duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kraj - świat »

25 lat temu w Krzyżowej odprawiono polsko-niemiecką Mszę Pojednania

Polska Agencja Prasowa

12 listopada 1989 r. w Krzyżowej Tadeusz Mazowiecki i Helmut Kohl wzięli udział w mszy św., która otworzyła nowy etap w stosunkach polsko-niemieckich. Serdeczny uścisk premiera i kanclerza, uwieczniony przez fotografów, stał się symbolem pojednania obu narodów i przemian zachodzących w Europie.
Wizyta kanclerza Kohla w Polsce rozpoczęła się 9 listopada 1989 roku. Tego samego dnia upadł mur berliński; władze NRD otworzyły granice z Berlinem Zachodnim. W związku z tymi historycznymi wydarzeniami kanclerz Kohl przerwał swoją wizytę, udając się do Berlina. Do Polski wrócił po dwóch dniach, 11 listopada, aby kontynuować rozmowy, w czasie których miały być poruszone kwestie granicy na Odrze i Nysie, problem odszkodowań za straty poniesione przez Polskę w II wojnie światowej oraz sytuacja mniejszości narodowych.

Jednym z oficjalnych elementów wizyty kanclerza miała być wspólna msza. Początkowo przedstawiciele Niemiec sugerowali odprawienie jej na Górze św. Anny, na co jednak nie zgodziła się strona polska, obawiając się społecznych protestów ze względu na silne związki tego miejsca z historią powstań śląskich.

Ostatecznie wybór padł na wieś Krzyżowa, niedaleko Świdnicy, dawny majątek Helmuta Jamesa von Moltke, członka opozycji antyhitlerowskiej, straconego za swoją działalność w styczniu 1945 roku. W czasie II wojny światowej to właśnie w Krzyżowej spotykali się niemieccy opozycjoniści, przekonani, że rozpętana przez Hitlera wojna doprowadzi do jego upadku, próbując opracować wizję ustroju nowych Niemiec i powojennej Europy, w oparciu o zasady federalizmu, prawa człowieka i chrześcijańską myśl społeczną.

Mszę na dziedzińcu pałacu w Krzyżowej sprawował arcybiskup Alfons Nossol, a koncelebransami byli – ze strony polskiej: biskup Tadeusz Rybak i ks. Bolesław Kałuża, a za strony niemieckiej: prałat Paul Bocklet oraz opat klasztoru benedyktynów w Marialach o. Adalbert Kurzeja.

„Zastanawiałem się, jak zacząć kazanie. Zasady polskiej gościnności kazałyby właściwie rozpocząć po niemiecku. Ale po namyśle postanowiłem jednak najpierw przemówić po polsku. Podobnie znak pokoju przekazałem najpierw premierowi, kanclerzowi później” - wspominał abp Nossol.

Po słowach „przekażcie sobie znak pokoju” kanclerz Kohl i premier Mazowiecki nie ograniczyli się do ukłonów czy podania dłoni, ale opuścili klęczniki i wymienili długi uścisk. Fotografia przedstawiająca tę scenę następnego dnia pojawiła się w światowych mediach, stając się symbolem otwarcia nowego etapu w stosunkach polsko-niemieckich. Mszę w Krzyżowej porównywano w komentarzach do podobnego wydarzenia z 1962 roku. W mszy w katedrze w Reims, uznanej później za symbol pojednania francusko-niemieckiego, uczestniczyli wówczas prezydent Francji Charles de Gaulle i kanclerz RFN Konrad Adenauer.

Po 20 latach tak mszę w Krzyżowej wspominał premier Mazowiecki: "Pozdrowienie pokoju było dla mnie naturalną rzeczą, bo przecież we mszy przekazujemy sobie pozdrowienie pokoju, ale jak zobaczyłem - tak jak dziś - aparaty fotograficzne i kamery TV, to wiedziałem, że to nie jest zwyczajne pozdrowienie pokoju, ale coś o wiele bardziej znaczącego".

"To było dwa dni po zburzeniu muru berlińskiego, kiedy już sprawy Niemiec zaczęły iść w nowym kierunku. Nie wiadomo jeszcze było w jakim - czy to będzie konfederacja dwóch państw, czy pełne zjednoczenie" - mówił Mazowiecki.

Mimo swojej symbolicznej wymowy, msza w Krzyżowej nie była punktem przełomowym w polsko-niemieckich negocjacjach dotyczących kwestii nienaruszalności granicy na Odrze i Nysie. Toczyły się one przez kolejne miesiące – w lipcu 1990 roku nienaruszalność zachodniej granicy Polski uznały parlamenty NRD i RFN. Traktat ostatecznie rozstrzygający tę kwestię podpisali 14 listopada 1990 roku minister spraw zagranicznych Rzeczpospolitej Polskiej Krzysztof Skubiszewski i minister spraw zagranicznych zjednoczonych już Niemiec Hans-Dietrich Genscher.

Dla Polski podpisanie traktatu granicznego z Niemcami stanowiło zakończenie długiej dyplomatycznej drogi, w której religijna symbolika często odgrywała bardzo istotną rolę.

Pierwsze umowy mające potwierdzić polsko-niemiecką granicę na Odrze i Nysie Polska podpisała z Niemiecką Republiką Demokratyczną 6 lipca 1950 roku w Zgorzelcu, a ostateczny kształt owej granicy wytyczono pół roku później. Republika Federalna Niemiec odmawiała jednak uznania tych postanowień, a jej konstytucja przyjmowała za obowiązujące granice Niemiec z 1937 roku.

Relacje między Polską a Niemcami Zachodnimi były trudne – oba państwa nie utrzymywały stosunków dyplomatycznych, a zimnowojenna retoryka stosowana przez przywódców nie sprzyjała negocjacjom. Pierwszym poważnym gestem na rzecz pojednania był list biskupów polskich do biskupów niemieckich z 1965 roku, zawierający powszechnie znane słowa: „udzielamy wybaczenia i prosimy o nie”. List ten spotkał się z gwałtowną reakcją komunistycznych władz Polski, ale zapoczątkował wieloletni proces dialogu środowisk chrześcijańskich obu narodów.

Stosunki polsko-zachodnioniemieckie uległy ociepleniu wraz z dojściem do władzy w RFN socjaldemokratyczno-liberalnej koalicji SPD/FDP i objęciem funkcji kanclerza przez Willy’ego Brandta. Symbolem zmiany polityki niemieckiej była wizyta Brandta w Warszawie, w czasie której złożył kwiaty przed Grobem Nieznanego Żołnierza i ukląkł w zadumie przed Pomnikiem Bohaterów Getta.

7 grudnia 1970 szefowie rządów PRL i RFN podpisali układ o normalizacji wzajemnych stosunków, w którym linia graniczna na Odrze i Nysie Łużyckiej uznana została jako zachodnia granica Polski.

17 maja 1972 r. po burzliwej debacie Bundestag, izba niższa parlamentu RFN, w której większość miała koalicja socjaldemokratów i liberałów (SPD i FDP), ratyfikował układ o normalizacji stosunków z Polską (248 głosów za, 238 wstrzymujących się, 10 przeciw). Jednak tego samego dnia przyjął rezolucję, w której stwierdzał, że układy zawarte przez RFN nie przesądzają w przyszłości treści traktatu pokojowego z Niemcami i nie stanowią prawnego uzasadnienia granic istniejących obecnie.

Najważniejsze postanowienia układu z grudnia 1970 r. stały się podstawą układu granicznego zawartego 14 listopada 1990 r. pomiędzy wolną już Polską i zjednoczoną Republiką Federalną Niemiec.

Pałac Helmuta Jamesa von Moltke, przy którym 25 lat temu odprawiono Mszę Pojednania, jest dziś siedzibą Fundacji Krzyżowa dla Porozumienia Europejskiego i Międzynarodowego Domu Spotkań Młodzieży.

20 listopada 2014 roku w Krzyżowej premier Ewa Kopacz spotka się z kanclerz Niemiec Angelą Merkel - poinformowała PAP rzeczniczka rządu Iwona Sulik.

Premier Kopacz i kanclerz Merkel mają wziąć udział w uroczystym otwarciu stałej wystawy pt. "Odwaga i pojednanie" przygotowanej przez Muzeum Historii Polski na terenie zespołu pałacowego w Krzyżowej z okazji 25. rocznicy pojednania polsko-niemieckiego.

Ekspozycja ma mieć formę labiryntu, w którym widz porusza się między obrazami. Wcześniej, 12 listopada, odbędą się obchody rocznicowe 25-lecia Mszy Pojednania w Krzyżowej - odprawiona zostanie msza; odbędzie się też międzynarodowa konferencja. (PAP)

Abonament

Kraj - świat

Protestujący w Sejmie: mamy siłę; walczymy dalej o godność najsłabszej grupy społecznejMamy siłę i walczymy dalej o godność najsłabszej grupy społecznej - podkreślili w środę protestujący w Sejmie niepełnosprawni i ich opiekunowie. Ponownie zaapelowali do rządzących o pochylenie się nad postulatem ws. 500 zł dodatku "na życie". "Były protesty, rozmowy, spotkania; tak naprawdę dzisiaj tym osobom niepełnosprawnym, które protestują od 36 dni rz ... Watykan/ Polscy leśnicy przywieźli 100 sadzonek dębów na stulecie niepodległościPolscy leśnicy przywieźli do Watykanu na audiencję generalną papieża Franciszka 100 sadzonek dębów, które zostaną posadzone z okazji stulecia niepodległości Polski. Papież pochwalił ten gest i mówił o obowiązku ochrony środowiska poprzez codzienne działania. Zwracając się podczas środowej audiencji do Polaków, Franciszek pozdrowił polskich leśników i Dyrek ... Korea Płd.: wkrótce możliwe rozmowy z Koreą Płn.Prawdopodobnie po 25 maja oba państwa koreańskie powrócą do rozmów na wysokim szczeblu - zapowiedział we wtorek w Waszyngtonie rzecznik prezydenta Korei Południowej Jun Jung Czan. Zapowiedź ta padła podczas wizyty prezydenta Korei Południowej Mun Dze Ina w Białym Domu w związku z przygotowaniami Donalda Trumpa do spotkania z przywódcą północnokoreańskim Ki ... Brudziński: Jarosław Kaczyński nie wybiera się na polityczną emeryturęPrezes PiS Jarosław Kaczyński ma problem z kolanem, ale nie wybiera się na polityczną emeryturę; ma pełną kontrolę nad tym, co się dzieje w partii, jesteśmy w ciągłym kontakcie - powiedział w środę szef MSWiA Joachim Brudziński. Szef MSWiA był pytany w TVN24, jak czuje się prezes PiS Jarosław Kaczyński. Brudziński podkreślił, że niektórzy "rozpuszczają róż ... Weszła w życie nowelizacja ws. publikacji trzech "rozstrzygnięć" TKOgłoszenie trzech niepublikowanych "rozstrzygnięć" Trybunału Konstytucyjnego z 2016 r. w ciągu siedmiu dni przewiduje nowelizacja przepisów dotyczących TK, która w środę weszła w życie. WNowelizacja Przepisów wprowadzających ustawę o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz ustawy o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego - ... Podpisana przez prezydenta ustawa o ochronie danych osobowych dostosowuje polskie prawo do przyjętego w maju 2016 r. przez UE ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Fot. Pixabay.comPrezydent podpisał ustawę o ochronie danych osobowychKary za naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych, powołanie Urzędu Ochrony Danych Osobowych w miejsce Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, skrócenie postępowań dotyczących naruszeń danych osobowych - nowe przepisy o ochronie danych osobowych z podpisem prezydenta. Podpisana przez prezydenta ustawa o ochronie danych osobowych dostosowuje ... Agenci CBA zatrzymali 7 osób zamieszanych w nielegalną dystrybucję lekówAgenci CBA zatrzymali siedem osób ws. tzw. odwróconego łańcuszka dystrybucji leków o wartości co najmniej 100 mln zł - poinformował we wtorek PAP Temistokles Brodowski z wydziału komunikacji społecznej Centralnego Biura Antykorupcyjnego. Jak dodał, w latach 2017-2018 zatrzymani skupowali leki na terenie całego kraju, z przeznaczeniem do wywozu poza granicę ... 135 lat temu zmarł w Paryżu Cyprian Kamil NorwidCyprian Kamil Norwid, poeta, dramatopisarz, malarz, znawca muzyki, myśliciel. Jedna z najoryginalniejszych postaci polskiej kultury. Uznawany za najwybitniejszego spadkobiercę romantyzmu, ale i jego namiętnego krytyka - zmarł 23 maja 1883 r. w Paryżu. Urodził się 24 września 1821 r. w mazowieckiej wiosce Laskowo-Głuchy pod Radzyminem. Drugie imię - Kamil - ... Część organizacji pomagających niepełnosprawnym: merytoryczne rozmowy, zamiast strajkuKolejne organizacje pomagające niepełnosprawnym popierają apel do protestujących w Sejmie o merytoryczne rozmowy z rządem. Sprawy niepełnosprawnych zeszły na drugi plan - uważa ks. Stanisław Jurczuk, prezes Katolickiego Stowarzyszenia Niepełnosprawnych Archidiecezji Warszawskiej. W poniedziałek niepełnosprawni, którzy przybyli przed Sejm, zaapelowali do pr ... Sanders: śledztwo ws. ingerencji Rosji obejmie też działania FBIResort sprawiedliwości i Federalne Biuro Śledcze zgodziły się rozszerzyć śledztwo ws. ingerencji Kremla w wybory prezydenckie w 2016 r. o zbadanie nieprawidłowości w działaniach wywiadowczych FBI - podała w poniedziałek rzeczniczka Białego Domu Sarah Sanders. Podczas spotkania zwołanego z inicjatywy szefa kancelarii prezydenta Johna Kelly'ego, w którym wzi ...
1234567
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę