duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kraj - świat »

72 lata temu rozpoczęła się konferencja poczdamska

Polska Agencja Prasowa

72 lata temu, 17 lipca 1945 roku, w pałacu Cecilienhof w Poczdamie pod Berlinem rozpoczęła się ostatnia konferencja przedstawicieli Wielkiej Trójki: ZSRS, USA i Wielkiej Brytanii. Jej postanowienia stały podstawą powojennego ładu w Europie.
W trwającej dwa tygodnie konferencji poczdamskiej wzięli udział przywódcy trzech zwycięskich mocarstw alianckich. Delegacji sowieckiej przewodniczył Józef Stalin, amerykańskiej – prezydent Harry S. Truman, a brytyjskiej – premier Wielkiej Brytanii Winston Churchill, którego jedenaście dni później zastąpił nowy premier, przywódca Partii Pracy, Clement Atlee.

Konferencja w Poczdamie była trzecim spotkaniem Wielkiej Trójki, dotyczącym bezpośrednio kwestii uregulowania spraw Niemiec i Europy po zakończeniu II wojny światowej – poprzednie (w Teheranie i Jałcie) odbyły się jeszcze w czasie wojny. Tym razem jednak aliantom przyszło obradować w sytuacji całkowitego zwycięstwa na froncie europejskim i gdy ich decyzje miały mieć bezpośredni, trwały wpływ na powojenną sytuację w Europie.

Głównym tematem rozmów była powojenna przyszłość Niemiec. Przywódcy wielkich mocarstw zadeklarowali, iż ich celem nie jest zniszczenie narodu niemieckiego, ani trwała okupacja terytorium III Rzeszy, a przekształcenie jej w państwo demokratyczne. W początkowym okresie po zakończeniu wojny, zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami, podzielono jednak Niemcy na strefy okupacyjne pod zarządem USA, ZSRS, Wielkiej Brytanii i Francji (podobny los spotkał Austrię, lecz tam stref okupacyjnych było 5 – piąta znajdowała się pod wspólnym zarządem wszystkich mocarstw).

Na mocy postanowień konferencji poczdamskiej powojenne Niemcy miały zostać zdemilitaryzowane i zdecentralizowane (ciężar zarządu administracyjnego przeniesiony miał zostać na niemieckie landy oraz organy władzy samorządowej), wpływowe przedsiębiorstwa przemysłowe, funkcjonujące na prawach kartelu miały zostać podzielone na mniejsze i pozbawione decydującego wpływu na polityką gospodarczą kraju. Wielka Trójka zadeklarowała także rozpoczęcie procesu denazyfikacji – poszukiwania i ścigania zbrodniarzy wojennych oraz usuwania z życia politycznego funkcjonariuszy obalonego reżimu nazistowskiego oraz funkcjonariuszy NSDAP.

Winą za wywołanie wojny jednoznacznie obarczono Niemcy, one także miały ponieść ciężar odszkodowań – każde z mocarstw uzyskało prawo do zabezpieczenia kwot odszkodowań na majątku państwa niemieckiego, znajdującym się w zarządzanej przez siebie strefie okupacyjnej. Jedynie ZSRS – ze względu na rozmiar poniesionych w czasie wojny strat - otrzymywać miał przez 5 lat dodatkowe odszkodowanie ze stref zarządzanych przez USA, Francję i Wielką Brytanię. ZSRS równocześnie zobowiązał się do zaspokojenia ze swojej części odszkodowań roszczeń Rzeczpospolitej Polskiej.

Uchwały konferencji poczdamskiej przewidywały także zmianę granic Niemiec, przede wszystkim na korzyść Polski, której przyznano administrację nad Gdańskiem, częścią Prus Wschodnich oraz terenami do Odry i Nysy Łużyckiej. Szczegółowy przebieg granicy uregulować miała odrębna konferencja, do zwołania której jednak nie doszło. W związku z przesunięciem granic i odbywającym się już na terenach Polski, Czechosłowacji i Węgier wysiedlaniem ludności niemieckiej, przedstawiciele Wielkiej Trójki, usankcjonowali stan rzeczy, podkreślając jedynie, że wysiedlenia powinny odbywać się w sposób humanitarny i zorganizowany.

W wyniku postanowień konferencji poczdamskiej Niemcy utraciły 23 proc. terytorium, które zajmowały w 1937 roku. Polska – mimo korzystnych dla niej decyzji, dotyczących granicy zachodniej i przejęcia kontroli nad terenami po Odrę i Nysę Łużycką - wyszła z wojny uszczuplona o 1/5 swojego przedwojennego terytorium, a kwestią utraconych na rzecz ZSRS kresów wschodnich konferencja poczdamska nie zajęła się wcale.

W obradach konferencji wzięli także udział przedstawiciele polskiego Rządu Tymczasowego Jedności Narodowej – m.in. przewodniczący KRN Bolesław Bierut, premier Edward Osóbka-Morawski, wicepremier Stanisław Mikołajczyk. Zaprezentowali oni stanowisko Polski w kwestii powojennych granic i odszkodowań wojennych. Efektem ich wystąpienia – poza wspomnianą regulacją kwestii zachodniej granicy Polski i wysiedlenia ludności niemieckiej – było uznanie przez zachodnie mocarstwa RTJN jako oficjalnego przedstawicielstwa Rzeczpospolitej Polskiej i cofnięcie poparcia polskiemu rządowi emigracyjnemu.

Mocarstwa opowiedziały się także za zawarciem traktatów pokojowych z sojusznikami Niemiec: Węgrami, Włochami, Bułgarią, Finlandią i Rumunią, pobraniem od wspomnianych państw części odszkodowań wojennych i ustanowieniem sytemu kontroli międzynarodowej nad powojennymi przemianami. Alianci podjęci także szereg decyzji, dotyczących powstającej w tym samym czasie Organizacji Narodów Zjednoczonych.

Konferencja w Poczdamie zakończyła się 2 sierpnia 1945 roku. O jej wynikach poinformowano rząd Francji, której przedstawiciele nie brali udziału w obradach, ale która miała aktywnie uczestniczyć w realizacji postanowień konferencji.

Obrady w Poczdamie były ostatnią konferencją Wielkiej Trójki. Jeszcze w trakcie obrad prezydent Harry S. Truman poinformował Józefa Stalina o udanych próbach z bronią atomową, a w krajach Europy Wschodniej podporządkowani Moskwie komuniści rozpoczynali proces bezwzględnego przejmowania władzy.

Po zakończeniu II wojny światowej rozpocząć się miała kolejna – tym razem „zimna" wojna dwóch systemów polityczno-gospodarczych. (PAP)

Abonament

Kraj - świat

Narodowy Kongres Trzeźwości oczekuje m.in. zakazu reklamy alkoholuAbstynencja kobiet w ciąży, wychowanie oraz edukacja dzieci i młodzieży w kulturze trzeźwości, a także zakaz reklamy napojów alkoholowych, to główne punkty przesłania Narodowego Kongresu Trzeźwości - poinformowało biuro prasowe Konferencji Episkopatu Polski. W czwartek w Warszawie rozpoczęła się część studyjna Narodowego Kongresu Trzeźwości pod hasłem "Ku ... PSL: do wyborów samorządowych wszędzie, gdzie to możliwe, będziemy szli pod własnym szyldemSzykujemy się do wyborów samorządowych w 2018 r. bardzo intensywnie; wszędzie, gdzie to możliwe, będziemy szli pod szyldem PSL, jest jednak możliwość wystawiania wspólnych kandydatów na wójta, burmistrza i prezydenta - powiedział lider ludowców Władysław Kosiniak-Kamysz. „Szykujemy się do tych wyborów (samorządowych w 2018 r.) bardzo intensywnie. Chcemy, ż ... Organizacje społ. ws. śmierci Kacpra: brak reakcji na przemoc to przyzwolenie na niąBrak reakcji na przemoc to przyzwolenie na nią, brak sprzeciwu wobec nienawiści to udział w jej rozprzestrzenianiu, brak wyraźnej niezgody na krzywdę słabszych to aprobata dla niesprawiedliwości -głosi oświadczenie organizacji społecznych wz. z samobójczą śmiercią 14-letniego Kacpra. Według mediów 14-letni Kacper z Gorczyna w województwie łódzkim popełnił ... Uroczystości pogrzebowe gen. bryg. Alfonsa Wiktora MaćkowiakaOd mszy żałobnej w Katedrze Polowej WP rozpoczęły się sobotnie uroczystości pogrzebowe gen. bryg. Alfonsa Wiktora Maćkowiaka - instruktora Cichociemnych, uczestnika wojny obronnej 1939 r. Następnie prochy generała złożono na Cmentarzu Wojskowym na warszawskich Powązkach. Podczas mszy żałobnej gen. brygady WP Jarosław Kraszewski odczytał list od Andrzeja Du ... Łapiński: Kaczyński przedstawił prezydentowi postulaty PiS ws. reformy sądownictwaPrezes PiS Jarosław Kaczyński przedstawił w piątek prezydentowi Andrzejowi Dudzie postulaty PiS dotyczące ustaw o sądownictwie. Andrzej Duda zadeklarował, że się nad nimi pochyli - powiedział w piątek rzecznik prezydenta Krzysztof Łapiński. W piątek prezes PiS Jarosław Kaczyński spotkał się z prezydentem Andrzejem Dudą w Belwederze. Spotkanie trwało ok. 1, ... Uczestnicy akcji "Wszystkie światła na Prezydenta!" zorganizowanej przez Akcję Demokracja przed Pałacem Prezydenckim w Warszawie. Fot. PAP/Jakub KamińskiPrzed Pałacem Prezydenckim manifestacja pod hasłem "Wszystkie światła na prezydenta""Wszystkie światła na prezydenta" - pod tym hasłem pod Pałacem Prezydenckim odbywała się w piątek manifestacja ruchu "Akcja Demokracja". Zgromadzeni żądali, by prezydent Andrzej Duda wysłuchał ich głosów, zanim podejmie ostateczną decyzję co do kształtu projektów ustaw o SN i KRS. Przedstawicielka ruchu "Akcja Demokracja" Weronika Paszewska oceniła, że do ... Polska wystąpiła do Trybunału o dodatkowy czas ws. Puszczy BiałowieskiejPolski rząd wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości UE o dodatkowy czas na odpowiedź na wniosek KE o kary finansowe za niezastosowanie się do decyzji o natychmiastowym zaprzestaniu wycinki w Puszczy Białowieskiej - dowiedziała się PAP ze źródeł dyplomatycznych. Rozmówca PAP poinformował, że termin na odpowiedź, który mija w piątek, został przesunięty. Na raz ... Demonstracje przeciwko reformie prawa pracy prezydenta MacronaW całej Francji odbyły się w czwartek demonstracje przeciwników reformy kodeksu pracy. Po raz drugi od wyboru w maju Emmanuela Macrona na prezydenta protestowali przeciw rządowym zmianom, które według związków zawodowych ograniczają prawa pracowników. "Wierzymy w demokrację. Jak jest się prezydentem kraju, trzeba umieć słuchać obywateli“ - powiedział Phili ... 20 tys. osób protestuje w Barcelonie przeciw aresztowaniomDrugi dzień zwolennicy referendum ws. niepodległości Katalonii uczestniczą w protestach przeciw działaniom rządu Hiszpanii mającym na celu udaremnienie tego głosowania. 20 tys. osób zgromadziło się w czwartek pod Sądem Najwyższym Katalonii w Barcelonie. Demonstranci domagają się m.in. uwolnienia pięciu pozostających w aresztach spośród dwunastu czołowych k ... Prezydent Andrzej Duda składa wieniec pod pomnikiem Tadeusza Kościuszki, 21 bm. w West Point. Fot. PAP/Radek PietruszkaPrezydent Duda w West Point: Rosja nie pomaga rozwiązać kryzysów światowychRosja nie pomaga w znalezieniu rozwiązania kryzysów światowych i eksportuje polityczną korupcję – mówił w czwartek prezydent Andrzej Duda do kadetów w West Point. Prezydent od poniedziałku przebywa w Stanach Zjednoczonych. W czwartek, ostatniego dnia wizyty spotkał się z kadetami z West Point. Duda podczas spotkania wskazywał, że na międzynarodowej scen ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę