duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kraj - świat »

72 lata temu rozpoczęła się konferencja poczdamska

Polska Agencja Prasowa

72 lata temu, 17 lipca 1945 roku, w pałacu Cecilienhof w Poczdamie pod Berlinem rozpoczęła się ostatnia konferencja przedstawicieli Wielkiej Trójki: ZSRS, USA i Wielkiej Brytanii. Jej postanowienia stały podstawą powojennego ładu w Europie.
W trwającej dwa tygodnie konferencji poczdamskiej wzięli udział przywódcy trzech zwycięskich mocarstw alianckich. Delegacji sowieckiej przewodniczył Józef Stalin, amerykańskiej – prezydent Harry S. Truman, a brytyjskiej – premier Wielkiej Brytanii Winston Churchill, którego jedenaście dni później zastąpił nowy premier, przywódca Partii Pracy, Clement Atlee.

Konferencja w Poczdamie była trzecim spotkaniem Wielkiej Trójki, dotyczącym bezpośrednio kwestii uregulowania spraw Niemiec i Europy po zakończeniu II wojny światowej – poprzednie (w Teheranie i Jałcie) odbyły się jeszcze w czasie wojny. Tym razem jednak aliantom przyszło obradować w sytuacji całkowitego zwycięstwa na froncie europejskim i gdy ich decyzje miały mieć bezpośredni, trwały wpływ na powojenną sytuację w Europie.

Głównym tematem rozmów była powojenna przyszłość Niemiec. Przywódcy wielkich mocarstw zadeklarowali, iż ich celem nie jest zniszczenie narodu niemieckiego, ani trwała okupacja terytorium III Rzeszy, a przekształcenie jej w państwo demokratyczne. W początkowym okresie po zakończeniu wojny, zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami, podzielono jednak Niemcy na strefy okupacyjne pod zarządem USA, ZSRS, Wielkiej Brytanii i Francji (podobny los spotkał Austrię, lecz tam stref okupacyjnych było 5 – piąta znajdowała się pod wspólnym zarządem wszystkich mocarstw).

Na mocy postanowień konferencji poczdamskiej powojenne Niemcy miały zostać zdemilitaryzowane i zdecentralizowane (ciężar zarządu administracyjnego przeniesiony miał zostać na niemieckie landy oraz organy władzy samorządowej), wpływowe przedsiębiorstwa przemysłowe, funkcjonujące na prawach kartelu miały zostać podzielone na mniejsze i pozbawione decydującego wpływu na polityką gospodarczą kraju. Wielka Trójka zadeklarowała także rozpoczęcie procesu denazyfikacji – poszukiwania i ścigania zbrodniarzy wojennych oraz usuwania z życia politycznego funkcjonariuszy obalonego reżimu nazistowskiego oraz funkcjonariuszy NSDAP.

Winą za wywołanie wojny jednoznacznie obarczono Niemcy, one także miały ponieść ciężar odszkodowań – każde z mocarstw uzyskało prawo do zabezpieczenia kwot odszkodowań na majątku państwa niemieckiego, znajdującym się w zarządzanej przez siebie strefie okupacyjnej. Jedynie ZSRS – ze względu na rozmiar poniesionych w czasie wojny strat - otrzymywać miał przez 5 lat dodatkowe odszkodowanie ze stref zarządzanych przez USA, Francję i Wielką Brytanię. ZSRS równocześnie zobowiązał się do zaspokojenia ze swojej części odszkodowań roszczeń Rzeczpospolitej Polskiej.

Uchwały konferencji poczdamskiej przewidywały także zmianę granic Niemiec, przede wszystkim na korzyść Polski, której przyznano administrację nad Gdańskiem, częścią Prus Wschodnich oraz terenami do Odry i Nysy Łużyckiej. Szczegółowy przebieg granicy uregulować miała odrębna konferencja, do zwołania której jednak nie doszło. W związku z przesunięciem granic i odbywającym się już na terenach Polski, Czechosłowacji i Węgier wysiedlaniem ludności niemieckiej, przedstawiciele Wielkiej Trójki, usankcjonowali stan rzeczy, podkreślając jedynie, że wysiedlenia powinny odbywać się w sposób humanitarny i zorganizowany.

W wyniku postanowień konferencji poczdamskiej Niemcy utraciły 23 proc. terytorium, które zajmowały w 1937 roku. Polska – mimo korzystnych dla niej decyzji, dotyczących granicy zachodniej i przejęcia kontroli nad terenami po Odrę i Nysę Łużycką - wyszła z wojny uszczuplona o 1/5 swojego przedwojennego terytorium, a kwestią utraconych na rzecz ZSRS kresów wschodnich konferencja poczdamska nie zajęła się wcale.

W obradach konferencji wzięli także udział przedstawiciele polskiego Rządu Tymczasowego Jedności Narodowej – m.in. przewodniczący KRN Bolesław Bierut, premier Edward Osóbka-Morawski, wicepremier Stanisław Mikołajczyk. Zaprezentowali oni stanowisko Polski w kwestii powojennych granic i odszkodowań wojennych. Efektem ich wystąpienia – poza wspomnianą regulacją kwestii zachodniej granicy Polski i wysiedlenia ludności niemieckiej – było uznanie przez zachodnie mocarstwa RTJN jako oficjalnego przedstawicielstwa Rzeczpospolitej Polskiej i cofnięcie poparcia polskiemu rządowi emigracyjnemu.

Mocarstwa opowiedziały się także za zawarciem traktatów pokojowych z sojusznikami Niemiec: Węgrami, Włochami, Bułgarią, Finlandią i Rumunią, pobraniem od wspomnianych państw części odszkodowań wojennych i ustanowieniem sytemu kontroli międzynarodowej nad powojennymi przemianami. Alianci podjęci także szereg decyzji, dotyczących powstającej w tym samym czasie Organizacji Narodów Zjednoczonych.

Konferencja w Poczdamie zakończyła się 2 sierpnia 1945 roku. O jej wynikach poinformowano rząd Francji, której przedstawiciele nie brali udziału w obradach, ale która miała aktywnie uczestniczyć w realizacji postanowień konferencji.

Obrady w Poczdamie były ostatnią konferencją Wielkiej Trójki. Jeszcze w trakcie obrad prezydent Harry S. Truman poinformował Józefa Stalina o udanych próbach z bronią atomową, a w krajach Europy Wschodniej podporządkowani Moskwie komuniści rozpoczynali proces bezwzględnego przejmowania władzy.

Po zakończeniu II wojny światowej rozpocząć się miała kolejna – tym razem „zimna" wojna dwóch systemów polityczno-gospodarczych. (PAP)

Abonament

Kraj - świat

Wspólne przesłanie przewodniczącego CCEE i KEK: Europa, dzisiaj potrzebuje nadzieiEuropa, dzisiaj, potrzebuje nadziei - głosi przesłanie wspólne przesłanie przewodniczącego Rady Konferencji Episkopatów Europy (CCEE) kard. Angelo Bagnasco i przewodniczącego Konferencji Kościołów Europejskich (KEK) Christophera Hilla KCVO, DD z okazji obchodzonego Tygodnia Modlitw o Jedność Chrześcijan. "My, chrześcijanie, chcemy dawać wszystkim świadectw ... DK 5 zablokowana po wypadku w Kujawsko-PomorskiemDK nr 5 w obie strony jest zablokowana w miejscowości Niewieścin w powiecie świeckim po wypadku dwóch samochodów, które zderzyły się czołowo. Cztery osoby zostały zabrane do szpitali. "Najciężej ranna osoba została zabrana do szpitala śmigłowcem LPR, a trzy pozostałe - w tym dziecko - karetkami. W Niewieścinie doszło do czołowego zderzenia, po którym jeden ... Szef MSZ spotka się w poniedziałek z sekretarzem generalnym NATOMinister spraw zagranicznych Jacek Czaputowicz w poniedziałek spotka się w Brukseli z sekretarzem generalnym NATO Jensem Stoltenbergiem. Tematem rozmowy mają być kwestie bieżące działalności sojuszu - poinformował w sobotę resort spraw zagranicznych. Szef polskiej dyplomacji w poniedziałek, po raz pierwszy, jako szef polskiej dyplomacji, weźmie udział w Br ... W USA zawieszenie działalności rządu federalnegoW piątek o północy czasu miejscowego (godz. 6 rano w Polsce) nastąpiło zawieszenie działalności rządu federalnego USA w rezultacie nieuchwalenia przez Senat prowizorium budżetowego, które umożliwiało finansowanie rządu i instytucji federalnych przez kolejny miesiąc. Republikanom nie udało się zgromadzić w Senacie 60 głosów potrzebnych do uchwalenia prowizo ... Szumowski: jest światełko w tunelu; rezydenci: światełko dostrzegalneNegocjacje trwają, są konkretne propozycje, pojawiło się światełko w tunelu - powiedział w piątek po rozmowach z lekarzami rezydentami minister zdrowia Łukasz Szumowski. Jest dialog, rozmowy są merytoryczne; światełko jest dostrzegalne, tunel długi – ocenili rezydenci. Piątkowe spotkanie w Centrum Partnerstwa Społecznego "Dialog" trwało ok. pięć godzin. St ... Senat nie zgodził się na uchylenie immunitetów senatorom: Rulewskiemu i StarońSenat nie zgodził się w piątek na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej senator Lidii Staroń (niezrzeszona) oraz na pociągnięcie do odpowiedzialności za wykroczenia senatora Jana Rulewskiego (PO). Wniosek oskarżyciela prywatnego Zenona Procyka o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej senator Staroń wpłynął do marszałka Senatu w sier ... Ponad pół miliona razy interweniowali strażacy w 2017 r.Ponad pół miliona razy interweniowali strażacy w 2017 r., każdego dnia na pomoc potrzebującym wyruszało ponad 5 tys. strażaków - podało MSWiA. Ponad 60 proc. stanowiły interwencje związane z wypadkami drogowymi, wichurami, opadami deszczu. W Państwowej Straży Pożarnej pełni służbę około 30 tys. 500 funkcjonariuszy. W 2017 r. strażacy interweniowali praw ... Gowin dla PAP: przewidujemy korektę liczby wiceministrów w rządzieSą ministerstwa - takie jak Ministerstwo Cyfryzacji - w których w tej kadencji doszło do wyraźnego wzrostu liczby wiceministrów w porównaniu z poprzednimi kadencjami; tutaj przewidujemy pewną korektę - powiedział PAP wicepremier Jarosław Gowin. Gowin pytany przez PAP, czy w rządzie planuje się zmniejszenie liczby wiceministrów, powiedział: "Rzeczywiście, n ... Senat nie zgodził się na zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie senatora KogutaSenat nie zgodził się w piątek na zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie senatora Stanisława Koguta, o co wnioskowała do izby prokuratura. Za wyrażeniem zgody głosowało 32 senatorów, przeciw było 37, a 19 wstrzymało się od głosu. Do wyrażenia zgody na wniosek prokuratury potrzebnych było 51 głosów. Senatorowie w piątek rano zdecydowali o utajnieniu obrad ... Premier spotkał się z ministrami energii, obrony i zdrowiaPremier Mateusz Morawiecki spotkał się w piątek rano z ministrami: obrony Mariuszem Błaszczakiem, zdrowia Łukaszem Szumowskim oraz energii Krzysztofem Tchórzewskim; tematem spotkania jest sytuacja po przejściu nad Polską orkanu Fryderyka. W odprawie uczestniczy też dowódca generalny Rodzajów Sił Zbrojnych gen. Jarosław Mika. Wcześniej premier Rządowym C ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę