Sobota, 04 kwietnia 2020 r.   Imieniny: Izydora, Wacława
Polskie Radio PiK » Wiadomości lokalne
2019-12-24, 20:05 Polska Agencja Prasowa

Polskie kolędy: od poloneza po góralską nutę

Polskie kolędy są mocno osadzone w religii, historii Bożego Narodzenia. Fot. Pixabay.com
Polskie kolędy są mocno osadzone w religii, historii Bożego Narodzenia. Fot. Pixabay.com
W Polsce mamy bardzo bogaty repertuar kolędowy, poruszający rozmaitą tematykę, utrzymany w różnych rytmach - mówi chórmistrz Elżbieta Siczek. Na przykład, jedna z bardziej popularnych polskich kolęd „Bóg się rodzi”, pochodząca z XVIII w., utrzymana jest w rytmie poloneza.
W tradycji polskiej przyjęło się, że kolędy można śpiewać w kościele od Wigilii do 2 lutego (święto Matki Bożej Gromnicznej), choć w niektórych kościołach śpiewanie kolęd kończy się, gdy przychodzi Niedziela Chrztu Pańskiego (6 stycznia).

- W Polsce mamy bardzo bogaty repertuar kolędowy, poruszający rozmaitą tematykę. Oczywiście, najwięcej jest tych tradycyjnych kolęd i pastorałek. Na szczególną uwagę zasługują pastorałki - kiedy ich słuchamy, możemy odnieść wrażenie, że Pan Jezus przyszedł na świat nie w odległym Betlejem, a w góralskiej chacie, gdzieś na Podhalu - zauważa Elżbieta Siczek, dyrygent chóru Camerata Varsovia.

Dyrygent podkreśla, że kolędy wykorzystują różne motywy i różne rytmy. - Przez to, że tak bogata jest nasza tradycja, nasze kolędy są bardzo rozmaite, w różnym charakterze, w różnych rytmach. Zawierają elementy ludowe, ale również artystyczne, tak jak kolęda „Bóg się rodzi” Franciszka Karpińskiego, która jest napisana w rytmie poloneza. Są także nowoczesne kolędy, przez cały wiek XX powstawały nowe i wiem też, że w XXI wieku kompozytorzy nie próżnują i wciąż piszą nowe pieśni poświęcone Bożemu Narodzeniu - dodaje dyrygent.

Polskie kolędy są mocno osadzone w religii, historii Bożego Narodzenia, w odróżnieniu od np. świątecznych amerykańskich piosenek, które mają bardziej oddawać świąteczny klimat.

- W polskiej literaturze kolędowej, w centrum jest zawsze nowo narodzony Pan Jezus, zaś w piosenkach, które przychodzą zza oceanu, przede wszystkim słyszymy i czujemy ten świąteczny klimat. Dużo śpiewa się o świętach, choince, o sannie, dzwoneczkach, które dzwonią w trakcie jazdy kuligiem. Repertuar amerykańskich piosenek świątecznych różni się, natomiast niewątpliwie na ich atrakcyjność wpływa fakt, że dzięki nim czujemy ten świąteczny klimat - przyznaje dyrygent.

Polski repertuar kolędowy jest bardzo bogaty. „Gdy śliczna Panna”, „Jezus Malusieńki”, „Ach ubogi żłobie”, „Tryumfy Króla Niebieskiego” - pochodzą z XVIII wieku. Jednak najsłynniejszą polską pieśnią bożonarodzeniową, pochodzącą z końca XVIII wieku, jest „Bóg się rodzi”. Jedną z najstarszych polskich kolęd jest „Anioł pasterzom mówił”, która pochodzi z XV wieku. W XIX wieku Teofil Lenartowicz napisał kolędę „Mizerna cicha stajenka licha”, która dziś jest również bardzo znana i chętnie wykonywana.

Uznawana przez wielu za najpiękniejszą kolędę „Cicha noc” powstała w Austrii, koło Salzburga. Autor tekstu, austriacki ksiądz Joseph Mohr, napisał ją w 1818 roku, gdy Europa właśnie podnosiła się po wojnach napoleońskich. A nauczyciel Franz Xaver Gruber, organista w kościele w Oberndorfie, skomponował melodię towarzyszącą słynnym sześciu strofom. Dziś „Cicha noc” jest prawdziwym, ogólnoświatowym hitem.

„Cicha noc” jest także jedną z najpopularniejszych kolęd w Polsce. Obok niej chętnie wykonywane są również: „Dzisiaj w Betlejem”, „Lulajże Jezuniu”, „Wśród nocnej ciszy”, „Pójdźmy wszyscy do stajenki”, „Przybieżeli do Betlejem”.

Niezależnie od osobistej religijności i przekonań co do istoty świąt Bożego Narodzenia, w wielu polskich domach podtrzymywane są świąteczne tradycje i zwyczaje. Jak podaje CBOS, 80 proc. Polaków przyznaje, że śpiewa kolędy podczas wigilii.

Wiadomości lokalne

2020-04-04, godz. 19:30 Palił się magazyn, samochody, drzewa. Ludzie w potrzasku - policja uratowała trzy osoby Do pożaru doszło w piątek (03.04.) przed godz. 17.00 przy ulicy Ciechocińskiej w Bydgoszczy. Ogień pojawił się na terenie warsztatu samochodowego. Tyle było w ... » więcej 2020-04-04, godz. 18:05 Koronawirus nie odpuszcza: kolejne 25 osób w regionie zakażone COVID - 19 Jak informują służby wojewody kujawsko - pomorskiego, łącznie w całym regionie potwierdzone zostały już 224 przypadki zakażenia SARS-CoV-2. » więcej 2020-04-04, godz. 17:55 Zamienić mieszkanie w teatr? Z toruńską sceną to nic trudnego! Czytanie dramatu oraz 'Niedziela w Teatrze' - oto najnowsze wydarzenia przygotowane online przez aktorów toruńskiego Teatru W. Horzycy. W sobotę (04.04.) o 18 ... » więcej 2020-04-04, godz. 17:30 Wojewoda kujawsko - pomorski upomina prezydenta Inowrocławia. Za co? Wojewoda Mikołaj Bogdanowicz w liście otwartym opublikowanym w Internecie apeluje do prezydenta Ryszarda Brejzy o zaprzestanie siania dezinformacji, niepokoju ... » więcej 2020-04-04, godz. 15:26 Zakupy na miejskich rynkach: tłok w alejkach, nieco luźniej w kolejkach Regionalne targowiska mają się chronić przed koronawirusem. W zeszłą środę rząd zalecił, by m.in. przy jednym straganie stały tylko 3 osoby oddalone od siebie ... » więcej 2020-04-04, godz. 14:00 Naukowcy z UKW z szansą na nagrodę. Ich "zbroja" wzmocni mięśnie dzieci Druk 3D w połączeniu z egzoszkieletem daje nadzieję na poprawę sprawności dzieci z osłabionymi mięśniami. Projekt opracowany przez naukowców z Wydziału Mechat ... » więcej 2020-04-04, godz. 12:44 Znów koronawirus w Bizielu: chorują pracownicy oddziałów i administracji Są trzy nowe potwierdzone przypadki koronawirusa wśród pracowników bydgoskiego szpitala Biziela - informuje rzecznik prasowy lecznicy, Kamila Wiecińska. » więcej 2020-04-04, godz. 12:05 Maski włóż - mówią wieki, czyli historyczne postacie na bydgoskich pomnikach! [galeria] Arkadiusz Wybranowski wymyślił projekt 'Zamaskowana Bydgoszcz' i zaopatrzył w maski m.in. wybitnego polskiego chirurga dr. Zygmunta Mackiewicza, kryptologa Ma ... » więcej 2020-04-04, godz. 11:13 Dentobusy dla pacjentów z koronawirusem, a dla pozostałych? NFZ informuje Stomatolodzy w dentobusach będą pomagać w nagłych przypadkach pacjentom zarażonym koronawirusem, z kolei objęci kwarantanną skorzystają z wyznaczonych gabinet ... » więcej 2020-04-04, godz. 10:00 Kujawsko - Pomorskie: 42 osoby z koronawirusem. W całej Polsce: 3503 W piątek późnym wieczorem (03.04) sztab wojewody przysłał kolejne wiadomości z frontu walk z wirusem COVID - 19. Liczba chorych bardzo wzrosła. Łącznie jest i ... » więcej
1234567