Niedziela, 07 czerwca 2020 r.   Imieniny: Roberta, Wiesława
Polskie Radio PiK » Wiadomości lokalne
Apartamentowiec
2018-04-14, 07:14 Polska Agencja Prasowa

Najstarsze w Polsce malowidło z królem Arturem znajduje się w Toruniu

Oprócz króla Artura w Toruniu zachowały się częściowo postaci starotestamentowe - sędzia Jozue, król Dawid i Juda Machabeusz. Fot. Facebook/DeArte
Oprócz króla Artura w Toruniu zachowały się częściowo postaci starotestamentowe - sędzia Jozue, król Dawid i Juda Machabeusz. Fot. Facebook/DeArte
Najstarsze malowidło z terenu Polski, przedstawiające króla Artura, pochodzi z Torunia. Odkryto je przypadkowo w czasie remontu średniowiecznej kamienicy. Powstało ok. 1400 roku - ustalił dr Jacek Witkowski z Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego.
Naukowcy zakończyli niedawno analizy malowidła w średniowiecznej kamienicy w Toruniu przy ul. Żeglarskiej. Zostało ono przypadkowo odkryte w czasie generalnego remontu w 2016 r.

Malowidło przedstawia cztery postaci niemal naturalnej wielkości, stojące w zbrojach. Jest to fragment większego fresku, na którym przedstawiono trzy triady mężczyzn. Wśród nich są postaci historyczne, biblijne i legendarne, będące ideałami dla średniowiecznego rycerstwa. Taki motyw nazywany jest przez ekspertów "Dziewięcioma Bohaterami".

"Wśród nich jest legendarny król Artur - jest to obecnie najstarsze znane jego przedstawienie na terenie Polski" - powiedział PAP historyk sztuki dr Jacek Witkowski, który analizował malowidło. Według jego szacunków pochodzi ono z ok. 1400 roku.

Król Artur znany jest z licznych legend z terenu Wielkiej Brytanii. Miał być celtyckim władcą, który w V w. pokonał najeżdżających jego tereny Saksonów. Jednym z najbardziej znanych w średniowiecznej Europie podań na jego temat była legenda o rycerzach okrągłego stołu, którzy poszukiwali świętego Grala, czy o mieczu Ekskalibur - miał mieć magiczne moce.

"To jedne z najciekawszych, najcenniejszych malowideł odkrytych w Toruniu. Mamy kilka zespołów tego rodzaju odkrytych w naszym mieście - ale to, co wyszło, jest odkryciem rewelacyjnym, dotyczącym kamienic mieszczańskich" - podkreślił w rozmowie z PAP miejski konserwator zabytków w Toruniu Emanuel Okoń.

"Jest to odkrycie wyjątkowe i rzadkie w skali całej Europy ze względu na tematykę, którą przedstawia. W Polsce są tylko dwa takie przedstawienia +Dziewięciu Bohaterów+" - dodaje dr Witkowski. Drugie znajduje się w Zamku Piastowskim w Legnicy i jest około 100 lat młodsze.

Oprócz króla Artura w Toruniu zachowały się częściowo postaci starotestamentowe - sędzia Jozue, król Dawid i Juda Machabeusz. Historyk sztuki ustalił, że pierwotnie postaci były również podpisane. Jednak ich identyfikacja możliwa była na podstawie analizy herbów na tarczach, które dzierżą bohaterowie.

Obszerne pomieszczenie, w którym znaleziono malowidło, znajduje się na piętrze. W momencie powstania pełniło funkcje reprezentacyjne. "To tam skupiało się uroczyste życie domowników" - dodaje dr Witkowski.

Dlaczego zdecydowano się na namalowanie takiego motywu na ścianie? Jak opowiada dr Witkowski, w ówczesnej Europie był to temat bardzo popularny (początkowo - w literaturze, gdzie zresztą pojawił się po raz pierwszy). Motyw trzech triad, wśród których były zarówno postaci historyczne, biblijne i legendarne, pojawił się po raz pierwszy w utworze francuskiego poety - Jacquesa de Longuyona na początku XIV. Potem szybko rozpowszechnił się w sztuce - malowidłach, rzeźbach czy arrasach.

Moment, w którym powstało malowidło w Toruniu - koniec XIV w. - określany jest jako "złoty wiek sztuki". "Nie ma roku w Toruniu, żeby nie odkryto kolejnych malowideł ściennych z tego okresu, nawet w tak zaskakujących miejscach, jak kancelarie adwokackie, banki, apteki czy sklepy" - dodaje dr Witkowski. Zdaniem historyka sztuki taki urodzaj odkryć należy wiązać również z faktem, że Toruń to jedno z tych polskich miast, które stosunkowo najlepiej zachowały się po działaniach w II wojny światowej.

Jak opowiada naukowiec, miasto znajdowało się wówczas w granicach Zakonu Krzyżackiego. Było bardzo bogate i stale się rozbudowywało. Trzon ludności tworzyli tam mieszczanie, którzy przybyli z Zachodniej Europy - w dużej mierze z północnych Niemiec. Byli to kupcy, utrzymujący szerokie kontakty handlowe w całej Europie. Wiele wskazuje na to, że również w kamienicy z malowidłem przedstawiającym króla Artura mieszkali również przybysze z Zachodniej Europy - uważa dr Witkowski.

Jak poinformował PAP miejski konserwator zabytków, nie ma większych szans na udostępnienie tego znaleziska zwiedzającym. "Budynek pełni funkcje mieszkalne dla biskupa seniora diecezji toruńskiej. (...) Nie wyobrażam sobie jednak, żeby biskup senior godził się na tłumy wycieczek chodzących po jego mieszkaniu. Inaczej byłoby, gdyby te malowidła były np. w oficynie" - podkreślił Okoń.

Przypomniał, że w ubiegłym roku malowidło oglądali uczestnicy Szkoły Letniej UNESCO - pracownicy służb konserwatorskich z całej Polski, architekci zajmujący się projektowanie w zabytkach, także zagraniczni goście z Białorusi.(PAP)

Wiadomości lokalne

2020-06-07, godz. 10:04 Kolejna bydgoska kamienica zyska blask. Tuż obok naszej siedziby Kończy się remont kamienicy przy ul. Gdańskiej 51 (niedaleko siedziby Polskiego Radia PiK). Szczególnie efektownie prezentuje się już front budynku - w nowej ... » więcej 2020-06-07, godz. 08:03 Takie drzewo jest w Bydgoszczy? Tak! W dodatku bierze udział w konkursie! Kujawsko-Pomorskie Centrum Edukacji Nauczycieli zgłosiło stuletni miłorząb do konkursu na Drzewo Roku 2020. Bydgoskie drzewo znalazło się po raz pierwszy w fi ... » więcej 2020-06-06, godz. 20:34 Rekordowa liczba zakażeń w Polsce. W naszym regionie dziś żadnego! Ministerstwo zdrowia poinformowało dziś o 576 potwierdzonych przypadkach koronawirusa. Większość z nich - 351 stwierdzono na Śląsku. Prawie wszystkie dotyczą ... » więcej 2020-06-06, godz. 18:42 Rolnictwo z poszanowaniem natury czyli Dni Pola w Grubnie Na 216 poletkach doświadczalnych w Grubnie koło Chełmna można podziwiać stan upraw roślinnych od zbóż przez okopowe, pastewne, poplonowe różnych odmian i hodo ... » więcej 2020-06-06, godz. 16:14 Góry śmieci w lesie! Ktoś to musi posprzątać. Puszcza Bydgoska będzie czysta! [wideo] Sprzątają las i zachęcają do tego innych - uczestnicy akcji „Czysta Puszcza Bydgoska”, wyposażeni w rękawice i worki od rana zbierają śmieci. » więcej 2020-06-06, godz. 13:45 Tragedia pod Bydgoszczą. Znaleziono ciało zaginionego Piotra z Ciela Straż Pożarna ok. godz. 9.20 poinformowana została o ciele człowieka unoszącym się na wodzie w zbiorniku niedaleko miejscowości Olimpin. » więcej 2020-06-06, godz. 13:25 Koniec ćwiczeń w domu! Wreszcie otwarto siłownie i kluby fitness! W końcu nadszedł ten dzień. Od dziś - przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa- można korzystać z siłowni i klubów fitness. » więcej 2020-06-06, godz. 12:05 Są pieniądze na dalsze badania osady sprzed 2000 lat w Borach Tucholskich Grupa naukowców będzie kontynuować badania osady sprzed 2 000 tys. lat, położonej we Wdeckim Parku Krajobrazowym. Jest to możliwe dzięki wsparciu finansowemu ... » więcej 2020-06-06, godz. 10:47 Zwłoki w zbiorniku w Olimpinie. Czy to ciało zaginionego Piotra z Ciela? Straż Pożarna ok. godz. 9.20 poinformowana została o ciele człowieka unoszącym się na wodzie w zbiorniku niedaleko miejscowości Olimpin. » więcej 2020-06-06, godz. 10:20 Czołówka ciężarówki i osobówki na DK5. Jedna osoba ranna Zablokowana jest droga krajowa nr 5 w Grucznie koło Świecia, gdzie czołowo zderzyły się ciężarówka i samochód osobowy. Jedna osoba została ranna. Policja wyzn ... » więcej
1234567