Środa, 12 sierpnia 2020 r.   Imieniny: Innocentego, Lecha, Euzebii
Polskie Radio PiK » Bohaterowie » Wywalczyli nam wolność - Bohaterowie!
2020-06-19, 20:45 Michał Słobodzian

Bohaterowie, cz.25

Honorata Modrzyńska. Fot. ze zbiorów Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej
Honorata Modrzyńska. Fot. ze zbiorów Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej
W kolejnej odsłonie cyklu „Bohaterowie” prezentujemy postać Honoraty Modrzyńskiej. Dwukrotnie była o krok od śmierci. Raz uratowały ją mama i siostra. Za drugim razem przypadkowy kolejarz. Angażowała się w najtrudniejsze konspiracyjne operacje. Kilka razy uczestniczyła w akcji likwidacji zdrajców współpracujących z Niemcami.

Honorata Modrzyńska urodziła się 21 lipca 1921 roku w Działdowie, jako córka Damazego i Anieli z domu Rogozińskiej jako ich trzecie dziecko. Jej ojciec, rzemieślnik, utrzymywał rodzinę z handlu (posiadał sklep rzemieślniczy) i prowadzenia karczmy. Rodzice Honoraty początkowo mieszkali w okolicach Ostródy, później zamieszkali w Srebrnikach w pobliżu Kowalewa Pomorskiego. Aniela i Damazy Modrzyńscy byli wielkimi patriotami i w takim duchu wychowali siedmioro swoich dzieci. Mając na uwadze wykształcenie i przyszłość syna i córek w 1932 roku przenieśli się na stałe do Torunia. Nestor rodu zadbał by w domu centralne miejsce zajmował fortepian, rzadko spotykany w kupieckich rodzinach.

Honorata już w szkole podstawowej należała do harcerstwa. W Toruniu uczyła się w Gimnazjum Żeńskim im. Królowej Jadwigi. W 1937 roku zdała maturę i podjęła dwuletnie studia zawodowe w Warszawie. Tam też zastał ją wybuch II wojny światowej. Do Torunia dotarła w październiku 1939 roku. Została wprowadzona przez Pawła Piątkowskiego do komórki organizującej komendę pomorską Komendy Obrońców Polski (KOP), organizacji konspiracyjnej o zasięgu ogólnopolskim. Honorata została przydzielona do wywiadu, zbierała m.in. materiały o niemieckich zbrodniach dokonanych na początku okupacji w Bydgoszczy i w jej okolicach. Dzięki informacjom otrzymywanym z sekretariatu przywódcy Selbstschutzu w Toruniu osobiście i przez podległych sobie konspiratorów informowała o mających nastąpić aresztowaniach i wysiedleniach. Była też kurierką, utrzymywała łączność wywiadu Okręgu Pomorskiego KOP z Warszawą i organizowała punkty przejścia na teren Generalnego Gubernatorstwa. Przywoziła konspiracyjną gazetkę KOP „Polska żyje” i pieniądze oraz „cegiełki” KOP rozprowadzane wśród mieszkańców Pomorza.

Po pierwszych aresztowaniach na początku marca 1940 roku Honorata Modrzyńska znalazła schronienie w Bydgoszczy u siostry Eugenii. Po nawiązaniu łączności z bydgoską piątką KOP Honorata wyjechała do Warszawy. Z powodu aresztowań z końcem 1940 roku, po utracie kontaktu z Pomorzem, kontynuowała działalność w Warszawie w wywiadzie i kontrwywiadzie KOP. Dzięki dobrej znajomości języka niemieckiego pracowała w różnych firmach i instytucjach niemieckich, np. wojskowym urzędzie sanitarno-medycznym. Notowała nazwiska Polaków, otrzymujących karty żywnościowe przysługujące Niemcom, a więc współpracujących z okupantem. Rejestrowała straty ponoszone przez Niemców na froncie wschodnim. Po rozłamie w KOP znalazła się w strukturach Polskiej Armii Ludowej.

Honoratę Modrzyńską wciągano do coraz niebezpieczniejszych zadań. Trzykrotnie uczestniczyła w wyrokach na zdrajcach. Zgrabna i urodziwa umawiała się ze skazanymi na randki w miejscach, gdzie oczekiwała już grupa egzekucyjna. W czwartym wypadku, gdzie skazanym miał być Zieliński z Torunia, czapnik, nie wytrzymała nerwowo i wycofała się z działalności konspiracyjnej. Zaczęła chorować, a chorobę tę pogłębił udział w powstaniu warszawskim.

Po powstaniu Horarata Modrzyńska wyjechała do Bydgoszczy, a w styczniu 1945 roku powróciła do Torunia. Wyszła za mąż za Witolda Lendziona. Nie pracowała zawodowo z powodu choroby. Miejscem zamieszkania był Szczecin i tam zmarła 13 października 1973 roku.

Opowieść o Honoracie Modrzyńskiej powstał dzięki Annie Rojewskiej, dokumentalistce i autorce kwerend archiwalnych z Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej w Toruniu. Nadzór naukowy nad cyklem „Bohaterowie” sprawuje dr Katarzyna Minczykowska-Targowska. Opowieść radiową o bohaterce tego odcinka przygotował Michał Słobodzian.

Na podstawie opowieści o Honoracie Modrzyńskiej, w audycji „Ziarna losu” z 5 lipca br. zabrzmiał reportaż Adriany Andrzejewskiej-Kuras, pt. „Honka”.

Polskie Radio PiK - 20 czerwca 2020 - Bohaterowie, cz.25
Polskie Radio PiK - Ziarna losu z 5 lipca 2020

Zobacz także

2020-08-07, godz. 08:36 Bohaterowie, cz.32 Norbert Gołuński, ps. „Bombram”, „Witold”. Cichociemny, żołnierz wywiadu Armii Krajowej. Urodził się 22 września 1919 roku patriotycznej rodzinie w Gdańsku-Wr ... » więcej 2020-08-01, godz. 07:23 Bohaterowie, cz.31 Mjr Edward Meller, ps. „Mewa”, „Boruta II”, oficer wywiadu w Okręgu Kraków Armii Krajowej. Urodził się w Gniewie 3 stycznia 1921 roku. Ukończył Liceum Humanis ... » więcej 2020-07-24, godz. 14:45 Bohaterowie, cz.30 „By rozkaz działania zastał nas w pełnej gotowości” – słowa pierwszej w historii kobiety generał Marii Wittek mogą być mottem życia naszej dzisiejszej bohater ... » więcej 2020-07-17, godz. 18:38 Bohaterowie, cz.29 Wiesław Ignacy Augustyn Jaroszewski ps. „Ignacy” działający w latach 1907-1043 pod przybranym nazwiskiem „Władysław Janicki” - emisariusz „Ojczyzny”, kryptoni ... » więcej 2020-07-10, godz. 19:26 Bohaterowie, cz.28 Halina Kępińska-Bazylewicz ps. „Kora”, żołnierz Związku Walki Zbrojnej–Armii Krajowej, łączniczka, sanitariuszka, więziona i torturowana przez gestapo, więzie ... » więcej 2020-07-04, godz. 07:00 Bohaterowie, cz.27 Kpt. Mieczysław Roman Szczepański (1919–1945), ps. Dębina, Strzemię, Łebkowski, żołnierz Września 1939 r., cichociemny, żołnierz Armii Krajowej, odznaczony Or ... » więcej 2020-06-26, godz. 14:11 Bohaterowie, cz.26 Aleksander Stromenger urodził się w Toruniu 18 grudnia 1900 roku. Pochodził z patriotycznej rodziny. Po wybuchu wojny trafił na Podhale, gdzie pracował w spół ... » więcej 2020-06-12, godz. 13:20 Bohaterowie, cz.24 Anna Lubowicka - z domu Mirecka, jej pseudonimy to „Hanka” i „Barbara”. Czytając opis Jej życia nie sposób oprzeć się pytaniu – „Czego ta kobieta w życiu nie ... » więcej 2020-06-05, godz. 20:25 Bohaterowie, cz.23 „Tam, gdzie ostatnia świeci szubienica” - ta norwidowska myśl będąca zarazem hasłem Związku Jaszczurczego, była bardzo ważna w życiu naszego dzisiejszego boha ... » więcej 2020-05-28, godz. 14:27 Bohaterowie, cz.22 Hildegarda Bigocka, ps. Hilda, Maria, urodziła się 2 czerwca 1910 roku w Wilczynie w powiecie Wejherowskim. Po przeprowadzce rodziny do Gdańska uczęszczała do ... » więcej
1234