duży kontrast mapa strony
Strona startowa » Kraj - świat »

Polski rząd na uchodźstwie uczestniczył w negocjacjach ws. ewakuacji 300 tys. Żydów z Europy

Polska Agencja Prasowa / Daria Porycka

Polski rząd na uchodźstwie brał udział w 1944 roku w negocjowaniu 20 mln franków łapówki dla Heinricha Himmlera w zamian za uwolnienie 300 tys. pozostających przy życiu Żydów z całej Europy - wynika z dokumentów archiwalnych, do których dotarła PAP.
"Po pertraktacjach z Himmlerem, nasz przedstawiciel donosi, że za 20 milionów franków można by ewakuować do państw neutralnych 300.000 Żydów partiami po 15.000 osób miesięcznie" – czytamy w depeszy wysłanej w listopadzie 1944 roku z poselstwa polskiego w Bernie do ambasady RP w Waszyngtonie.

Autorem depeszy skierowanej do Unii Rabinów Ortodoksyjnych jest Isaac Sternbuch, przywódca żydowskiego komitetu Vaad Hatzalah, którego organizacja podjęła pod koniec 1944 roku próbę wykupu Żydów.

W bezpośrednich negocjacjach wspierał ją najprawdopodobniej Jean-Marie Musy, były prezydent Szwajcarii, który prywatnie znał Himmlera sprzed wojny.

Negocjacje te były już w znacznym stopniu opisane przez historyków. Zajmował się nimi między innymi kanadyjski badacz Max Wallace w nieprzetłumaczonej na język polski książce "In The Name of Humanity: The Secret Deal to End the Holocaust".

Jak twierdzi Wallace, to właśnie w fakcie prowadzenia owych tajnych rozmów można szukać przyczyn zatrzymania komór gazowych i krematoriów w Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Jednak w materiałach historycznych, które do tej pory się ukazały na ten temat, wątek polski traktowany był najczęściej jako drugorzędny. Tymczasem depesza nr 102 z 21 listopada 1944 roku, do której dotarła PAP, pokazuje, że to polska dyplomacja była przekaźnikiem najbardziej poufnej informacji o negocjacjach między Himmlerem a środowiskiem amerykańskich Żydów, umożliwiając zbieranie pieniędzy na łapówkę dla Reichsfuehrera.

"Pieniądze deponowalibyśmy w banku szwajcarskim też ratami po milion franków po ewakuacji odnośnej grupy. Projekt w zasadzie przyjęliśmy; zaznaczamy, że nasz przedstawiciel jest osobistością bardzo poważną i wpływową" - pisał w depeszy nr 102 Isaac Sternbuch. PAP dotarła także do innych depesz dotyczących negocjacji z Himmlerem i udziału w nich strony polskiej.

W jednej z nich znajduje się informacja, że Reichsfuehrer w ramach negocjacji obiecał wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach zagłady.

"(…) p. Sternbuch donosi telegraficznie za pośrednictwem poselstwa R.P. w Bernie, iż delegat Panów przywiózł z Berlina propozycję złożenia większej sumy na stopniową ewakuację wszystkich Żydów z Niemiec. Na razie obiecano wstrzymać akcję eksterminacyjną w obozach, z tym, że pertraktacje są w toku i p. Sternbuch zapowiada nadesłanie wkrótce szczegółów akcji. Na interwencję przeprowadzoną za pośrednictwem nuncjatury w Bernie rząd niemiecki potwierdził to samo Watykanowi. Zgodził się ponadto poddać kontroli Międzynarodowego Czerwonego Krzyża obozy na Górnym Śląsku" – napisano w depeszy MSZ z 23 listopada 1944 r. Dokument opatrzono klauzulą "tajne".

Heinrich Himmler po I wojnie światowej związał się z kierowaną przez Hitlera Narodowosocjalistyczną Niemiecką Partią Robotniczą (NSDAP). Uczestniczył w nieudanym puczu nazistów 9 listopada 1923 roku w Monachium. Był twórcą, a potem szefem SS - oddziałów stanowiących gwardię przyboczną Hitlera odpowiedzialną za największe zbrodnie III Rzeszy. Po zdobyciu przez narodowych socjalistów władzy w 1933 roku, kierował całym aparatem policyjnym III Rzeszy, odpowiadając za zbrodnie na terenach okupowanych przez Niemców, w tym za Holokaust. Od 1943 roku kierował MSW. Popełnił samobójstwo po aresztowaniu przez Amerykanów w maju 1945 roku.

Małżeństwo Isaac i Recha Sternbuchowie, liderzy Vaad Hatzalah, uważani są za jednych z największych żydowskich bohaterów akcji ratowania ofiar Zagłady. Po wojnie docenili oni również rolę polskiego posła (ambasadora) w Bernie Aleksandra Ładosia i udostępnienie przez niego szyfrów. "Bez ambasadora Ładosia nie uratowałby się prawie nikt" - pisała o nim Recha Sternbuch.(PAP)

Abonament

Kraj - świat

Premier Mateusz Morawiecki spotkał się z szefową brytyjskiego rząduPodczas wtorkowej wizyty w Londynie doszło do spotkania bilateralnego premiera Mateusza Morawieckiego z premier Wielkiej Brytanii Theresą May - podała kancelaria polskiego premiera. Wcześniej wzięli oni udział w odbywającym się w Londynie szczycie procesu berlińskiego. Jak informowała wcześniej PAP, powołując się na źródła w obu krajach, z prośbą o spot ... W PE w Brukseli upamiętniono ofiary rzezi wołyńskiejW Parlamencie Europejskim w Brukseli upamiętniono we wtorek ofiary rzezi wołyńskiej, inaugurując wystawę „Niedokończone Msze Wołyńskie”, która ukazuje martyrologię polskiego duchowieństwa w czasie tych tragicznych wydarzeń. Wystawa w PE, zainagurowana w przeddzień 75. rocznicy tzw. krwawej niedzieli na Wołyniu, otwarta została z inicjatywy europosła Tomasz ... Zakończono trwającą ponad dwa tygodnie operację. PAP/EPA/ROYAL THAI NAVY / HANDOUTTajlandia/ Marynarka wojenna: z jaskini wyprowadzono 12 chłopców i treneraZ zalanej jaskini w północnej Tajlandii wyprowadzono wszystkich 12 nastolatków i ich 25-letniego trenera piłki nożnej, którzy od 23 czerwca byli uwięzieni pod ziemią - potwierdziła we wtorek marynarka wojenna Tajlandii. Dodano, że tym samym zakończono trwającą ponad dwa tygodnie operację. (PAP) "Dwunastu zawodników drużyny Wild Boars i trener wyszli z jask ... Sekretarz generalny NATO i szefowie instytucji UE podpisali deklarację w sprawie bezpieczeństwa europejskiego. Fot. PAP/EPA/OLIVIER HOSLETNATO i UE z deklaracją w sprawie bezpieczeństwa; Tusk zwraca się do TrumpaSekretarz generalny NATO i szefowie instytucji UE podpisali we wtorek deklarację w sprawie bezpieczeństwa europejskiego. Szef Rady Europejskiej Donald Tusk mówił zwracając się do prezydenta Donalda Trumpa, że USA nie będą mieć lepszego sojusznika niż Europa. "Podpisaliśmy właśnie deklarację, która przenosi współpracę pomiędzy UE i NATO na kolejny poziom. C ... Szef MSWiA: drzwi mojego gabinetu są zawsze szeroko otwarte dla strony społecznejDrzwi mojego gabinetu są zawsze szeroko otwarte dla strony społecznej - zapewnił szef MSWiA Joachim Brudziński. Dodał, że wiele argumentów przedstawicieli związków zawodowych uważa za zasadne i liczy na racjonalne porozumienie. Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Policjantów zapowiedział, że we wtorek w ramach akcji protestacyjnej funkcjonariusze policj ... Marszałek Senatu Stanisław Karczewski podczas konferencji prasowej przed rozpoczęciem 63. posiedzenia Senatu. Fot. PAP/Paweł SupernakMarszałek Karczewski: mam nadzieję, że spór wokół Sądu Najwyższego zostanie wyciszonyMam nadzieję, że spór wokół Sądu Najwyższego zostanie wyciszony, ustabilizowany i SN będzie sprawnie funkcjonował - powiedział marszałek Senatu Stanisław Karczewski. Marszałek Senatu był pytany na konferencji prasowej, czy nie obawia się, że jesienią nie będzie kto miał stwierdzić ważności wyborów samorządowych w związku z sytuacją wokół Sądu Najwyższego. ... Planując wakacje, trzeba pamiętać o zabezpieczeniu potrzeb zwierząt, którymi się opiekujemy. Fot. Pixabay.comLatem liczba porzuconych zwierząt wzrasta o 30 procentW miesiącach letnich liczba porzuconych zwierząt wzrasta o około 30 proc. - powiedział Michał Dąbrowski z Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami. Za porzucenie zwierzęcia grozi kara pozbawienia wolności do trzech lat. Z obserwacji Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami wynika, że każdego roku w miesiącach letnich liczba porzuconych zwierząt wzrasta o około 30 proc ... Lekarz i pielęgniarka skazani ws. śmierci dziecka przed narodzeniemNa rok więzienia w zawieszeniu na trzy lata skazał w poniedziałek Sąd Rejonowy w Sosnowcu lekarza Michała W., który poprzez zaniechanie leczenia pacjentki w dziewiątym miesiącu ciąży naraził jej dziecko na utratę życia. Chłopczyk urodził się martwy. Sąd zakazał mu też wykonywania zawodu lekarza przez trzy lata i skazał na grzywnę w wysokości 10 tys. zł. Na ... Tusk o dymisjach w rządzie W. Brytanii: politycy odchodzą, ale problemy pozostająPolitycy przychodzą i odchodzą, ale problemy, które stworzyli dla ludzi pozostają - oświadczył szef Rady Europejskiej Donald Tusk w reakcji na rezygnację dwóch członków brytyjskiego rządu: szefa MSZ Borisa Johnsona oraz ministra ds. Brexitu Davida Davisa. "Mogę tylko żałować, ze wraz z Davisem i Johnsonem nie odchodzi idea Brexitu. Ale... kto wie?" - napis ... Sprawca strzelaniny w Markach wcześniej używał broniSąd Okręgowy Warszawa-Praga na 20 lipca wyznaczył termin rozpatrzenia zażalenia prokuratury na brak aresztu wobec Przemysława M. Mężczyzna dwa tygodnie temu został wypuszczony, a w sobotę udał się pod dom byłej dziewczyny w Markach i oddał strzał w kierunku jej obecnego partnera, po czym zbiegł. Wcześniej zdarzyło mu się strzelać pod domem kobiety. Podejrz ...
3456789
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę