Piątek, 23 sierpnia 2019 r.   Imieniny: Apolinarego, Filipa
Polskie Radio PiK » Kraj - świat
2018-07-11, 09:33 Polska Agencja Prasowa/Daria Porycka

Polski rząd na uchodźstwie uczestniczył w negocjacjach ws. ewakuacji 300 tys. Żydów z Europy

Polski rząd na uchodźstwie brał udział w 1944 roku w negocjowaniu 20 mln franków łapówki dla Heinricha Himmlera w zamian za uwolnienie 300 tys. pozostających przy życiu Żydów z całej Europy - wynika z dokumentów archiwalnych, do których dotarła PAP.
"Po pertraktacjach z Himmlerem, nasz przedstawiciel donosi, że za 20 milionów franków można by ewakuować do państw neutralnych 300.000 Żydów partiami po 15.000 osób miesięcznie" – czytamy w depeszy wysłanej w listopadzie 1944 roku z poselstwa polskiego w Bernie do ambasady RP w Waszyngtonie.

Autorem depeszy skierowanej do Unii Rabinów Ortodoksyjnych jest Isaac Sternbuch, przywódca żydowskiego komitetu Vaad Hatzalah, którego organizacja podjęła pod koniec 1944 roku próbę wykupu Żydów.

W bezpośrednich negocjacjach wspierał ją najprawdopodobniej Jean-Marie Musy, były prezydent Szwajcarii, który prywatnie znał Himmlera sprzed wojny.

Negocjacje te były już w znacznym stopniu opisane przez historyków. Zajmował się nimi między innymi kanadyjski badacz Max Wallace w nieprzetłumaczonej na język polski książce "In The Name of Humanity: The Secret Deal to End the Holocaust".

Jak twierdzi Wallace, to właśnie w fakcie prowadzenia owych tajnych rozmów można szukać przyczyn zatrzymania komór gazowych i krematoriów w Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Jednak w materiałach historycznych, które do tej pory się ukazały na ten temat, wątek polski traktowany był najczęściej jako drugorzędny. Tymczasem depesza nr 102 z 21 listopada 1944 roku, do której dotarła PAP, pokazuje, że to polska dyplomacja była przekaźnikiem najbardziej poufnej informacji o negocjacjach między Himmlerem a środowiskiem amerykańskich Żydów, umożliwiając zbieranie pieniędzy na łapówkę dla Reichsfuehrera.

"Pieniądze deponowalibyśmy w banku szwajcarskim też ratami po milion franków po ewakuacji odnośnej grupy. Projekt w zasadzie przyjęliśmy; zaznaczamy, że nasz przedstawiciel jest osobistością bardzo poważną i wpływową" - pisał w depeszy nr 102 Isaac Sternbuch. PAP dotarła także do innych depesz dotyczących negocjacji z Himmlerem i udziału w nich strony polskiej.

W jednej z nich znajduje się informacja, że Reichsfuehrer w ramach negocjacji obiecał wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach zagłady.

"(…) p. Sternbuch donosi telegraficznie za pośrednictwem poselstwa R.P. w Bernie, iż delegat Panów przywiózł z Berlina propozycję złożenia większej sumy na stopniową ewakuację wszystkich Żydów z Niemiec. Na razie obiecano wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach, z tym, że pertraktacje są w toku i p. Sternbuch zapowiada nadesłanie wkrótce szczegółów akcji. Na interwencję przeprowadzoną za pośrednictwem nuncjatury w Bernie rząd niemiecki potwierdził to samo Watykanowi. Zgodził się ponadto poddać kontroli Międzynarodowego Czerwonego Krzyża obozy na Górnym Śląsku" – napisano w depeszy MSZ z 23 listopada 1944 r. Dokument opatrzono klauzulą "tajne".

Heinrich Himmler po I wojnie światowej związał się z kierowaną przez Hitlera Narodowosocjalistyczną Niemiecką Partią Robotniczą (NSDAP). Uczestniczył w nieudanym puczu nazistów 9 listopada 1923 roku w Monachium. Był twórcą, a potem szefem SS - oddziałów stanowiących gwardię przyboczną Hitlera odpowiedzialną za największe zbrodnie III Rzeszy. Po zdobyciu przez narodowych socjalistów władzy w 1933 roku, kierował całym aparatem policyjnym III Rzeszy, odpowiadając za zbrodnie na terenach okupowanych przez Niemców, w tym za Holokaust. Od 1943 roku kierował MSW. Popełnił samobójstwo po aresztowaniu przez Amerykanów w maju 1945 roku.

Małżeństwo Isaac i Recha Sternbuchowie, liderzy Vaad Hatzalah, uważani są za jednych z największych żydowskich bohaterów akcji ratowania ofiar Zagłady. Po wojnie docenili oni również rolę polskiego posła (ambasadora) w Bernie Aleksandra Ładosia i udostępnienie przez niego szyfrów. "Bez ambasadora Ładosia nie uratowałby się prawie nikt" - pisała o nim Recha Sternbuch.(PAP)

Kraj - świat

2019-08-13, godz. 16:18 Blisko 1,9 mld zł strat spowodowanych suszą Straty spowodowane przez tegoroczną suszę szacuje się na 1 mld 87 mln 955 tys. zł - wynika z informacji ministra rolnictwa i rozwoju wsi, z którą zapoznał się ... » więcej 2019-08-11, godz. 18:32 Kaczyński: 7 września będzie zaprezentowany nowy program rolny PiS Tak powiedział w niedzielę w Zbuczynie k. Siedlec (Mazowieckie) prezes PiS Jarosław Kaczyński. Zapowiedział utrzymanie i rozszerzenie dotychczasowych programó ... » więcej 2019-08-11, godz. 12:23 Wszystkie nadbałtyckie kąpieliska są czynne W niedzielę czynne są wszystkie kąpieliska, jakie zorganizowano tego lata nad Bałtykiem. Zakaz korzystania z wody utrzymuje się w dwóch kąpieliskach śródlądow ... » więcej 2019-08-10, godz. 09:05 Ardanowski: dramatyczna sytuacja na terenach, gdzie susza występuje drugi rok z rzędu Na terenach, gdzie susza występuje drugi rok z rzędu, sytuacja jest dramatyczna - powiedział w piątek minister rolnictwa Jan Krzysztof Ardanowski. Jego zdanie ... » więcej 2019-08-09, godz. 16:54 Elżbieta Witek nowym marszałkiem Sejmu Elżbieta Witek została w piątek wybrana nowym marszałkiem Sejmu. Wcześniej była m.in. szefową resortu spraw wewnętrznych, rzecznikiem rządu i szefem gabinetu ... » więcej 2019-08-08, godz. 12:59 Marek Kuchciński w piątek zrezygnuje z funkcji marszałka Sejmu Informuję, że jutro zamierzam złożyć rezygnację z funkcji marszałka Sejmu - zapowiedział marszałek Sejmu Marek Kuchciński. Podkreślił, że podczas swojej dział ... » więcej 2019-08-08, godz. 09:07 Halo, tu mówi „Błyskawica”! Stacja nadawcza Armii Krajowej „Halo, tu mówi +Błyskawica+! Stacja Nadawcza Armii Krajowej w Warszawie, na fali 32, 8 oraz 52, 1 m. Duch Warszawy jest wspaniały” - to pierwsze słowa, jakie ... » więcej 2019-08-07, godz. 22:45 Centrum Informacyjne Senatu opublikowało wykaz lotów o statusie HEAD z udziałem Karczewskiego od 2018 r. W środę na stronie internetowej Senatu opublikowano wykaz zagranicznych i krajowych lotów o statusie HEAD z udziałem marszałka Senatu Stanisława Karczewskiego ... » więcej 2019-08-07, godz. 12:19 Do Sejmu wpłynął obywatelski projekt ustawy inicjatywy „Stop Pedofilii" Projekt „Stop pedofilii', który wpłynął do sejmu wprowadza kary za pochwalanie obcowania płciowego przez dzieci. Jego celem ma być „zapewnienie prawnej ochron ... » więcej 2019-08-06, godz. 20:07 Prezydent zdecydował, 13 października odbędą się wybory parlamentarne Prezydent Andrzej Duda podpisał postanowienie o zarządzeniu wyborów parlamentarnych, zgodnie z decyzją prezydenta wybory odbędą się 13 października; postanowi ... » więcej
1234567