Czwartek, 27 lutego 2020 r.   Imieniny: Gabriela, Anastazji
Polskie Radio PiK » Wiadomości lokalne
2020-01-21, 08:13 Elżbieta Rupniewska/Redakcja

Bydgoszczanie Stulecia wybrani! Finał plebiscytu [lista wyróżnionych, zdjęcia, wideo]

Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczanie Stulecia./fot. Elżbieta Rupniewska
Gala Bydgoszczan Stulecia odbyła się w poniedziałek w Filharmonii Pomorskiej. Zorganizowana została w ramach obchodów 100-lecia powrotu Bydgoszczy w granice Polski. Wśród uhonorowanych są m.in. Rafał Blechacz, prof. Marek Harat, Adam Sowa czy nieżyjący dyrektor Filharmonii Andrzej Szwalbe.
Podczas uroczystości poznaliśmy 25 kluczowych postaci, które zasłużyły się dla Miasta i odegrały istotną rolę w jego stuletniej historii. Gala z okazji 100-lecia była idealną okazją do uhonorowania tych osób unikatowym medalem Prezydenta Bydgoszczy.

Ostatnie sto lat Bydgoszczy podzielone zostało na pięć dwudziestoletnich okresów. Każdy z nich miał swoich bohaterów – wspólnie z mieszkańcami udało się wybrać 25 osobistości, które otrzymały tytuł Bydgoszczanina Stulecia. To ludzie, którzy swoją postawą i działalnością budowali dobre imię Bydgoszczy.

LISTA WYRÓŻNIONYCH

Dwudziestolecie międzywojenne

- Leon Wyczółkowski - malarz, grafik i rysownik, jeden z czołowych przedstawicieli Młodej Polski w nurcie malarstwa realistycznego. Zgodnie z jego ostatnią wolą, miastu przekazanych zostało ponad 400 prac artysty. Od 1946 r. jest patronem Muzeum Okręgowego w Bydgoszczy.
- Jan Teska - założyciel, wydawca i redaktor „Dziennika Bydgoskiego”, głównego pisma polskiego ukazującego w mieście od 1907 r. W Bydgoszczy czynnie włączył się w nurt działań narodowo-społecznych polskich bydgoszczan. Został sekretarzem Polskiej Rady Ludowej na miasto Bydgoszcz i okolice.
- Bernard Śliwiński – doktor praw, powstaniec wielkopolski, podpułkownik piechoty Wojska Polskiego. Jako prezydent Bydgoszczy w latach 1922-1930 przyczynił się do rozwoju miasta, doprowadził do uzyskania przez miejskie szkoły średnie pełnych praw szkół państwowych. Wspierał działania zmierzające do utworzenia w Bydgoszczy Muzeum Miejskiego.
- Leon Barciszewski - prezydent Bydgoszczy w latach 1932-1939, wiceprezes Związku Związków Komunalnych Kas Oszczędności w 1939 roku, członek sejmiku wojewódzkiego w Poznaniu w 1927 roku. Przeciwstawiał się dyskryminacji Bydgoszczy uprawianej przez poznańskie władze wojewódzkie.
- Marian Rejewski - matematyk i kryptolog, który w 1932 roku złamał kod Enigmy, najważniejszej maszyny szyfrującej używanej przez hitlerowskie Niemcy. Umożliwiło to odczytanie przez Brytyjczyków niemieckiej korespondencji i w konsekwencji znacznie przyczyniło się do wygrania przez aliantów II wojny światowej.

Prezydent Bydgoszczy Rafał Bruski postanowił dodatkowo wyróżnić wybitną postać Jana Maciaszka, który przed 100 laty odegrał najważniejszą rolę w tych wyjątkowych okolicznościach, a następnie podjął się ogromnej odpowiedzialności kierowania miastem i odbudowywania polskości.

Lata 1940 – 1959

- Jerzy Rupniewski - malarz, w listopadzie 1920 r. zamieszkał w Bydgoszczy, malował widoki miast, stare domy i ulice, Wenecję Bydgoską, zabytki i ich szczegóły. Poszukując tematów, wiele podróżował po Europie, portretował rybaków, robotników czy sprzedawców. Nazywany bydgoskim Canalettem.
- Konrad Pałubicki - współtwórca orkiestry przy Rozgłośni Polskiego Radia i Pomorskiej Orkiestry Symfonicznej, kompozytor Hejnału Bydgoskiego (1946) i licznych dzieł symfonicznych, instrumentalnych i pieśni. Profesor gdańskiej Akademii Muzycznej i Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Bydgoszczy – obecnie Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego.
- Leszek Jan Malinowski - żołnierz AK, uczestnik operacji „Ostra Brama”, od 1946 r. związany z Bydgoszczą. Nauczyciel, dyrektor szkoły, wicekurator, wykładowca w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Bydgoszczy. Założyciel Nauczycielskiej Spółdzielni Mieszkaniowej i społecznik.
- Roman Träger - jego rodzina, mając austriackie korzenie, w czasie wojny przyjęła niemieckie obywatelstwo. Wcielony do Wehrmachtu pełnił służbę na wyspie Uznam, będąc zakonspirowanym agentem wywiadu AK. Zdobył szczegółowe informacje o produkcji i testach broni rakietowej V-1 i V-2, w efekcie lotnictwo brytyjskie dokonało nalotu na zakłady w ramach tzw. Operacji Kusza.
- Leszek Biały - podporucznik Armii Krajowej, podczas II wojny światowej był szefem łączności Okręgu Pomorskiego AK. Po wyzwoleniu Bydgoszczy został pracownikiem węzła radiowego. Aresztowany w lutym 1945 r., jego dalsze losy są nieznane. Dopiero w październiku 1956 r. jego szczątki odkryto w piwnicy budynku UB przy ul. Markwarta.

Dwudziestolecie 1960-1979

- Teodor Kocerka - wioślarz, dwukrotny brązowy medalista olimpijski (1952, 1960) i pięciokrotny medalista mistrzostw Europy. Wiosłowania wyuczył się w Bydgoskim Towarzystwie Wioślarskim. Absolwent i wykładowa Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Popularny Tojo.
- Kazimierz Karabasz - rodowity bydgoszczanin, twórca polskiej szkoły dokumentu, zasłynął przede wszystkim filmami z tzw. Czarnej serii. Profesor sztuki filmowej, wykładowca i dziekan Wydziału Reżyserii Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi, uhonorowany Autografem Bydgoskim.
- Jerzy Sulima – Kamiński - pisarz, poeta i dziennikarz radiowy związany z Bydgoszczą. Zanim trafił do Rozgłośni Polskiego Radia w Bydgoszczy, pracował jako konstruktor w Bydgoskiej Fabryce Maszyn i w Romecie. Powszechne uznanie zyskał trylogią bydgoską pt. „Most Królowej Jadwigi”, wydaną w 1981 roku, jako dzieło jednotomowe.
- Zdzisław Krzyszkowiak - lekkoatleta, biegacz długodystansowy, lider stworzonego przez trenera Jana Mulaka polskiego Wunderteamu, zawodnik m.in. „Zawiszy”, mistrz olimpijski, rekordzista świata, mistrz Europy. Najlepszy sportowiec Polski 1958 r. Patron bydgoskiego stadionu „Zawiszy”.
- Andrzej Szwalbe - z wykształcenia prawnik, nade wszystko jednak działacz społeczny i kulturalny, organizator życia muzycznego w mieście, przez 40 lat dyr. Filharmonii Pomorskiej, do budowy której doprowadził, honorowy obywatel Bydgoszczy, współtwórca Akademii Muzycznej i bydgoskiego BWA.

Lata 1980 – 1999

- Jan Domaniewski - profesor nauk medycznych, patomorfolog, współtwórca i pierwszy rektor Akademii Medycznej w Bydgoszczy. Jako 13-latek wstąpił do Szarych Szeregów, w powstaniu warszawskim w stopniu kaprala podchorążego walczył na Żoliborzu.Prezes Związku Powstańców Warszawskich w Bydgoszczy.
- Tadeusz Nowakowski - pisarz i publicysta, działacz polski na uchodźstwie, honorowy obywatel Bydgoszczy, jako dziennikarz Radia Wolna Europa relacjonował pielgrzymki Jana Pawła II. W 1990 r. po powrocie z emigracji był inicjatorem powstania i pierwszym prezesem Światowego Związku Bydgoszczan.
- Zygmunt Mackiewicz - chirurg, profesor n. med., współtwórca Akademii Medycznej im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy. Przez ponad dwadzieścia lat kierował Kliniką Chirurgii Ogólnej i Naczyń na tej uczelni. Inicjator i pierwszy przewodniczący Stowarzyszenia Odbudowy Fontanny Potop.
- Jan Rulewski - związkowiec, przewodniczący Regionu Bydgoskiego „Solidarności”. Pobity przez funkcjonariuszy MO w czasie tzw. wydarzeń bydgoskich w marcu 1981. Internowany w stanie wojennym za działalność opozycyjną. Poseł na Sejm I, II i III kadencji, senator VII, VIII i IX kadencji.
- Zbigniew Boniek - należy do grona stu najlepszych piłkarzy na świece według FIFA. Uczestnik 3. turniejów finałowych mistrzostw świata: Zdobywca m.in. Pucharu Europy, Pucharu Zdobywców Pucharów i Superpucharu Europy. Wychowanek bydgoskiego Zawiszy. Obecnie prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej.

Lata 2000 – 2020

- Maciej Figas - dyrygent, od 1992 r. dyrektor naczelny Opery Nova w Bydgoszczy, w 2019 r. otrzymał tytuł naukowy doktora. Inicjator corocznego, odbywającego się od 1994 r. Bydgoskiego Festiwalu Operowego. Wprowadził przedstawienia do nowo wybudowanego gmachu Opery przy ul. Focha. Laureat Bydgoskich Autografów.
- Rafał Blechacz - polski pianista, w 2005 r., jako drugi Polak w historii, został zwycięzcą Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina. Jego wybitny talent podziwiany jest przez publiczność największych i najważniejszych sal koncertowych Europy, Ameryki i Azji. Laureat Bydgoskich Autografów.
- Adam Sowa - mistrz piekarski i cukierniczy, współwłaściciel, wraz z żoną i dziećmi, firmy rodzinnej Cukiernia Sowa, założonej przez jego rodziców w 1946 r. Sieć obecnie tworzy 160 sklepów w Polsce i za granicą, prowadzi też działalność w zakresie zarządzania nieruchomościami i obiektami noclegowymi. Laureat Bydgoskich Autografów.
- Marek Harat - neurochirurg, profesor nauk medycznych, kierownik Kliniki Neurochirurgii szpitala wojskowego w Bydgoszczy, pułkownik rezerwy. Autor szeregu publikacji oraz nowatorskich zabiegów neurochirurgicznych (również psychochirurgicznych), w tym związanych z głęboką stymulacją mózgu. Laureat Bydgoskich Autografów.
- Tomasz Gollob - żużlowiec, w latach 1995–2013 uczestnik cyklu Grand Prix IMŚ. Jeden z najbardziej utytułowanych na świecie reprezentantów tej dyscypliny sportu. 7-krotny mistrz świata w jeździe na żużlu (raz indywidualnie w sezonie 2010 i 6 razy z drużyną narodową). Wychowanek bydgoskiej Polonii, laureat Bydgoskich Autografów.


Dla nagrodzonych przygotowano unikatowy Medal Prezydenta Bydgoszczy. Autorem medalu jest znakomity rzeźbiarz Michał Kubiak. Medal odlewany z brązu waży ponad kilogram, na awersie ukazane zostały dwa orły, jeden z 1920 roku przechodzi w orła współczesnego, a u szczytu medalu zobaczyć można herb miasta. Na rewersie znajdziemy odwzorowanie Kościoła Jezuickiego ze Starego Rynku sprzed 100 lat, współczesność symbolizuje Opera Nova.

Wideo: Elżbieta Rupniewska
Wideo: Elżbieta Rupniewska
Wideo: Elżbieta Rupniewska

Wiadomości lokalne

2020-02-27, godz. 15:50 Spowodował wypadek, w którym zginęła prezes BTBS. Wyrok w zawieszeniu Rok więzienia w zawieszeniu na 5 lat i 5-letni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - to kara na jaką skazał bydgoski sąd sprawcę wypadku, w którym zginęł ... » więcej 2020-02-27, godz. 14:55 Grudziądzcy radni PiS o szpitalu i wzroście opłat za wywóz śmieci z działek Sytuacja Regionalnego Szpitala Specjalistycznego i wysoka cena za odbiór śmieci od działkowców zdominowały konferencję prasową grudziądzkich radnych Prawa i S ... » więcej 2020-02-27, godz. 12:50 Trener karate ze Żnina w areszcie z zarzutem zgwałcenia osoby małoletniej Jak informuje tygodnik lokalny Pałuki, znanemu żnińskiemu trenerowi karate postawiono zarzut wykorzystywania seksualnego małoletniej. Na razie trafił na trzy ... » więcej 2020-02-27, godz. 11:41 Trzecia żnińska wojna o szkołę. Tym razem burmistrz wziął się za społeczną „Trójkę" Mieszkańców żnińskiego osiedla Góra zbulwersowała wiadomość o nieprzedłużeniu przez burmistrza Żnina Społecznej „Trójce' dzierżawy budynku. Szkoła mieści się ... » więcej 2020-02-27, godz. 10:15 Kontrowersyjna decyzja większości bydgoskich radnych budzi silne emocje Jarosław Wenderlich — minister i jednocześnie szef klubu radnych Prawa i Sprawiedliwości w bydgoskiej radzie miasta był gościem Rozmowy Dnia Polskiego Radia P ... » więcej 2020-02-27, godz. 09:43 Chłopiec leczony w bydgoskim Szpitalu Zakaźnym nie ma koronawirusa 13-letni chłopiec, który wrócił do Bydgoszczy z Włoch z objawami grypy, został już wypisany do domu. Badania wykluczyły, by nastolatek zaraził się koronawirus ... » więcej 2020-02-27, godz. 09:00 Kujawsko-pomorskie: 80 kg marihuany ukryte między sprzętem RTV i AGD Policjanci z toruńskiego CBŚP zatrzymali mężczyznę, który samochodem dostawczym przewoził ponad 80 kilogramów marihuany. Wartość zatrzymanych narkotyków szacu ... » więcej 2020-02-27, godz. 08:20 Sukces bydgoskiego Ośrodka im. Braille'a: coraz więcej uczniów znajduje pracę Bydgoski Ośrodek Braille'a uruchamia nowe kierunki kształcenia. Cel - wprowadzać osoby niewidome na otwarty rynek pracy. Od kilku lat absolwenci tej szkoły ra ... » więcej 2020-02-27, godz. 07:02 Instruktorzy, kursanci i wytrawni kierowcy: uważajcie na przejazdach kolejowych! 64 osoby zginęły w ubiegłym roku w wypadkach na przejazdach i przejściach kolejowych. We Włocławku specjaliści ruchu drogowego i kolejowego oraz instruktorzy ... » więcej 2020-02-26, godz. 21:46 Paweł Frątczak: „na emeryturze będę miał co robić, mam tysiące modeli samochodów pożarniczych” Związany przez wiele lat z Bydgoszczą i Toruniem, rzecznik komendy wojewódzkiej, a potem przez lata KG PSP st. bryg. Paweł Frątczak odchodzi na emeryturę. » więcej
1234567