 5 bln dolarów Przywódcy państw G20 na czwartkowej wideokonferencji postanowili, że przeznaczą co najmniej 5 bln dolarów na wsparcie światowej gospodarki w walce ze skutkami ... » więcej 2020-03-24, godz. 09:18 Odroczenie składek ZUS z powodu epidemii: uproszczony wniosek już dostępny Przedsiębiorcy, którzy chcą skorzystać m.in. z odroczenia terminu płatności składek ze względu na epidemię koronawirusa, mogą już skorzystać z nowego uproszcz ... » więcej 2020-03-23, godz. 21:45 Toruń rzuca koło ratunkowe firmom w kryzysie. Będą odroczenia opłat i raty Uruchomienie programu 'Toruń dla przedsiębiorców' zapowiedział prezydent Michał Zaleski. Propozycje dla firm, które nie mają dochodów z powodu epidemii korona ... » więcej 2020-03-23, godz. 14:42 Pakiet antykryzysowy w regionie dla firm. Pomoc dla służby zdrowia i bezdomnych Marszałek województwa Piotr Całbecki przedstawił dziś założenia tzw. regionalnego pakietu antykryzysowego, który zakłada miedzy innymi pomoc kujawsko-pomorski ... » więcej 2020-03-21, godz. 16:01 Prezydent: Dopłata do pensji pracowników, zwolnienie z płacenia składek ZUS - Państwo dopłaci do pensji pracowników - do 40 proc. średniego wynagrodzenia - firmom, które utrzymają miejsca pracy. Zwolnieni z płacenia składek ZUS przez ... » więcej
1234567