Środa, 11 grudnia 2019 r.   Imieniny: Damazego, Waldemara, Daniela
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
2019-05-04, 11:16 PAP

Na Pustyni Wschodniej w Sudanie, polscy archeolodzy odkryli ślady Homo erectusa

Plastyczna rekonstrukcja popiersia Homo erectus (Muzeum Archeologiczne w Herne)/fot. Wikipedia
Plastyczna rekonstrukcja popiersia Homo erectus (Muzeum Archeologiczne w Herne)/fot. Wikipedia
Odnalezione szczątki pochodzą sprzed 500 tysięcy lat. Zdaniem odkrywców, jest to dowód na istnienie nieznanego do tej pory szlaku migracji tego gatunku poza kontynent.
Za kolebkę ludzkości uznaje się Afrykę wschodnią. Wzdłuż Wielkiego Rowu Afrykańskiego, który rozciąga się od Mozambiku, przez Tanzanię aż po wybrzeże Morza Czerwonego w rejonie Erytrei i Etiopii, odkrywane są najstarsze ślady działalności człowieka w postaci narzędzi kamiennych.

Pod względem rozpoznania najstarszych śladów człowieka, nieco zapomniany jest natomiast obszar wysunięty dalej na północ Afryki - Pustynia Wschodnia w Sudanie. Wzięli go za cel polscy archeolodzy. W projekcie, finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki, uczestniczą naukowcy z Arabii Saudyjskiej, Korei Południowej, Niemiec i USA.

- Odkryliśmy tam m.in. ślady obecności Homo erectusa, pochodzące sprzed 500 tys. lat - w sumie ponad tysiąc wyrobów kamiennych, w tym charakterystyczne pięściaki. Jest to dowód na istnienie nieznanego do tej pory szlaku migracji tego gatunku poza kontynent afrykański, zapewne wzdłuż wybrzeży Morza Czerwonego" - mówi PAP lider projektu badawczego, prof. Mirosław Masojć z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Dodaje, że są to jak dotąd najstarsze ślady pobytu człowieka w tej części Afryki Północno-Wschodniej.

Naukowiec wyjaśnia, że choć dziś badany obszar jest płaską i niegościnną pustynią, to setki tysięcy lat temu klimat epizodycznie stawał się tam zdecydowanie bardziej wilgotny. Pojawiała się tam roślinność i rzeki - ich wyschnięte koryta wskazują na przebieg w kierunku północno-wschodnim, czyli ku Morzu Czerwonemu.

Nie tylko wzdłuż Nilu

Afrykańska odmiana Homo erectusa (człowieka wyprostowanego) - przodka człowieka współczesnego (Homo sapiens) - pojawiła się w Afryce ok. 1,8 mln lat temu, skąd szybko migrowała do Eurazji. Migracje odbywały się jednak etapami.

Do tej pory przeważały opinie, że H. erectus przemieszczał się na północ głównie wzdłuż Doliny Nilu.

Odkrycia na Pustyni Wschodniej potwierdzają też fakt długiej koegzystencji Homo erectusa z Homo sapiens w Afryce: chodzi o okres trwający co najmniej 100 tys. lat, przypadający pomiędzy 300 tys. a 200 tysięcy lat temu. Oba gatunki żyły tam równocześnie, choć jeden dał początek drugiemu.

Górnicy dokopali się do prehistorii

Do odkrycia narzędzi kamiennych, liczących sobie przeszło pół miliona lat, doszło w ostatnich latach w sposób przypadkowy. - We wschodniej części Sudanu na Pustyni Wschodniej, podobnie jak w wielu miejscach Sahary, rozgorzała gorączka złota - w prowizorycznych, odkrywkowych kopalniach ludzie poszukują tego cennego kruszcu. Odsłaniając kolejne warstwy górnicy natknęli się na narzędzia sprzed kilkuset tysięcy lat - opowiada prof. Masojć.

Do tej pory badacze znaleźli niemal 200 miejsc, w których zachowały się paleolityczne wyroby kamienne. Część z nich znajduje się w kopalniach (te rozlokowane są ok. 350 km na północ od Chartumu). Są to różnego rodzaju narzędzia używane zarówno przez Homo erectusa – pięściaki i narzędzia otoczakowe, jak i Homo sapiens – np. ostrza.

Dawni ludzie korzystali głównie z kwarcytu oraz skał wulkanicznych. Wiek narzędzi jest bardzo różny - od takich mających przeszło pół miliona lat po 60 tys. lat. - Bez ingerencji górniczej nie udałoby się odnaleźć tych pozostałości - podkreśla polski archeolog.

Informacje o projekcie znajdują się na stronie: http://sudan.archeo.uni.wroc.pl/

(PAP/Szymon Zdziebłowski)

Kraj - świat

2019-10-24, godz. 20:05 Prawo i Sprawiedliwość wskazało swojego marszałka Sejmu, Senatu i premiera rządu Klub parlamentarny PiS będzie rekomendował Elżbietę Witek na marszałka Sejmu, kandydatem na marszałka Senatu będzie Stanisław Karczewski, natomiast premierem ... » więcej 2019-10-24, godz. 18:40 Sprawa awarii „Czajki” na celowniku Centralnego Biura Antykorupcyjnego Centralne Biuro Antykorupcyjne weszło do warszawskiego ratusza. Funkcjonariusze Biura przejęli w czwartek (24.10.) dokumentację związaną z budową, funkcjonowa ... » więcej 2019-10-23, godz. 17:23 Schetyna rozmawiał z przedstawicielami Rady Europy o wynikach wyborów w Polsce Lider PO Grzegorz Schetyna rozmawiał w środę w Strasburgu z przedstawicielami Rady Europy o wynikach wyborów w Polsce. Jak mówił, przekazał im informacje o 'p ... » więcej 2019-10-22, godz. 21:32 OBWE będzie monitorować protesty wyborcze i ponowne przeliczanie głosów Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE będzie monitorować proces ponownego przeliczania głosów - powiedział szef PO Grzegorz Schetyna po spotk ... » więcej 2019-10-21, godz. 21:02 Koalicja Obywatelska prawdopodobnie złoży protesty wyborcze Poseł-elekt Piotr Borys zapowiedział, że Koalicja Obywatelska prawdopodobnie złoży dwa lub trzy protesty wyborcze dotyczące wyborów do Senatu. » więcej 2019-10-21, godz. 15:25 Nie będzie śledztwa ws. budowy „dwóch wież” Prokuratura Okręgowa w Warszawie odmawia wszczęcia śledztwa ws. budowy tzw. „dwóch wież” w centrum Warszawy. » więcej 2019-10-21, godz. 11:59 Prezydent dla „Polski Times”: Jeśli którykolwiek zarzut okaże się prawdziwy, Banaś musi odejść Prezydenta spytano jak patrzy na sprawę poważnych zarzutów, kierowanych pod adresem Banasia. - Ta sprawa musi być szczegółowo wyjaśniona, to pewne. To jest zb ... » więcej 2019-10-20, godz. 13:17 MSZ: nie ma zagrożenia życia rannych w wypadku autokaru w Egipcie Stan zdrowia osób rannych w wypadku autokaru w Egipcie w okolicach Marsa Alam jest niezagrażający życiu - poinformowała w niedzielę PAP rzeczniczka MSZ Ewa Su ... » więcej 2019-10-18, godz. 09:58 12 listopada inauguracyjne posiedzenia Sejmu i Senatu nowej kadencji Prezydent Andrzej Duda zwoła pierwsze posiedzenia Sejmu i Senatu na 12 listopada; na marszałka seniora Senatu na pewno powoła Barbarę Borys-Damięcką; obstawia ... » więcej 2019-10-17, godz. 20:16 Morawiecki: wydaje się, że doszliśmy do kompromisu ws. brexitu Wydaje się, że doszliśmy do kompromisu. Mam głęboką nadzieję, że ten kryzys ratyfikacyjny, który trwa od mniej więcej roku, zostanie przełamany - powiedział w ... » więcej
45678910