Środa, 18 września 2019 r.   Imieniny: Irmy, Stanisława, Ireny
Polskie Radio PiK » Rozmowa dnia » Rozmowa dnia
2019-01-04, 06:00 Michał Jędryka

dr Mateusz Soliński

dr Mateusz Soliński. Fot. E.Rupniewska
dr Mateusz Soliński. Fot. E.Rupniewska
Gościem Rozmowy Dnia był dr Mateusz Soliński, filozof, historyk sztuki i kustosz Muzeum Okręgowego w Bydgoszczy. A rozmawialiśmy o obrazach przedstawiających Matkę Bożą i ich związkach z odzyskaniem niepodległości.

Michał Jędryka: W ubiegłym roku przed Bożym Narodzeniem miał pan wykład o przedstawieniach Bożego Narodzenia w sztuce. W tym roku tuż przed świętami poświęcił pan takie wystąpienie jednej z głównych postaci tego wydarzenia czyli Matce Bożej, którą przedstawiano w rozmaity sposób w sztuce, ale pana prelekcja była poświęcona interwencjom Matki Bożej w polską historię oraz ich przedstawieniom w sztuce. Który z tych obrazów jest najmocniej dla pana znaczący?

Mateusz Soliński: Trudno taki wybrać, moim zamierzeniem było zebranie pewnej liczby, nie wszystkich oczywiście, tylko wybranych obrazów bardzo istotnych czy mówiących wiele o naszej historii. Trudno byłoby jeden wybrać. (...). Może na uwagę zasługiwałby szczególnie jeden wizerunek Matki Bożej, która miała objawić się w Gietrzwałdzie. Przypuszczam, że jakby pan redaktor wyszedł na ulicę z mikrofonem i by zaczął pytać ludzi o te objawienia, dużo ludzi o nich w ogóle nie słyszało, a nawet jeśli słyszało, to na pewno nie powiązało ich z odzyskaniem przez Polskę niepodległości. Te objawienia miały miejsce w 1877 roku, więc jeszcze przed odzyskaniem niepodległości. Te objawienia i wizerunki miały bardzo duży wpływ na to co się wydarzyło przez następne kilkadziesiąt lat i w gruncie rzeczy są opinie mówiące o tym, że dzięki tym wydarzeniom, które nastąpiły po tych objawieniach, niezależnie czy będziemy w nie wierzyć czy nie, pojawiła się szansa, że Polacy byli w stanie te niepodległość odzyskać.

Czy w Gietrzwałdzie oprócz tego, że jest miejsce objawień to również jest obraz Matki Bożej?

Ja w moim wystąpieniu i na tym skoncentrowałem swoje badania i poszukiwania, odnosiłem się do tych obrazów, które powstały już po tych objawieniach, o różnej jakości artystycznej, które ukazywały Matkę Bożą, pokazującą się nad klonem oraz dzieci, które tych objawień doświadczyły. Jest obraz Matki Bożej Gietrzwałdzkiej, który datuje się na XV czy XVI wiek, więc poprzedza to wydarzenie czyli objawienia nie są związane z tym obrazem. Jednak pielgrzymki, które od momentu nagłośnienia objawień się nasiliły, także interesowały się obrazem Matki Bożej Gietrzwałdzkiej.

To były bardzo masowe pielgrzymki w latach 70. XIX wieku.

Tak i to jest najistotniejszy punkt tych objawień, bo szacuje się, że w samym roku objawień, na przestrzeni kilku miesięcy, Gietrzwałd odwiedziło około 5% ówczesnej populacji Polaków nie mających wtedy swojego państwa czyli około 0,5 mln osób. Taka jeszcze krótka dygresja, ale istotna: (...) ten ruch pielgrzymkowy spowodował zapchanie linii kolejowych na drodze do Olsztyna, wówczas najbardziej rozbudowanej sieci linii kolejowych na świecie jakie znajdowały się w Cesarstwie Niemieckim. Być może powstrzymał on wybuch wojny na skalę światową, która później wybuchła w 1914 roku. To jest teza Grzegorza Brauna, zachęcam do zapoznania się z jego publikacją, że te objawienia, pomijając aspekt odnowy moralnej narodu, doprowadziły do tego, że ta wojna nie wybuchła, co więcej, spowodowały, że nie wybuchło kolejne powstanie, co do którego mamy informacje, że było planowane i inspirowane przez Brytyjczyków, którzy chcieli doprowadzić do dywersji na tyłach wroga, czyli Rosji, która była zaangażowana w wojnę rosyjsko-turecką i przez to nie doszło, do samobójczego powstania, wojny, która przekreśliłaby wszelkie szanse na odzyskanie przez Polskę niepodległości. (...).
Mówi dr Mateusz Soliński

Zobacz także

2019-09-04, godz. 06:00 Tomasz Lenz [wideo] O kandydatce Koalicji Obywatelskiej na premiera oraz o tym, w jakim stylu poprowadzi swą kampanię wyborczą KO. Gościem Rozmowy Dnia będzie poseł Tomasz Lenz - ... » więcej 2019-09-03, godz. 06:00 Paweł Szramka [wideo] – Nasi wyborcy bardzo często nie do końca rozumieją tę decyzję - mówił o wspólnym starcie z PSL-em Paweł Szramka, poseł Kukiz'15. Lider listy PSL-Koalicja Po ... » więcej 2019-09-02, godz. 07:49 Tomasz Latos [wideo] Gościem Rozmowy Dnia był poseł Tomasz Latos. Rozmawialiśmy między innymi o deklaracjach, które padły podczas wczorajszych obchodów rocznicowych, o problemach ... » więcej 2019-08-30, godz. 09:08 Krzysztof Czabański Z Przewodniczącym Rady Mediów Narodowych, posłem Krzysztofem Czabańskim, rozmawialiśmy m.in. o podsumowaniu czteroletniej kadencji, a także o nagrodzie mediów ... » więcej 2019-08-23, godz. 09:07 Krzysztof Czabański Co będzie motywem przewodnim w kampanii wyborczej Prawa i Sprawiedliwości? - zapowiadał poseł Krzysztof Czabański w Polskim Radiu PiK. Przewodniczący Rady Med ... » więcej 2019-07-31, godz. 06:00 Tomasz Latos O kluczowych dla województwa kujawsko - pomorskiego rządowych inwestycjach. Rozmowa Dnia z posłem Tomaszem Latosem z Prawa i Sprawiedliwości. Michał Jędryka: ... » więcej 2019-07-30, godz. 06:01 Jan Krzysztof Ardanowski Gościem Rozmowy dnia był minister rolnictwa i Rozwoju wsi Jan Krzysztof Ardanowski. Rozmawialiśmy między innymi o niedzielnych wyborach do izb rolniczych, a t ... » więcej 2019-07-29, godz. 06:02 Kosma Złotowski Gościem Rozmowy dnia był europoseł Kosma Złotowski z Prawa i Sprawiedliwości, którego pytaliśmy między innymi o wizytę w Polsce szefowej Komisji Europejskiej ... » więcej 2019-07-26, godz. 06:08 Joanna Borowiak Gościem Rozmowy Dnia Polskiego Radia PiK była poseł Joanna Borowiak, członek sejmowej komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży. O wynagrodzeniach nauczycieli oraz ... » więcej 2019-07-25, godz. 06:03 Ewa Kozanecka W piątek Sejm uchwalił ustawę, która zakłada przyznanie świadczenia uzupełniającego w wysokości 500 zł osobom niezdolnym do samodzielnej egzystencji. O tym św ... » więcej
12345